Tennis Robin Haase

De eeuwige worsteling van Robin Haase

Het taaie gevecht met Marius Copil op Wimbledon is een reis door de ziel van de beste tennisser van Nederland.

Robin Haase tijdens de wedstrijd tegen Marius Copil Beeld EPA

Je voelt op baan 5 van Wimbledon aankomen wanneer Robin Haase de controle over zichzelf dreigt te verliezen. Twee sets heeft hij de snoeiharde opslagen van Marius Copil knap geneutraliseerd (7-6, 7-5) tot hij zich begint te ergeren aan futiliteiten. Het kost hem de derde set (4-6), waarna Haase zich knap herpakt en na een 3-1 achterstand ook de tiebreak van de vierde set wint: 7-6. Welkom in de soms onpeilbare ziel van de beste tennisser van Nederland.

Kiki Bertens zegt geregeld dat het streven naar perfectie haar grootste valkuil is. Een mindere bal kan het geluk van tien fraaie punten bederven. ‘Ik denk dat het bij mij nog veel erger is dan bij Kiki’, zegt Haase. ‘Ik leg mezelf teveel druk op. Zeg ik: ik moet nu mijn kansen benutten. Ik moet niks. Maar het zit diep in mij. Ik kan het moeilijk loslaten.’

Tijdens het toernooi in Halle spreekt Haase uitvoerig over de achtbaan in zijn hoofd, twee weken later boekt hij in het taaie gevecht met Copil op Wimbledon ook een overwinning op zichzelf. In zijn volgende partij tegen de grillige hardhitter Nick Kyrgios zal Haase opnieuw mentaal worden getest.

Haase: ‘Ik werkte eerder met een life style coach, mijn coach Raymond Knaap heeft ook op dat gebied zijn papieren. We hebben overwogen om een mental coach toe te voegen aan ons team. Diverse psychologen hebben Knaap geadviseerd om de mentale begeleiding zelf te doen.’

Je weet bij Haase nooit wanneer hij ontspoort. ‘Begin dit seizoen flipte ik zo erg! Had ik in jaren niet meegemaakt. Daarna ging het weer beter, maar ik viel terug in oude gewoonten. Fouten accepteren en rustiger worden, vind ik moeilijk. Voor ik met Knaap begon, stortte mijn wereld in als ik een servicebreak achterkwam. Dat kan niet, ik moet nu eenmaal de perfecte wedstrijd spelen. Een deel komt voort uit mijn opvoeding, thuis, maar ook van trainers, gekoppeld aan mijn karakter en identiteit. Het is heel complex.

‘Ik heb altijd geleerd om de kat uit de boom te kijken. Ik was afwachtend van mijn tiende tot mijn negentiende, juist in de periode dat je als proftennisser wordt gevormd. Het gebeurt me soms nog steeds dat ik te rustig aan een partij begin. Dan word ik boos, zo kom ik onbewust in een vicieuze cirkel.’

Symptoombestrijding

Op Roland Garros speelde Haase drie sets uitstekend tegen de als achtste geplaatste David Goffin, tot hij zichzelf in set 4 uit de wedstrijd mopperde. ‘Ik ging er met 6-1 af door mijn negatieve gedrag, daarna werd ik weggespeeld. Meestal begin ik na elk punt te zeiken, dat deed ik op Roland Garros juist niet. Ik ging na elke wissel het gesprek aan met Raymond. Een vorm van symptoombestrijding, want het probleem was niet opgelost.’

Je ziet de irritaties toenemen, tot het pannetje overkookt. Haase: ‘Bij mij ziet het er niet leuk uit. En denk ik: had het niet anders gekund? Het lijkt alsof ik excuses zoek, terwijl jij denkt: je probeerde niks te veranderen. Je werd gek op de baan. Maar geloof me: ik ben vernietigend voor mezelf. Als anderen die gedachten tegen mij zouden uitspreken, moet ik ze een klap voor hun kop geven.’

Zijn voormalige coach Mark de J. werd dit jaar schuldig bevonden aan de moord op zakenman Koen Everink en veroordeeld tot een gevangenisstraf van 18 jaar. Het blijft een open wond, al wil Haase zich er niet achter verschuilen. ‘Natuurlijk heeft het me diep geraakt, ik heb het een plek moeten geven. Maar ik vind het moeilijk om me kwetsbaar op te stellen. Ik heb het gevoel dat het tegen me wordt gebruikt.’

De beeldvorming is bijna niet te keren. In Rosmalen vroeg Haase een toeschouwer om zijn horloge af te doen. Hij was verblind door de schittering in het uurwerk en wist exact aan te wijzen op welke rij de man zat. Het was een hilarisch filmpje, dat ook imagobevestigend werkte. Haase had weer wat te klagen. ‘Het was toch ook grappig? Ja, het is typerend voor mij. Een speler als Bautista Agut hoort alles, ik zie alles. Het is een dun lijntje. Soms ben ik in een flow en ontgaat me niets, maar ik ben ook overgevoelig voor prikkels.’

Thuissituatie

Denken mensen serieus dat Haase tegen zijn vriendin ook schreeuwt of de muziek uit kan, zoals hij in 2013 op het centrecourt van Rosmalen deed? ‘Je lacht erom, maar het is me vaak gevraagd of ik thuis net zo ben als op de tennisbaan. Natuurlijk heb ik ook een beeld van mezelf geschetst, maar dat is de tennisser Haase voor wie de druk te groot wordt. In het dagelijks leven gebeurt het niet. Daarom zegt mijn vriendin soms dat ze tennis haat.’

In bijna elke partij voert Haase een innerlijke strijd. De controlfreak die geen bal wil missen vecht dan met de speler die strooit met dropshots en zich bevrijd voelt. ‘Hoe bereik ik die vrijheid, hoe hou ik het vast als het spannend wordt? Het is die eeuwige tegenstrijdigheid in mij, de prof met zijn hang naar controle, terwijl ik ook graag een entertainer wil zijn.’

Wil Haase niet te geforceerd een andere kant van zichzelf laten zien? ‘Ik hoor vaak dat ik welbespraakt ben, maar dat vind ik juist niet. Ik ben onzeker, vraag me voortdurend af of ik goed overkom. Het is frustrerend dat ik mijn gevoelens niet altijd kan verwoorden. Ik heb nog een beker thuis dat ik de grappigste van mijn klas was, terwijl ik in interviews vaak streng ben. Wil ik mijn competentie tonen. Gooi het eens los? Dat is dus mijn eeuwige worsteling.’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden