De kreukvrije uitdager was als kind onhandelbaar

Profiel schaker Caruana

In this March 27, 2018 photo, US chess Grandmaster Fabiano Caruana, concentrates during his match against Russia's Alexander Grischuk in Berlin. American chess Grandmaster Fabiano Caruana has won the candidates tournament for the right to take on world champion Magnus Carlsen of Norway for his title in November. The 25-year-old Caruana is the first American to challenge for the world title since Bobby Fischer in 1972. (Arne Baensch/dpa via AP) Beeld AP

Fabiano Caruana, de winnaar van het kandidatentoernooi in Berlijn, is een schaker op wie niets valt aan te merken. De 25-jarige Amerikaan is altijd bereid de pers te woord te staan of handtekeningen uit te delen. Achter het bord gedraagt hij zich uiterst correct, hij gaat onberispelijk gekleed en hij is nooit bij welk incident dan ook betrokken geweest. Zijn bijnaam `de professor’ dankt hij aan zijn serieuze uiterlijk en aan de vele studie-uren die hij dagelijks aan het schaken besteedt.

Wie de aanstaande uitdager van wereldkampioen Magnus Carlsen ontmoet, kan zich nauwelijks voorstellen dat gedragsproblemen in zijn vroege jeugd hem in aanraking met het spel hebben gebracht. Als zoon van een Italiaanse vader en een Amerikaanse moeder groeide de in Miami geboren Caruana op in Brooklyn in New York. Toen hij, vijf jaar oud, moeilijk handelbaar bleek op school, kregen zijn ouders de raad hem in de naschoolse uren schaaklessen te laten volgen.

Het advies had grote gevolgen. Caruana bleek talent te hebben en ontwikkelde zich snel. Zo snel zelfs dat zijn ouders besloten hem een kans op een professionele toekomst in het spel te bieden door te vertrekken naar Europa, waar de trainingsmogelijkheden aanzienlijk beter waren dan in de Verenigde Staten.

De oversteek werd een rondreis die het gezin voerde naar topcoaches in Madrid, Boedapest en Lugano. De Italiaanse schaakbond, niet verwend door grote internationale successen van zijn vertegenwoordigers, zag zijn kans schoon en wist in 2005 Caruana over te halen voortaan uit te komen voor het geboorteland van zijn vader. Tien jaar later zou Caruana terugkeren naar de Verenigde Staten, waar hij zich vestigde in St. Louis.

De eerste doelstelling werd bereikt in 2007, toen hij benoemd werd tot grootmeester. Vijf harde trainingsjaren waren nodig om de volgende stap te zetten, de doorbraak naar de wereldtop. Vele successen volgden, met als mooiste de overwinning in 2014 in het ijzersterk bezette toernooi om de Sinquefield Cup in St. Louis. Met een score van 8,5 uit 10 bleef hij Carlsen drie punten voor. Zijn beginserie van 7 uit 7 heet sindsdien een `Caruana’.

Carlsen kan er zeker van zijn dat hij komend najaar in de WK-tweekamp een uitdager zal treffen die niets aan het toeval heeft overgelaten. Caruana zal het best mogelijke professionele begeleidingsteam samenstellen om hem fysiek, mentaal en schaaktechnisch voor te bereiden op de twaalf belangrijkste partijen van zijn carrière.

Geld speelt daarbij geen rol. Caruana kan rekenen op de steun van Rex Sinquefield, die de afgelopen jaren met vele miljoenen dollars het schaken in de Verenigde Staten uit het slop heeft getrokken. Het zal de mecenas heel wat waard zijn de financiële inspanningen bekroond te zien worden met een Amerikaanse wereldtitel.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.