Interview Errol Esajas

De coach die Kiki Bertens fysiek sterker maakte: ‘Ze heeft als een beest gewerkt’

Kiki Bertens wordt getipt als winnaar van de US Open. Haar ster is rijzende door een indrukwekkende fysieke ontwikkeling. Met dank aan bewegingscoach Errol Esajas.

Errol Esajas in de loods waar hij onder andere Kiki Bertens (‘ze is van nature oersterk’) fysiek beter maakt. Foto Guus Dubbelman / de Volkskrant

Errol Esajas slaat soepel met een lange hamer op een reusachtige autoband. En nog eens. En nog eens. Dit was de basis, in fysiek opzicht, van de recente overwinning van tennisster Kiki Bertens op de nummer 1 van de wereld Simona Halep in de finale van het tennistoernooi van Cincinnati, doceert de bewegingscoach.

Esajas is oprichter en technisch directeur van Sport Performance Centre Rijnmond (SPCR) waar hij en andere trainers zich sinds 3,5 jaar ontfermen over het fysiek van Bertens. ‘Die hoge ballen, die kon Kiki blíjven terugmeppen tegen Halep dankzij deze oefening. Halep is misschien wel de fitste speelster op de tour, maar Kik sloopte haar in de derde set.’

Veel is geschreven over Bertens’ mentale groei. Minstens zo indrukwekkend is haar fysieke opmars. Esajas noemt Bertens ‘van nature oersterk’. Met bewondering spreekt hij over haar onderarmen die breder zijn dan zijn bovenarmen.

Beest

Maar de 26-jarige baseliner moest mobieler, leniger, sneller en fitter worden. ‘Ze heeft als een beest gewerkt en nu zie je het resultaat,’ vertelt Esajas met vaderlijke trots. Was ze eerder bij Esajas gaan trainen, dan was ze veel verder geweest, stelde Bertens zelf vast.

Ze is geklommen naar de dertiende plek op de ranglijst en wordt op de US Open getipt als titelkandidaat. Na de overtuigende winst op Karolina Pliskova (6-0, 7-5) in de eerste ronde volgt donderdag de tweede ronde-partij tegen de Amerikaanse Francesca Di Lorenzo.

Esajas heeft nauwelijks oog voor de bal als hij naar Bertens’ partijen kijkt. Hoe snel draait ze? Hoe snel rent ze? Hoe ademt ze? Hoe is haar balans? Haar voetenwerk? Hoe ver kan ze uitstrekken? ‘Er zit nog steeds rek in, hoor.’

Foto Guus Dubbelman / de Volkskrant

Het is een vrij kale, flauwverlichte loods waar Esajas vertelt. Grijze bakstenen muren, een boksring in de hoek, wat touwen en hamers aan de wand, een hordenloopbaantje en een medicine-ballenhok; alsof selfmade filmboksheld Rocky Balboa elk moment om de hoek kan komen. Esajas is er tevreden mee. ‘Ik kan hier sporters veel fitter maken dan in zo’n hypermodern fitnesscentrum met allerlei apparaten van 9000 euro waar al die profvoetbalclubs nu over beschikken.’

Esajas kent Bertens al bijna twintig jaar, ze tenniste tegen zijn dochter. ‘In haar omgeving was er niemand die er bovenop zat met voeding. Die haar pushte met trainingen. Ik leerde in de atletiek, als mijn tegenstander vijf keer traint, train ik zes, zeven keer.’

Fanatiek

Het kostte Bertens’ coach Raemon Sluiter de nodige moeite om de speelster te bewegen naar de Rotterdamse sporthal, gelegen in de schaduw van De Kuip, te gaan. Esajas: ‘Ze is anders dan Edgar Davids, die is veertig, maar trainde hier gisteren, hij is nog zo droog als wat. Hij heeft die motivatie van nature.’

Bertens is nu net zo fanatiek. Zelfs na zware, succesvolle tennisweken met een jetlag nog in het lijf sprint ze heuvels op, doet ze duurlopen, slaat ze met de sledgehammer op monstertruck-banden en probeert ze een rondspringende gedeukte stuiterbal te grijpen.

Die laatste trainingsvorm (‘perfect voor haar reactievermogen en oog-handcoördinatie’, aldus Esajas) hielp de gravelspecialist veelzijdiger te worden. Esajas: ‘Haar voetenwerk is enorm verbeterd. We hebben veel getraind op reactievermogen, op wenden en keren, op kunnen landen op een been terwijl je hele lijf doorbeweegt om een bal keihard weg te leggen. Op gravel kun je doorglijden, op hardcourt niet.’

Hij grijnst. ‘In het begin greep ze steeds naast die stuiterbal. Nu is ze onverslaanbaar, alle mannelijke atleten die hier trainen, en daar zitten ook profvoetballers tussen, zijn minder vlug.’

Atletisch vermogen

De in Paramaribo geboren 58-jarige Esajas was zelf sprinter, maar scheurde al vlot in zijn carrière zijn quadriceps door een slechte voorbereiding. Daarop ging hij zich verdiepen in trainingsmethoden. Uit opleidingen, stages en clinics van onder meer de illustere fitnesscoach Pat Etcheberry - die werkte met oud-tennistoppers Seles, Courier, Sampras, Henin en Hingis- destilleerde hij zijn eigen visie. Hij biedt een divers trainingsaanbod. ‘Kiki traint met onze voetbalcoach, onze tenniscoach, onze atletiekcoach en onze bokscoaches.’

Atletisch vermogen is volgens Esajas de basis. ‘Die slaan trainers vaak over. Ja, ze sturen hun pupil naar de sportschool, beetje duwen aan fonkelnieuwe apparaten. Veel te eenzijdig. Het zijn toch geen bodybuilders! Mobiliseer dat lijf in plaats van het stijver en logger te maken.’

Voor het interview omarmt Esajas een 75-jarige dementerende man die met moeite een rondje coördinatie-oefeningen voltooit. Esajas vertelt over Joost, een autistische jongen die ook bij SPCR traint en waarmee Bertens soms een balletje slaat. ‘Dan leeft hij helemaal op. Kiki vindt dat schitterend. Ze is heel emotioneel, gevoelig, net als Raemon. Het verschil: Sluit praat heel makkelijk. Kiki niet.’

Esajas prijst Sluiter en Bertens’ vriend Remko de Rijke voor de mentale groei van de tennisster die eind vorig seizoen nog dacht aan stoppen. Zelf hamerde hij in die fase op haar toegenomen fysieke mogelijkheden. ‘Ik bleef zeggen dat ze sterk genoeg was voor de top 20. Het mentale begint bij het fysieke. Ben jij sneller, fitter en sterker, dan groeit je zelfvertrouwen. Daarbij geeft fysieke training je geest verlichting.’

Om die reden trainen er sinds kort ook mensen met een burn-out bij Esajas. ‘Die zaten vroeger alleen maar thuis. Hier gaan ze twee keer lekker trainen, daarna spreken ze met een psycholoog. Je moet transpireren, dan komen die stoffen in je hoofd los; volgens mij begint daar alles mee.’ 

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.