De kunst van presteren in geleende tijd

De doelmannen van Oranje kennen hun positie. Hoe goed zij ook zullen keepen, de roep om Van der Sar zal niet gauw verdwijnen.

Van onze verslaggever Charles Bromet

De ingetapete vingers van Maarten Stekelenburg blijven een training lang zichtbaar, want keepershandschoenen zal hij op deze regenachtige dinsdagavond in Glasgow niet aantrekken. De doelman van Ajax beperkt zich tot het inschieten van zijn collega’s Michel Vorm en Piet Velthuizen.

Als bondscoach Bert van Marwijk even later uitlegt dat ‘de kans dat Maarten speelt klein is’, staat zijn gezicht strak in de plooi. Hoewel hij vandaag, als Oranje in de laatste WK-kwalificatiewedstrijd aantreedt tegen Schotland, pas zijn definitieve beslissing neemt, is het duidelijk dat hij hoe dan ook niet blij zal zijn om Vorm of Velthuizen te laten starten.

‘Natuurlijk heeft dat met ervaring te maken’, antwoordt hij op de vraag of hij zo lang wacht met zijn keuze. ‘Maar ik neem geen enkel risico met Maarten.’ De toelichting van de bondscoach is veelzeggend voor de situatie in keepersland.

Met één simpele opmerking brengt Hans van Breukelen, oud-doelman van Oranje, de situatie terug tot de kern. ‘Sar is buitencategorie, dat weet de rest ook.’ Met ‘Sar’ doelt hij op Edwin van der Sar, de recordinternational van Manchester United die de deur voor een terugkeer in Oranje op een kier zette.

Het was een kwestie waarover Van Marwijk zich kort voor de vorige interland tegen Japan niet graag uitsprak. De discussie kwam te vroeg. Van der Sar diende eerst maar eens fit te worden.

Hoewel het toch echt Stekelenburg, Vorm en Velthuizen waren die dinsdag het veld van Hampden Park betraden, werd de naam van Van der Sar, onlangs uitgeroepen tot beste doelman in de Champions League, het meest genoemd in Glasgow. Wat beslist hij straks? Speelt hij nog één WK?

‘Zolang Edwin keept, zul je deze discussie wel houden. Er is niets wat wij daaraan kunnen doen’, zegt Vorm met een flauwe lach om de mond. ‘Maar hij is er niet, dus moeten wij het doen. Daarom is het in mijn ogen een discussie die geen discussie is.’

Maandag op het trainingsveld van Quick Boys, toen Stekelenburg zich in het hotel liet behandelen voor zijn handblessure, hield de doelman van FC Utrecht al voorzichtig rekening met een basisplaats. Zaterdag tegen Japan begon hij voor het eerst in de basis, nadat hij vorig jaar al een helft had mogen keepen tegen Zweden.

Vorm: ‘Dan houd je jezelf voor: geen gekke dingen doen, gewoon doen wat je moet doen. Hoewel ik geen reddingen hoefde te verrichten, heb ik er een goed gevoel aan over gehouden.’

Hetzelfde gold voor Velthuizen, de doelman van Vitesse met de iets te grote profileringsdrang. In het kielzog van Stekelenburg lijken zij in Oranje in geleende tijd te leven. Die paarse keeperstruien voelen heerlijk aan, maar het grote publiek heeft moeite te wennen aan een andere man onder de lat dan de 38-jarige Van der Sar die er al 130 keer plaatsnam.

‘Maarten zal ook professioneel genoeg zijn om een stapje terug te doen als ‘Sar’ zich weer beschikbaar stelt’, zegt Van Breukelen. ‘Maar dat verhaal moet helemaal niet in zijn hoofd leven. Hij moet zich focussen op zijn eigen prestatie. En de bondscoach moet het volledige vertrouwen in hem uitspreken, wat hij gelukkig ook doet.’

Op verzoek kruipt Van Breukelen even in het hoofd van Van der Sar om na te denken over de afwegingen die hij zal maken over een terugkeer. ‘Het EK in Zwitserland en Oostenrijk is uitgelopen op een teleurstelling en zoiets blijft langer in je hoofd spelen dan je zou willen. Geloof me, ik weet waarover ik het heb.

‘Drie factoren zullen bij Edwin nu een rol spelen. Keert hij weer helemaal fit terug. Haalt hij de vorm die hij voor zichzelf noodzakelijk acht om de keuze naar Zuid-Afrika te gaan. En heeft hij er wel zin in.’

De voormalige nummer één van Oranje beseft dat de huidige lichting doelmannen een weinig benijdenswaardige positie inneemt. Gaan zij een keer in de fout, dan kunnen zij het commentaar wel uittekenen. Blijven zij overeind, dan nog zal de roep om de afgezwaaide keeper van Manchester United niet verstommen.

Overigens is Henk Timmer vrij geruisloos uit dit hele verhaal verdwenen. Dat roept bevreemding op, aangezien hij tot voor kort reservedoelman van Oranje was. Maar na zijn vertrek bij Feyenoord heeft hij nog geen nieuwe werkgever kunnen vinden.

Vorm heeft daar geen boodschap aan. De doelman van Utrecht heeft het gevoel dat hij een geaccepteerde waarde is geworden in de spelersgroep. Doordat zijn club geen Europese wedstrijden speelt, voelt een mogelijke basisplaats tegen Schotland als een buitenkansje.

‘Voor mij zou het een zeer belangrijke wedstrijd zijn voor mijn carrière, want ook onder die omstandigheden zal ik me goed moeten weren’, zegt Vorm. ‘En spelen voor 52 duizend mensen op Hampden Park, ik zou liegen als ik zei dat me dat niets deed.’

Michel Vorm (ANP) Beeld
Michel Vorm (ANP)

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden