'Dafne heeft de mentaliteit van een meerkampster'

Dafne Schippers dacht dat de klok stuk was toen ze de eindstreep van de 200 meter passeerde. Onder de 22 seconden wilde ze lopen in de WK-finale: 21,63 ging haar stoutste dromen te boven.

Dafne Schippers houdt trots de Nederlandse vlag omhoog na het winnen van de gouden medaille. Beeld anp

De duizelingwekkende prestatie werd door buitenlandse journalisten al snel uitgeroepen tot het 'schone wereldrecord'. De twee vrouwen die sneller zijn geweest dan Schippers zijn berucht: alleen wereldrecordhoudster Florence Griffith-Joyner (21,34) en Marion Jones (21,62: in de ijle lucht op hoogte) hebben harder gelopen.

De 23-jarige Utrechtse moest de uiterste grenzen van haar fenomenale talent verkennen om als eerste Nederlandse atlete een wereldtitel te bemachtigen. Pas in de slotmeters wist ze haar rivale Elaine Thompson te passeren. Ze verloor op het laatst net iets minder snelheid dan de jonge Jamaicaanse. Het verschil bedroeg slechts 0,03 seconde.

De stralende Schippers: 'Op het einde had ik wel een klein paniekmomentje. Gelukkig kon in mijn passen redelijk blijven maken, waardoor ik er net voorbij kwam. Het was een echte vechtrace.' Nooit eerder doken drie vrouwen in de WK-finale onder de 22 seconden.

(Tekst gaat verder onder foto).

Dafne Schippers. Beeld anp

De extreme inspanning eiste zijn tol. Na een omhelzing met haar ouders en coach Bart Bennema moest Schippers haar ereronde vroegtijdig afbreken. Ze verdween 20 minuten in de medische ruimte van de stadioncatacomben. Ze voelde zich misselijk en draaierig, iets wat haar vaker overkomt na een extreme inspanning. Als het nodig is voor de winst, negeert zij de noodsignalen die haar lichaam uitzendt.

Die mentale kracht blijkt steeds opnieuw haar wapen. Sinds ze zich als sprintster manifesteert, heeft ze in vier van de vijf finales haar persoonlijke record aangescherpt: in twee van de drie gewonnen EK-finales en in beide WK-finales. Ze floreert onder druk. Zij behoort niet tot de buigers of brekers in de driedeling die oud-atletiekcoach Henk Kraaijenhof hanteert. Zij behoort tot de hoogste categorie: de bloeiers.

Schippers heeft het geluk gehad dat ze haar uitzonderlijke talent kon ontplooien in een professionele omgeving. Zij kon in 2008, als 16-jarige scholier, terecht bij de eerste lichting atletiekbondscoaches met een volledig betaalde baan. Op sportcentrum Papendal vond ze nieuwe, overdekte faciliteiten, waar ze ook bij slecht weer optimaal kon trainen. Ook had ze baat bij de beschikbaarheid van fysiotherapeuten en andere medisch personeel. Het zijn volgens haar coach Bart Bennema cruciale factoren geweest in haar voorspoedige ontwikkeling.

Haar sprinttalent viel Bennema al in de eerste jaren op. Maar Nederland heeft een traditie op het gebied van de meerkamp, waardoor het logisch leek haar in die richting te sturen. Het heeft haar ontwikkeling naar zijn vaste overtuiging niet geschaad. Hoog- en verspringen, kogelstoten en speerwerpen hebben haar coördinatie verbeterd. Ze is geleidelijk sterker geworden door de gevarieerde prikkels. Ook op de sprint, al testte ze haar snelheid zelden vaker dan eenmaal per week.

'Ze is een sprintster met de mentaliteit van een meerkampster', zei Bennema, toen hij in de catacomben van het Vogelnest werd omringd door de internationale pers. Na de tweede plaats van Schippers op de 100 meter was de aandacht beperkt. De onwaarschijnlijke tijd op de 200 meter toverde haar om tot een raadselachtig fenomeen.

Er klonk niet alleen bewondering door in de vragen. Verslaggevers van The Guardian, L'Équipe en de Frankfurter Allgemeine plaatsen haar prestatie direct of indirect in de context van doping. Dat kan amper anders, gezien de bezoedelde historie van de 200 meter. Alleen drievoudig kampioene Allyson Felix is van onbesproken gedrag. Met haar toptijd heeft Schippers alle dubieuze atletes uit het Oostblok afgetroefd.

(Tekst gaat verder onder infographic).

Dafne Schippers

Lees hier alle artikelen van de Volkskrant over Dafne Schippers.

Lees hier het nieuwsbericht over Schippers' gouden medaille.

Beeld anp

Bennema liet zijn humeur niet bederven door de buitenlandse vragen over huidskleur, acne en doping. Hij hield het simpel, net als Schippers die even later in de internationale persconferentie voor de zoveelste maal herhaalde dat ze 100 procent dopingvrij is. De bondscoach: 'Dat haar voorgangers het klimaat hebben verpest, kun je haar niet aanrekenen.'

Schippers Duitse manager Ulli Knapp maakt het nog eenvoudiger. Ze is een 'Jahrhundert-talent', een atlete die, bij wijze van spreken, slechts eens in de eeuw opstaat. Zo iemand tart de verbeelding, verlegt grenzen, ontmoet scepsis, maar zal gestaag aanzien verwerven door keer op keer blijk te geven van een uitzonderlijke gave.

Schippers heeft al vele malen bewezen dat zij in de wieg is gelegd voor topprestaties. Haar erelijst steekt logisch in elkaar. Ze vergaart sinds 2010 prijzen, op de meerkamp en de sprint. Ze raakt nooit ernstig geblesseerd. Ze piekt op titeltoernooien.

Ze gaat altijd doordacht te werk en verzaakt nooit. En ze is volgens Bennema geboren voor de sprint, met haar snelle spiervezels, haar lange benen (ze is met 1.79 meter de op een na langste wereldkampioene 200 meter) en haar stijve onderrug (ze kan haar tenen niet aanraken als ze voorover buigt met gestrekte knieën).

Kan het nog sneller? De 100 meter is zeker voor verbetering vatbaar meent de coach. Schippers zelf was ook stellig over de dubbele sprint. 'Natuurlijk kan het harder. Hoe meer je traint, hoe stabieler het wordt.' Misschien heeft ze gelijk. Maar het is ook niet uitgesloten dat ze in de toekomst met minder snelle tijden prestigieuze titels verovert.

Vrijdagavonden met 'schone wereldrecords' zijn dun gezaaid, ook voor een atlete in de bloei van haar leven.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden