De ‘slangenkuil’ bestaat nog steeds

Of er sprake was van een organisatie in verwarring? KNWU-voorzitter Marcel Wintels onderhandelde vorige week met de top van de olympische sportkoepel NOC*NSF, over de gedegradeerde positie van ‘zijn’ veldrijden in de nieuwe topsportindeling....

Van onze verslaggevers Poul Annema en John Volkers

Hij kwam tot de conclusie dat het vlot terugdraaien van de eerdere, zwaar bekritiseerde beslissing geen gevolg was van verwarring, haast of slordigheid bij de gesprekspartner op Papendal.

‘Het was een kwestie van gezond verstand dat we er met NOC*NSF zo snel zijn uitgekomen. Het NOC*NSF van nu is niet wankelmoedig. Daarvoor heb ik, bij een delegatie met voorzitter Terpstra, directeur Fledderus en topsportman Bijl, te hard mijn best moeten doen om de eerdere uitspraak teruggedraaid te krijgen.’

NOC*NSF, het Nederlands olympisch comité en de nationale sportkoepel, zou, zo luidt het vermoeden sinds enkele weken, in ontreddering zijn. Het werd in korte tijd van een fors deel van zijn directie beroofd. Technisch directeur Charles van Commenée, zeer bepalend in het topsportdossier, stapte uit eigen beweging op. Een droombaan in Groot-Brittannië deed hem het veld ruimen.

Na hem werd zijn baas, directeur Sport Marcel Sturkenboom, op non-actief gesteld. Dat bleek de uitkomst van een langdurig en sluimerend conflict in de professionele kringen van NOC*NSF. Algemeen directeur Theo Fledderus, de protegé van voorzitter Erica Terpstra, en ondergeschikte Sturkenboom pikten elkaar bij voortduring in de kuif.

Er was sprake van onmin, onverenigbaarheid van humeur, jaloezie en ijdelheid. Twee jongens wilden in de schijnwerpers staan. De derde, eerst was dat Joop Alberda en later Van Commenée, was als aanvoerder van de prestigieuze olympische ploeg echter het belangrijkste onderwerp in de media.

Er kwam een adviesbureau aan te pas om de naijverige situatie op de burelen in Papendal te onderzoeken. Het personeel klaagde al lange tijd over ‘door mismanagement veroorzaakte spanningen in het bedrijf’. Zeker negen stafleden waren in korte tijd opgestapt. De sfeer zou te snijden zijn. De slangenkuil, zoals oud-voorzitter Hans Blankert NOC*NSF ooit schetste, bleek nog intact.

Op aandrang van de daadkrachtige bestuursleden Leo van Wijk (KLM) en Henk van Dalen (TNT) werd Terpstra onder druk gezet in te grijpen. Begin oktober werd Sturkenboom, een man die graag zijn macht etaleerde, daarom totaal onverwacht ontslagen.

Vorige week kwam hij met de mededeling ‘geen andere keus’ te hebben ‘dan nu het oordeel van de kantonrechter te vragen’. Het in der minne schikken, ‘de koninklijke weg’ zoals Terpstra die omschreef, bleek onhaalbaar. Het is voor haar niet meer dan een ‘personeelsconflict’, met grote consequenties overigens. Het zal straks tot vuilspuiterij voor de ogen van de rechter komen.

Die aantasting van het eigen imago zal pijn doen. Sponsors, hard nodig om het topsportbeleid tot de Olympische Spelen van 2012 vorm te geven, zijn nooit erg gediend van clubs die intern verdeeld zijn. Transparantie – de vraag: wat is hier eigenlijk echt aan de hand? – is vaak een andere eis.

De 89 lidbonden van NOC*NSF worden doorgaans zo gepaaid dan wel gemuilkorfd dat niemand lastige vragen gaat stellen. Dat gebrek aan democratie zal zich vanavond bij de algemene ledenvergadering opnieuw etaleren.

Terpstra zal normaliter bij de opening van de vergadering een voorschot op getoond beleid geven. Hoe zal zij het verklaren dat de man die de het wenkende perspectief van de Nederlandse sport, het Olympisch Plan 2028, vormgaf, nu buiten is gegooid?

De breuk tussen NOC en Sturkenboom is intussen zo definitief dat zijn naam in het laatste nummer van het huisorgaan Lopend Vuur werd verzwegen. Geen letter over zijn ontslag. ‘Noord-Koreaanse communicatie’, oordeelde het vakblad Sport & Strategie.

Al sinds het voorzitterschap van Wouter Huibregtsen (1993-1998) is getwist over de machtspositie van de koepel. Is NOC*NSF er voor de bonden? Of zijn de bonden er slechts als reden van bestaan voor dat NOC?

CDA-politicus Joop Atsma, ex-preses van de wielrenunie, houdt vol dat er een sportautoriteit moet komen om de macht van het NOC*NSF te beteugelen en financiële middelen eerlijk te verdelen. Ineke Donkervoort, ex-bestuurslid van NOC en invaldirecteur breedtesport op Papendal, pleitte voor een nieuwe organisatie die de toptienambitie van Nederland moet waarmaken: NL Sport.

Het zijn bespiegelingen die het ontslag van een man in het veld overschaduwen. Bij dit alles passen de woorden van de man die als een senator van de topsport mag worden beschouwd: Joop Alberda. Hij is vier jaar genegeerd door zijn eigen NOC*NSF. ‘Wat er ook gebeurt, de sport gaat gewoon door en heeft zijn eigen dynamiek. De Spelen worden niet uitgesteld voor Nederlands gedoe.’

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden