Reportage Roland Garros

De elite op gravel raakt uitgedund: hoe de 'Djoker' en 'Stan the Man' de weg omhoog proberen te vinden

Novak Djokovic op Roland Garros tijdens zijn gewonnen partij tegen Rogerio Dutra Silva. Beeld Getty

Wanneer titelhouder Rafael Nadal een nieuwe uitdager zoekt op Roland Garros kijkt hij vooral naar jonge talenten als Alexander Zverev en Dominique Thiem. De elite op gravel is uitgedund, de kampioenen van 2015 en ’16 zijn na chronisch blessureleed een grauwe versie van zichzelf. Stan Wawrinka werd al in de eerste ronde uitgeschakeld en valt zelfs uit de top-200. Novak Djokovic (31) haalde de tweede ronde wel, maar noemde de moeizame revalidatie na een operatie aan de elleboog ‘mijn grootste uitdaging ooit’.

De Roland Garrosfinale van 2015 tussen Wawrinka en Djokovic behoort tot de beste tennispartijen die ooit zijn gespeeld. In sublieme rally’s ontworstelde Wawrinka zich definitief aan zijn illustere landgenoot Roger Federer, de forehand was net zo meedogenloos als de befaamde, enkelhandige backhand. Het Franse publiek herkende de pijn van de verliezer. Djokovic werd bij de huldiging zo hartstochtelijk toegejuicht dat hij brak en de tranen over zijn wangen stroomden.

Een jaar later vond de Serviër eindelijk verlossing in Parijs door in de finale Andy Murray te verslaan. De verzameling grandslamtitels van Djokovic was nu compleet. Met die triomf werd indirect zijn neergang ingezet. Het begon met een gebrek aan motivatie en de breuk met zijn coach Boris Becker. Sindsdien ontbrak bij Djokovic de ‘constante factor’, zoals Jacco Eltingh, technisch directeur van de KNLTB, het omschrijft.

Grilligheid

Wie geen stabiliteit heeft in zijn begeleiding, ziet die grilligheid terug op de baan. Djokovic werkte tijdelijk met oud-prof Andre Agassi, die erkende dat hij het voornamelijk oneens was met zijn pupil. In de spelersbox van Djokovic was geregeld een Spaanse mental coach te vinden, die zichzelf als ‘positiviteitsgoeroe’ presenteerde. Djokovic haalde ook nog de vorig jaar gestopte Radek Stepanek in zijn staf en ontsloeg zijn nieuwe staf in april.

De blessure aan de elleboog dwong hem al tot een lange pauze in 2017, na de Australian Open in januari keerde de pijn terug. Hoewel Djokovic een nieuwe servicebeweging had aangeleerd om de druk op de elleboog te ontlasten, moest hij wederom onder het mes. ‘Toen wist ik echt niet meer hoe ik verder moest’, vertelde Djokovic, maandag na een zege in drie sets (6-3, 6-4, 6-4) op de Braziliaanse veteraan Rogerio Dutra Silva.

In de perszaal zat een sportman vervuld van twijfels. Vertrouwen is het toverwoord op weg naar volledig herstel, erkende Djokovic, volmondig. Hij raakte zijn aura kwijt en verloor van spelers als Daniël (Indian Wells) en Paire (Miami), die hij normaal geen set gunt. Prompt verlegde hij de koers en haalde oude vertrouwelingen als coach Dusan Vajda en fitnesstrainer Gebhard Phil-Gritsch terug in zijn staf.

De ‘Djoker’

Bij de Masters in Rome zagen we eindelijk weer flarden van de ‘Djoker’, die de tennissport jarenlang regeerde. Djokovic verloor in de halve finales weliswaar van Nadal, maar de Spanjaard zette hem voor de vorm in het rijtje outsiders op Roland Garros. Ze kunnen elkaar in Parijs pas in de finale treffen, maar in deze vorm lijkt Djokovic niet opgewassen tegen Thiem en Zverev.

Voor Wawrinka is een nieuwe finale op Roland Garros verder weg dan ooit. Hij verloor maandag in de openingsronde in vijf sets (6-2, 3-6, 4-6, 7-6, 6-3) van kwelgeest Guillermo Garcia-Lopez. Die nederlaag vernietigt tevens zijn ranking. Wawrinka moet in twee weken leren parachutespringen, want hij zakt maar liefst 227 plaatsen naar 257. In één klap is de drievoudig grandslamkampioen gedegradeerd naar de eerste divisie van het tennis.

Van Stan de notoire twijfelaar werd hij ‘Stan The Man’, zeker toen de geblokte Zwitser na de Australian Open en Roland Garros in 2016 ook de US Open won. Het werd zijn handelsmerk, maar alleen de tekst op zijn T-shirt herinnerde maandag nog aan ‘The Man’, die zijn tegenstanders geselde met snoeiharde groundstrokes.

Liefde en passie

De knieoperatie vorig jaar leek zijn carrière te knakken, maandag nam Wawrinka al halverwege de eerste set een medische time-out vanwege een andere kwetsuur. Zo sukkelt Wawrinka voort, hoewel hij weer is herenigd met Magnus Norman, de coach die hem liet aanschuiven bij de ‘Big Four’ in het mannentennis. Wawrinka is inmiddels 33 jaar, maar hij gelooft nog in een wederopstanding. ‘En als ik daarvoor kleine toernooien in het Challengercircuit moet spelen, zal ik dat doen.’

De liefde en de passie voor het spel houden ook Djokovic overeind, nu hij buiten de toptwintig staat. ‘Eind vorig jaar kon ik niet serveren door de pijn in mijn elleboog, het was frustrerend om tijdens het seizoen een operatie te ondergaan. Maar ik ben nooit vergeten waarom ik deze sport beoefen. Het geeft me de energie om ook deze tegenslag te overwinnen.’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden