De laatste voetbalbohémien

'Ik heb een genie gevonden', zei de scout die hem in Belfast ontdekte. Maar George Best (1946-2005) was veel meer dan een getalenteerd voetballer....

'Mijnheer Best. Waar is het misgegaan?', vroeg ooit een man van deroomservice die hem een fles champagne bracht in een suite van eenvijfsterrenhotel.

George Best lag op een bed met aan zijn zijde een naakte Miss Universeen twintigduizend pond aan bankbiljetten. 'Ik was verbaasd over die vraag',zei Best vele jaren later. 'Er was niets mis. Ik verveelde mij alleen.Misschien zag hij iets wat ik niet zag.'

George Best zal worden herinnerd als een geniale voetballer, maar meernog als een icoon van de jaren zestig. Een ultieme levensgenieter, een mandie jarenlang de kranten van kopij voorzag en een ongeneeslijke alcoholist.

'Ik heb mijn geld uitgegeven aan drank, vrouwen en snelle auto's, en derest gooide ik over de balk', zo keek hij vorig jaar terug op zijn leven.

Hij was in zijn tijd een van de allerbeste voetballers. Hij was snel,tweebenig en had een onnavolgbare dribbel. Hij deed op het veld dingen dievolstrekt onmogelijk werden geacht.

Best maakte goals na soli die tot mislukken waren gedoemd en keek daarnamet een verontschuldigende grijns naar Bobby Charlton. Hij was de mooiejongen in een team van lelijke, kalende en tandeloze mannen als BobbyCharlton, Nobby Stiles en Dennis Law.

Twee Europa Cup-wedstrijden van Manchester United tegen Benficavestigden de reputatie van Best als voetballer: in de ene was hij deabsolute uitblinker in een met 5-1 gewonnen duel, in de andere maakte hijeen goal waarmee Manchester United de Europa Cup won. Best werd dat jaar,1968, gekozen tot Europees voetballer van het Jaar.

In de jaren die hij voor Manchester United speelde, maakte Best 115goals in 290 wedstrijden. Op 15-jarige leeftijd arriveerde hij in 1961vanuit de Noord-Ierse hoofdstad Belfast in Manchester. Twee jaar latermaakte hij zijn debuut in het eerste team tegen West Bromwich Albion.

Hij kwam tegenover de ervaren verdediger Graham Williams te staan. Hijliet hem de bal zien en speelde die daarna door zijn benen. Daarna zeiWilliams: 'Wil je even een minuutje blijven staan, zodat ik je gezicht kanzien?' 'Waarom?', vroeg Best. 'Ik zie de rest van de wedstrijd alleen nogmaar je achterste.'

George Best had het geluk in een droomelftal te spelen. Maar in de BusbyBabes, zoals het toenmalige Manchester United werd genoemd, was hij veruitde grootste ster. De scout die de 15-jarige Best voor het eerst aan hetwerk zag in Noord-Ierland, belde met Busby en zei: 'I think I've founda genius.'

Best was de eerste showbusiness-voetballer. Hij ontving duizend brievenper dag van fans en werd de vijfde Beatle genoemd. Hij opende boetieks inhet Londen van de swinging sixties en trad op als model.

Aanvankelijk leed zijn loopbaan niet onder zijn nevenactiviteiten. Inhet seizoen 1965-1966 was hij de grote uitblinker in de Europa Cup. Hijmaakte een ongelooflijke goal in een met 7-0 gewonnen wedstrijd tegen HJKHelsinki. En hij vernietigde in de kwartfinale in zijn eentje het Benficavan Eusebio in Lissabon, waar de Portugese topclub negentien wedstrijdenop rij niet had verloren.

Manager Matt Busby had het elftal verteld in het eerste kwartier de katuit de boom te kijken. Best scoorde binnen twaalf minuten twee keer. 'Jijwilde vanzelfsprekend niet luisteren', zei Busby na afloop tegen hem. Maarpas twee seizoenen later zou Manchester United voor het eerst de Europa Cupwinnen dankzij een magisch doelpunt van George Best.

Een jaar later stapte Busby op en raakte Best het spoor bijster. Hijdronk steeds meer, verzuimde trainingen en begon slechter en slechter tespelen. In 1974 ontsloeg Tommy Docherty hem.

Best reisde daarna over de wereld van de ene naar de andere club, maarbehaalde nauwelijks successen meer. In 1983 stopte hij definitief. Een jaarlater belandde hij voor acht weken in de gevangenis, na te zijn veroordeeldwegens mishandeling en rijden onder invloed.

'Eigenlijk werd hij nooit volwassen', zei zijn eerste vrouw Angie enmoeder van zijn zoon Calum. 'Ik kan niet op twee baby's passen. De eerstemoet maar vertrekken.' Ze stuurde George de deur uit, tot groot genoegenvan de Britse roddelpers, die hem vervolgens met de ene na andere vrouwbetrapte. Maar geen vrouw kon hem van de drank afhouden.

Best was altijd goudeerlijk over zijn gebrek aan zelfdiscipline. 'Ik bengeboren met een grote gave, maar meestal hoort daar ook eenzelfvernietigende karaktertrek bij. Net zoals ik iedereen wilde verslaanals we voetbalden, zo wil ik iedereen verslaan als we gaan stappen.'

Tijdens zijn jaren in de Verenigde Staten woonde hij in een huis bij hetstrand. 'Maar ik heb nooit in zee gezwommen, omdat er op weg naar het wateraltijd een bar was te vinden.' 'Jammer dat Best niet net zo goed nachtclubskon passeren als spelers', zei Tommy Docherty over George Best.

Best werd in 2000 tot de grootste sportman uit de Britse geschiedenisgekozen. Op dat moment was zijn lever al kapot. Hij onderging in 2002 eenpeperdure levertransplantatie en beloofde nooit meer een druppel tedrinken.

Een jaar later was hij weer betrokken bij een caféruzie, werd hij weermet drank op achter het stuur betrapt en belandde hij opnieuw in hetziekenhuis voor een wekenlang gevecht met de dood.

De Britse media zullen bij zijn dood een clichébeeld van hem schetsen:iemand die zijn talenten, zijn lever en zijn leven verspeelde aan alcohol.Hij zal worden bekritiseerd als een bevoorrecht man die aan een nieuwelever werd geholpen maar te weinig zelfdiscipline had en weer begon tedrinken.

Kortom: een heilige die zondaar werd. Maar misschien was Best slechtsde laatste voetbalbohémien.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden