Clubhelden eren doen ze in Rotterdam een stuk beter dan in Amsterdam

Woensdagavond is het Feyenoord-Ajax. Sportief zijn de Amsterdammers Rotterdam al jaren de baas. Als het gaat om het eren van hun clubhelden met een straatnaam is Amsterdam geen partij voor de Rotterdammers.

Beeld Cigdem Yuksel

Er waren ballonnen, er was een speechende wethouder, ja, zelfs aan een clinic voor de jeugd met oud-voetballers als Heini Otto en Simon Tahamata was gedacht. Op 20 augustus van dit jaar, op het Zeeburgereiland in Amsterdam, werd op feestelijke wijze de Bob Haarmslaan in gebruik genomen.

Misschien wel nóg mooier: de nieuwe tramhalte nabij het nieuwbouwproject, op lijn 26 tussen het centraal station en de wijk IJburg, kreeg eveneens de naam van de ras-Ajacied. Voor de zekerheid had de gemeente van tevoren bij de familie gecheckt of de voornaam wel Bob moest zijn, omdat iedereen hem Bobby noemde.

Helaas ging het bij zijn achternaam alsnog mis. Het gemeentelijk vervoersbedrijf (GVB) had per abuis bij de halte een bord met de 'Bob Haamslijn' laten maken. Het foutje, opgemerkt door de Amsterdamse tv-zender AT5, kon voor de opening worden hersteld. En dus reed Haarms zoon Bobby jr. die 20ste augustus symbolisch met de tram door een doek. De tramhalte was een feit.

(Tekst gaat verder onder foto).

Feyenoord

* Rinus Michelslaan Trainer en speler van Ajax. Onder zijn leiding won de club in 1971 de Europacup 1. Door de FIFA uitgeroepen tot beste trainer van de twintigste eeuw.

* Bob Haarmslaan Was speler, trainer, maar bovenal clubicoon. Voor de Arena staat een standbeeld van hem. Ook een tribune op sportpark De Toekomst is naar hem vernoemd.

* Wim Anderiesenhof Speelde 309 wedstrijden voor Ajax, waarin hij 20 keer scoorde. Kon niet altijd spelen voor Ajax omdat hij ook als politieagent werkte.

Beeld Cigdem Yuksel

Straatnaamcommissie

Woensdagavond is het Feyenoord-Ajax, de van oudsher beladen wedstrijd tussen de twee grootste steden van Nederland. Sportief zijn de Amsterdammers al jaren Rotterdam de baas. Maar hoe verhoudt zich de strijd als het gaat om het eren van de clubhelden met een straatnaam?

In Nederland gaat de straatnaamcommissie van een gemeente over de naamgeving. Die kijkt of een naam niet al te moeilijk uitspreekbaar is (slecht nieuws voor Serdar Gözübüyük), geen vreemde associaties oproept (in Rotterdam keurde de straatnaamcommissie de Polletje Piekhaarstraat af), niet dubbelt met andere namen (helaas, Piet Keizer zal nooit in aanmerking komen voor een Amsterdamse gracht) en of de persoon van onbesproken gedrag is.

Een andere belangrijke voorwaarde: je moet dood zijn. In Amsterdam minstens vijf jaar, in Rotterdam tien jaar. 'Die periode is nodig om historische distantie te kunnen nemen', legt Jantje Steenhuis, voorzitter van de Rotterdamse straatnaamcommissie, uit. Uitzonderingen zijn er voor de leden van het Koninklijk Huis en voor mensen die zo'n grote en onbetwiste betekenis voor de stad hebben gehad dat langer wachten niet nodig is.

(Tekst gaat verder onder foto).

Beeld Cigdem Yuksel
Beeld Cigdem Yuksel
Beeld Cigdem Yuksel

Uitzondering

Coen Moulijn, de parmantige Feyenoord-linksbuiten uit de jaren zestig en zeventig, was zo'n uitzondering. In februari 2011, een maand na zijn overlijden, veranderde de gemeente Rotterdam de Marathonweg, gelegen naast de Kuip, in de Coen Moulijnweg. 'Wat ik het mooiste vind', vertelde weduwe Adrie aan TV Rijnmond, 'is dat de spelers van Feyenoord elke dag over de Coen Moulijnweg moeten oversteken als ze gaan trainen. Zo denken ze elke dag even aan hem.'

Normaal gesproken zou een dergelijke straatnaamverandering veel bureaucratische consequenties hebben, maar dat viel in dit geval mee. De enige instantie met een eigen adres aan de Marathonweg was de supportersvereniging van Feyenoord. Juist zij waren de drijvende kracht geweest achter de naamsverandering.

Beeld Cigdem Yuksel

Bobby Haarms

Dat Bobby Haarms in Amsterdam een eigen straat zou krijgen, stond eigenlijk al direct na zijn overlijden in 2009 vast. Hij kwam op de zogeheten longlist van de straatnaamcommissie. 'Toen een nieuwbouwproject op Zeeburgereiland het thema sporthelden kreeg, was de keuze snel gemaakt', vertelt Ad van der Meer, voorzitter commissie naamgeving openbare ruimte van de gemeente Amsterdam.

Haarms stond bekend als 'De Goede Beul', een bijnaam die hij dankte aan de zware hersteltrainingen waaraan hij de Ajax-spelers onderwierp. De liefde van Haarms voor Ajax was grenzeloos. Zelfs in de laatste dagen van zijn leven deelde hij in het VU Medisch Centrum nog Ajax-speldjes uit.

Dat Haarms nu is vernoemd naar een straat en een halte is niet meer dan terecht, stelt Van der Meer van de gemeente Amsterdam. 'Wat is er nou mooier dan dat er tientallen keren per dag wordt omgeroepen: 'Volgende halte: Bob Haarmslaan.'

(Tekst gaat verder onder foto).

Beeld Cigdem Yuksel
Beeld Cigdem Yuksel

Drie Ajacieden

Drie Ajacieden
En verder in Amsterdam? Het stadsdeel Bos en Lommer vernoemde in 2006 een laan naar oud-bondscoach Rinus Michels. De Rinus Michelslaan ligt in de nieuwbouwwijk Laan van Spartaan. Al veel langer bestaat het Wim Anderiesenhof, in het stadsdeel Geuzenveld. Anderiesen speelde 309 wedstrijden voor Ajax. In 1944 overleed hij aan de gevolgen van een longontsteking.

Met Haarms, Michels en Anderiesen komt het aantal Ajacieden met een eigen straatnaam op drie. Dat hadden er veel meer kunnen zijn als de gemeente in 1997 had geluisterd naar sporthistoricus Juryt van de Vooren, nota bene een Feyenoorder. Hij vond dat straten in de nieuwbouwwijk op de grond van het voormalige stadion De Meer naar Ajacieden moest worden vernoemd.

Zijn initiatief vond geen gehoor. Nederland op z'n smalst, vindt hij. 'In plaats van te zeggen: goh, interessant, kreeg ik me toch een bak bureaucratisch geleuter over me heen. Ze durfden het niet aan, zeiden ze, want misschien waren ze wel fout geweest in de oorlog.'

Wel werden straten vernoemd naar stadions waarin Ajax grote successen had behaald. In 1995 won Ajax de Champions League in het Ernst Happelstadion, vernoemd naar de legendarische Oostenrijkse trainer die ook Feyenoord onder zijn hoede had. Die straatnaam kwam er niet.

Van de Vooren: 'En in 1972 won Ajax de Europacup in stadion Feijenoord. Zie je het al voor je, een Feijenoord-stadionstraat in Amsterdam?' Die kwam er evenmin.

Rotterdam
Nee, dan heeft Rotterdam de zaken voortvarender aangepakt. Toen in 1997 een nieuwe wijk nabij de Kuip verrees, besloot het college van B&W direct om oude Feyenoord-helden te eren. Zo bestaat er nu in Rotterdam-Zuid onder meer een Ernst Happelstraat, Adri van Malestraat en een Puck van Heelstraat.

Merkwaardig genoeg is er in Rotterdam wel een Ajaxstraat. Die verwijst uiteraard niet naar de voetbalclub, maar naar de Griekse held. Toch weigerde een postbode er ooit de post te bezorgen en startte Feyenoord-fan Amanda den Hartog in 2013 een actie om de Ajaxstraat te laten verdwijnen. 634 mensen ondertekenden de petitie, maar de straatnamencommissie van Rotterdam wees het verzoek af.

De Ajaxflat die in de gelijknamige straat stond werd in 2005 wél gesloopt. Feyenoord-supporters waren die dag van heinde en ver gekomen om het spektakel te aanschouwen. Toen de sloopkogel zijn werk deed, steeg er een luid gejuich op.

Ajax

Adri van Malestraat - doelman die van 1930 tot 1940 bij Feyenoord speelde.

Adriaan Kooningsstraat - wordt gezien als een van de grootste Feyenoorders van voor de Tweede Wereldoorlog. Was in de jaren veertig en vijftig ook trainer bij de club.

Bas Paauwestraat - was een van de twaalf Feyenoord-spelers die in 1937 met een vriendschappelijke wedstrijd tegen Beerschot De Kuip inwijdde.

Bertus Bulstraat - speelde tussen 1917 en 1930 187 wedstrijden voor Feyenoord. In het dagelijks leven was hij havenarbeider.

Ernst Happelstraat - won als coach met Feyenoord in 1970 de Europacup 1. Beroemd om zijn uitspraak: 'Kein geloel, fussball spielen'.

Jan Linssenstraat - speelde van 1932 tot 1953 voor Feyenoord en kwam daarin tot 337 competitiewedstrijden en 91 goals.

Jan Pettersonstraat - had van 1918 tot 1928 een groot aandeel in het behalen van de eerste grote Feyenoord-successen.

Kees Pijlstraat - scoorde in de jaren twintig 179 keer. Staat daarmee tweede op de lijst van Feyenoords topscorers aller tijden.

Puck van Heelstraat - speelde 17 jaar in het eerste. Aanvoerder en boegbeeld. Mocht in 1935 de eerste paal van het nieuw te bouwen Stadion Feyenoord slaan.

Cor Kieboomplein - voorzitter van Feyenoord tot 1967. Was een van de voorvechters van invoering van betaald voetbal. n Richard Dombistraat Oostenrijker die over drie verschillende perioden trainer was bij Feyenoord. Wist met een geheime zalf geblesseerde spelers wonderbaarlijk snel op te lappen.

Guus Broxstraat - eerste clubmanager in het betaalde voetbal. Onder zijn leiding behaalde Feyenoord de Europacup 1.

Theo Laseromsstraat - bikkelharde verdediger die een gevreesd koppel vormde met Rinus Israel.

Leen Ventestraat - scoorde het eerste doelpunt in De Kuip.

Coen Moulijnweg - legendarische linksbuiten, bekend om zijn dribbels en schijnbewegingen. Kreeg na zijn overlijden in 2011 een weg bij De Kuip naar zich vernoemd.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden