ReportageSanna Veerman

De 16-jarige Sanna Veerman traint 29 uur per week en gaat tussendoor naar school: alles om de turntop te bereiken

De weg naar de turntop is een genadeloze afvalrace. Sanna Veerman (16) bleef als enige van haar lichting overeind. 

Sanna Veerman mocht mee naar Qatar als reserve turnster. Beeld ANP

Het leven van de jonge turnster is hard. Sanna Veerman, 16 jaar oud, had gedroomd van een WK-optreden in Doha, haar debuut op een groot podium, maar dinsdag, vier dagen voor de wedstrijd, kreeg ze van bondscoach Gerben Wiersma te horen dat zij reserve zou zijn. De vloeroefening van Kirsten Polderman was beter, mooier en van meer betekenis voor het teamresultaat.

Veerman had dat maar te slikken. Ze weet al vanaf jonge leeftijd: topsport is hard, klagen heeft geen zin, haar dag in de zon komt nog.

Veerman is gehard. Haar dagen beginnen om 6 uur in de ochtend, de starttijd voor een krantenbezorger. Dan zet moeder Mirjam in het Noord-Hollandse dorp Oosthuizen het ontbijt klaar voor haar dochter. Om 7 uur wordt ze naar het iets zuidelijker gelegen Edam gebracht door haar mam. Weer een uur later, een autorit met een vrijwilliger verder, staat ze in de turnhal Turnz in Amsterdam-West, onderdeel van het Centrum voor Topsport en Onderwijs (CTO).

Zo gaat dat al jaren. Het is het gestroomlijnde begin van de dag. ‘De training duurt van acht tot tien. Dan is het op de fiets naar school, naar het Caland Lyceum, een LOOT-school. Da’s op maandag en vrijdag. Want ik heb mijn examens over twee jaar gespreid. Dinsdag en woensdag fiets ik naar het huis van een vriendin van mijn moeder. Twintig minuten fietsen. Daar douche ik, studeer ik, lees ik, relax ik. En daar eet ik. Daarna weer naar de hal. Want om drie uur begint de middagtraining. Tot half zeven.’

Twee dagen gaat Veerman met openbaar vervoer terug naar Oosthuizen. Andere dagen halen opa of moeder haar op. ‘Toen ze 12 was, stapte ze al in de bus terug naar huis. Ze kon niet in Volendam naar school en in Amsterdam turnen. Beide moesten in Amsterdam. Die beslissing was snel genomen’, zegt moeder Mirjam die een fitness- en pilatesstudio runt. Het belangrijkste bij al die voortvarende beslissingen: Sanna wilde zelf. Turnen is haar passie, zoals dat zo mooi heet.

Zwemjuf en schaatstrainer

‘Het talent van een kind kun je vanaf 6 jaar oud wel onderkennen, zeker zo’n beweegtalent als Sanna. Die had in elke sport kunnen excelleren’, zegt haar trainer Wolther Kooistra. Sanne was 6 jaar, zegt haar moeder, toen ze al zestien uur per week trainde bij Mauritius in Volendam. ‘Had ze een keer een blaar, als 5-jarige, en wilde ze stoppen bij meester Crelis Tuip. Die belde haar later op, dat ze echt weer moest komen. Maar de zwemjuf en de schaatstrainer hadden haar toen ook al gevraagd.’

Het werd turnen. Op haar 9de ging ze naar Amsterdam. Met elf meiden uit Volendam, onder leiding van Monique Zwarthoed. Er was een stichting die een busje kocht, Zwarthoed achter het stuur. Vertrek bij de bowling om half 4. Half 9 weer terug in Oosthuizen. Elke dag. De trainingsomvang werd opgevoerd. Van 16 naar 18 naar 22 uur. Nu is het 29 uur. Vier ochtenden, zes middagen. Zaterdag vrij. Voor uitslapen, huiswerk en sociaal doen.

Van het Volendamse dozijn is er nog één over in Amsterdam: Sanna Veerman. Kooistra: ‘Meisjes worden vrouwen. Op de leeftijd van 12, 13, 14, als deze sport echt lastig wordt. En dan zes tot tien trainingen per week. Dat is een hele opgave. Dan proberen we te werken aan een situatie dat coach en pupil begrijpen dat het beter is een andere sport te gaan doen. Maar het is nu eenmaal zo: je hebt er tien nodig om die ene bijzondere te ontdekken.’

Moeder Mirjam, voormalig leadzangeres van de Volendamse band Jen Rog: ‘Sanna begon in de jeugdselectie met 35 meisjes. Dat gaat spelenderwijs en serieus. Daarna komt Jong Oranje, dat is de ontdekkingsfase. Dan komen de blessures, het puberen. Een heleboel meisjes haken af. En nu in Oranje is Sanna nog als enige van haar generatie over.’

Dus een op twaalf Volendammers en een op 35 Nederlandse talenten: het traject naar de top is een genadeloze afvalrace. De vriendelijke omschrijving: het turngebouw is een piramide. Waar je zomaar van af kunt donderen.

Schroefjes in rechterteen

Sanna: ‘Ik brak in februari mijn grote rechterteen op een zaterdagse wedstrijd in Opmeer. Net voor vertrek naar Chicago. Op dinsdag ben ik al geopereerd. Het was een ingewikkelde operatie. Ze hebben er schroefjes ingezet. Als ik een brugligger aantik doet het wel effe pijn.’

Kooistra vertelt van het risico van de aantasting van de groeischijf bij zo’n jonge turnster. Het kan onbalans in de groei van zo’n teen veroorzaken. ‘Maar Sanna is een harde. Ze was heel snel weer terug in de zaal. Op krukken. Deed alles wat nog mogelijk was met die voet in de pleisters.’

Veerman vertelt losjes van de twee handbreuken die ze sinds november 2016 meemaakte. Alsof het een ingescheurde nagel is geweest. Maar ook hoe zij zelf haar eten klaarmaakt: precies genoeg om top te kunnen trainen en te herstellen. Niet om te groeien. Gewichtsproblematiek ligt bij vrouwenturnen op de loer, zeker in blessureperiodes.

Kooistra: ‘Als de energievraag van het lichaam omlaag gaat, door ziekte, blessure of vakantie, dan wil dat lijf wel groeien. Het verstoort het lichaamsschema, de coördinatie. Denk maar aan onhandige pubers die kopjes omstoten.’

Sanna is op jonge leeftijd al om vele kapen heen gevaren. In Doha was ze ‘erbij’. Ze was reserve, maar kreeg alle aandacht van het coachteam en de collega-turnsters. Na de afronding van de teamwedstrijd op zaterdagmiddag poseert zij, na het sjouwen van de tassen, stralend in het midden van de ploeg.

Snel gooit ze nog de sokken uit. Een turnster draagt geen sokken in de arena. Dan pas mogen de fotografen klikken.

Lees ook: 

In de jacht op de wereldtitel moet Wevers nog een week de pijn verbijten
Boegbeeld van de Nederlandse turnsters Sanne Wevers heeft haar zinnen gezet op de wereldtitel op het onderdeel balk. Zaterdag zette ze een voorname eerste stap door zich voor de finale van aanstaande zaterdag te kwalificeren. Met haar 27 jaar is Wevers de oudste van de ploeg, ze is bezig aan haar achtste WK-toernooi sinds 2007. In Doha deed ze haar balkoefening met een pijnlijke rechtervoet.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden