postuum

De man die tot zijn spijt één keer wereldkampioen werd

Franstaliger dan Claude Criquelion zijn wielrenners in België vermoedelijk niet geweest. De boerenzoon uit Henegouwen hield vast aan zijn moedertaal. Tot op de dag van zijn fatale beroerte, begin deze week, werd Criquelion door dat ene WK van 1988 achtervolgd. Hij won nét niet.

Claude Criquelion(midden) in 1989 tijdens een race van tachtig kilometer in Utrecht. Hij won. Beeld ANP

De meeste Belgische wielrenners worden Nederlandstalig geboren. Dat is niet zo gek, want nergens ter wereld leeft de koers zo sterk als in Vlaanderen. Walen op de racefiets hebben iets speciaals en niet alleen vanwege hun moedertaal.

Van de huidige lichting is Philippe Gilbert zo'n bijzonder geval. Won in 2011 alles wat hij wilde, deed een paar jaar voor spek en bonen mee en komt nu toch weer bovendrijven.

En wat te denken van Frank Vandenbroucke, de wielrenner die dacht dat hij god was en een treurige sterveling bleek? Voor die twee had je Claude Criquelion. Had twee keer wereldkampioen moeten worden, maar werd het slechts één keer. Criquelion overleed woensdag nadat hij begin deze week een beroerte kreeg.

Franstaliger dan Criquelion zijn wielrenners in België vermoedelijk niet geweest. Andere Walen deden of doen hun best om het Nederlands machtig te zijn op de Vlaamse televisie. Claude Criquelion, het zal wel aan die mooie naam liggen, hield vast aan zijn moedertaal.

Timide karakter

De boerenzoon uit Henegouwen reikte in 1979, zijn debuutjaar bij de professionals, al meteen naar de negende plaats in de Tour. Omdat hij het jaar daarop als derde eindigde in de Ronde van Spanje dacht België in Criquelion de opvolger van Eddy Merckx in huis te hebben. Maar 'Claudy' deelde met Merckx vooral hetzelfde ravenzwarte uiterlijk. Hoewel hij nog vijf keer in de Top-10 van de Tour eindigde, was Criquelion vooral gemaakt voor eendaagse wedstrijden. Toch leek hij, mede door zijn timide karakter, voor de echte top te kort te schieten.

Voor Claude Criquelion dreigde al de dodelijke kwalificatie 'een net-niet-renner'. Zijn erelijst beperkte zich tot de Brabantse Pijl en de Clasica Sebastian toen hij in 1984 wereldkampioen werd in Barcelona. Hij verborg op de eindstreep zijn ogen achter zijn handen. 'Ik kon het niet geloven', zei hij vijf jaar geleden in de Vlaamse documentaireserie Belga Sport.

De wereldtitel deed hem goed, alsof hij zichzelf opeens bewust werd van eigen mogelijkheden. De regenboogtrui gaf hem vleugels in de Waalse Pijl het jaar daarop. In 1987 bleek Criquelion ook op de kasseien uit de voeten te kunnen met een zege in de Ronde van Vlaanderen. Het jaar daarop lag het hoogtepunt van zijn loopbaan binnen zijn handbereik. Maar het werd hem in de laatste meters uit handen geslagen.

Klemgezet

Op het WK in Ronse, 15 kilometer van zijn geboortegrond, was Criquelion op weg naar zijn tweede regenboogtrui. In het spoor van de Canadees Steve Bauer trok hij zich op gang voor de eindsprint en was al langszij toen Bauer hem klem zette tegen de afzetting. Met zijn voorwiel klapte de lokale favoriet op een betonnen afzetting. Niet hij won, maar de al kansloos geachte Maurizio Fondriest.

Tot op de dag van zijn beroerte werd Criquelion door dat WK achtervolgd. Een protest na afloop baatte hem niets. Een slepende rechtszaak tegen Bauer kostte alleen maar geld. 'Dat stoort me nog het meest', zei Claude Criquelion in de documentaire 'De vloek van Ronse'. Nadien had niemand het nog over zijn zege op het WK van 1984. 'Maar ik heb geen keus. Ik moet het ondergaan.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden