'Crimineel' Werth welkom in de RAI

Reportage..

Amsterdam Als Isabell Werth tegen elven op de rug van Warum Nicht de piste van de RAI verlaat, rolt een gul applaus van de tribunes. Het is een welkome balsem op de ziel van de Duitse dressuuramazone, die vrijdagochtend in de Grand Prix van Jumping Amsterdam als vierde eindigde achter de gedoodverfde winnaar Edward Gal en zijn paard Totilas.

In Nederland voelt Werth zich welkom, zegt ze even later aan de rand van de losrijpiste. De mensen beoordelen haar alleen op haar sportieve prestaties, die overigens niet tegenvallen in de tweede wedstrijd sinds haar terugkeer in de sport. In Amsterdam heeft niemand het over de gebeurtenissen die vorig jaar het leven van de viervoudig olympisch kampioene overhoop gooiden.

In juni werden tijdens een dopingcontrole bij een toernooi in Wiesbaden sporen van fluphenazine aangetroffen bij Whisper, een van haar vele toppaarden. Omdat het kalmeringsmiddel voorkomt op de lijst met verboden behandelproducten en de contra-expertise in haar nadeel uitviel, schorste de Duitse bond haar voor een half jaar.

Werth accepteerde de straf en bood haar excuses aan voor de behandeling, die door haar vaste veearts Hans Stihl was uitgevoerd. Ze zei niet anders te kunnen. Het is de ruiter die volgens Werth in zo’n geval de verantwoordelijkheid draagt, ook al trachtte ze schoon schip te maken en brak ze met de controversiële Stihl.

Maar de pijn over haar tijdelijke afwezigheid zit diep. Dat blijkt als Werth terugkijkt op de manier waarop ze door de Duitse bond aan de kant zou zijn gezet. ‘De federatie heeft mij nooit gesteund. Het ging er alleen maar om de eigen naam te zuiveren, zodat ze zo snel mogelijk verder konden. Maar het probleem zit veel dieper.’

Behalve veel negatieve reacties, volgens haar bijna uitsluitend uit eigen land, kreeg Werth ook volop steun in de periode dat ze te voet was gesteld. Talloze collega’s uit de paardensport, onder wie Anky van Grunsven en trainer Sjef Janssen, staken haar een hart onder de riem. Velen vonden dat Werth het slachtoffer was geworden van een onduidelijk systeem.

Volgens Werth is vrijwel elke ruiter tegen het zerotolerancebeleid dat de internationale hippische federatie FEI hanteert. Een ziek paard mag niet worden behandeld met middel dat op de verboden lijst staat. Ruiters en veeartsen moeten voortdurend rekenen of een onschuldig medicijn al is uitgewerkt als een toernooi begint.

Ook de FEI steggelt al jaren over de zelfgekozen nuloptie. Maar in Duitsland hoefde Werth op weinig begrip te rekenen. Ze is er als crimineel weggezet, merkte ze vorig jaar in een interview op. In Amsterdam wil ze die woorden niet herhalen, maar de breuk met de bond is onherstelbaar gebleken.

De eerste twee weken nadat het nieuws bekend werd, waren voor haar de zwaarste. Het voelde alsof ze in de hel was terechtgekomen, zegt ze. ‘Alles wat ik had opgebouwd, bestond ineens niet meer. Ik werd gezien als iemand die iets verschrikkelijks had gedaan. Dit is absoluut het ergste wat een sporter kan overkomen.’

Werth trok, om haar gemoedstoestand te typeren, zelfs de vergelijking met Robert Enke, de depressieve voetbaldoelman die zelfmoord pleegde, mede om aan de druk te ontsnappen die het bestaan van topsporter met zich meebrengt. Ze trok die vergelijking, niet omdat ze ook zo zwak in haar vel stak, maar om duidelijk te maken met welke verwachtingen en kritieken een topatleet te maken krijgt.

Toch heeft de viervoudig olympisch kampioen nooit serieus overwogen een punt achter haar carrière te zetten. Elke keer als ze haar stallen binnenliep in Rheinberg, deelstaat Niederrhein, dwongen haar paarden haar niet op te geven. ‘Ik moest ze blijven trainen om ze in beweging te houden, maar onbewust trainde ik mezelf op die manier ook. Van wedstrijden rijden kan ik geen genoeg krijgen. Iedereen die mij kent, weet dat ik een vechter ben.’

Werth krijgt waarschijnlijk genoeg kansen dat te bewijzen. Ze behoort nog steeds tot de top en wil zo snel mogelijk haar ritme hervinden en Duitsland vertegenwoordigen bij de Wereldruiterspelen in oktober.

En over twee maanden keert ze graag terug in Nederland, tijdens de wereldbekerfinale in Den Bosch. ‘Jullie zijn grootmoedige mensen, die uitgaan van het positieve. Veel landgenoten kunnen er een voorbeeld aan nemen.’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden