Feyenoord spelers Tonny Vilhena (l), Michiel Kramer (m) en Jan-Arie van der Heijden na de 3-0 van Manchester City.
Feyenoord spelers Tonny Vilhena (l), Michiel Kramer (m) en Jan-Arie van der Heijden na de 3-0 van Manchester City. © ANP

City zette druk op Feyenoord en plots waren alle plannen van Van Bronckhorst waardeloos: 0-4

Gebrek aan lef, aan techniek, aan handelingssnelheid, aan inzicht, aan alles eigenlijk

Het verlangen naar de Champions League had vijftien jaar geduurd, de ontnuchtering voltrok zich binnen twee minuten. Feyenoord, niet eens zo lang geleden een grotere club dan Manchester City, werd in eigen huis vertrapt (0-4) door de nieuwe vertegenwoordigers van het grootkapitaal in het voetbal.

Een basiselftal van 22,5 miljoen was bij de ouverture van de Champions League volstrekt kansloos tegen een ploeg van 520 miljoen, met het puikje van de hoogste voetbalkaste aller landen. De Rotterdamse illusie vervloog in herfstig weer, onder het gesternte van cynisme. Waar de wedstrijd voor Feyenoord het Grote Begin van het avontuur markeerde, was het voor City een beginnetje op een winderige avond, op de lange weg naar de begeerde triomf.

Een niet tactisch korset

Maar dat immense verschil in kwaliteit, het vergelijk tussen de musical van groep 8 en het podium in de Royal Albert Hall, was niet de enige oorzaak voor de schrobbering. Feyenoord was in een niet passend tactisch korset gehesen door trainer Van Bronckhorst, in een poging zo lang mogelijk tegen te houden. Het was alsof de spelers voor het eerst met elkaar optraden, terwijl ze doorgaans juist zo'n hechte ploeg vormen. De een wist niet wat de ander deed en bovendien gierden de zenuwen door de Kuip. Dat was trouwens begrijpelijk. U moet het zelf eens proberen: iets doen voor miljoenen kijkers, op een helverlicht toneel, terwijl u weet dat de tegenstander oneindig veel beter is.

Alles was woensdag te zien, in zijn meest pure vorm. De crisis in het Nederlandse voetbal bijvoorbeeld. Gebrek aan lef, aan techniek, aan handelingssnelheid, aan inzicht, aan alles eigenlijk. En, op een ander niveau, de crisis in het internationale voetbal, waar een select groepje clubs door de invloed van Arabisch oliegeld, ander vreemd geld en exorbitante tv-rechten zo rijk is geworden, dat vrijwel alle topspelers bij die grenzeloze, internationaal getinte clubs onder contract staan.

Onvrede op de tribunes

De internationale competitie met 'gewone' clubs, de Champions League, is in de groepsfase steeds meer een farce. Dinsdag: Celtic - PSG 0-5, Chelsea - Qarabag 6-0. Nu: Feyenoord - Manchester City 0-3 na 25 minuten, en daarna rustig uitbuiken voor de Engelse club. De groepsfase is al jaren een veredelde invuloefening, hoewel de spanning volgend jaar zal toenemen, want vanaf 2018 zijn liefst vier clubs uit de grootste vier landen direct toegelaten. De Nederlandse kampioen is dan veroordeeld tot twee voorronden. Ja, ze zorgen goed voor elkaar, de rijken. De competitie van Superrijken ontstaat als bijna vanzelf.

Die sfeer van onvrede en leven in twee werelden ontstond ook op de tribunes. 'Koop er nog een', zong het Legioen, oplopend tot 'koop er nog tien.' Die van City zongen dat het elftal van Feyenoord 'shit' was. Inderdaad: sjeik Mansour uit de Emiraten zal er nog tien kopen, mocht dat nodig zijn om de Champions League te winnen.

En Feyenoord was slecht en zenuwachtig. Van Bronckhorst had een rare tactiek bedacht. Hij posteerde met St. Juste een extra centrale verdediger bij Botteghin en Van der Heijden en liet Amrabat en Nelom zwemmen als een soort veredelde backs. Vilhena en El Ahmadi waren de enige echte middenvelders. Van de vleugelaanvallers Berghuis en Boetiüs werd ook veel defensief werk verwacht en Kramer was de eenzame spits, als vervanger van de geblesseerde Jørgensen.

Maar was het systeem 5-2-3, 3-4-3 of 5-4-1? Er klopte in elk geval niets van. Die van City liepen overal doorheen, achteloos alsof ze een vergeten boodschapje moesten ophalen. Het liep dus al fout in de tweede minuut, toen Stones kon inkoppen bij een voorzet van Silva. Vilhena liet de bal op vreemde wijze tussen zijn benen doorrollen, alsof hij versteend was door spanning. Van Bronckhorst schudde het hoofd van onbegrip. Alle plannen waren op slag waardeloos.

Alles ging veel te snel

Nou dat was het dan. City zette druk, Feyenoord dacht rustig op te bouwen, maar zoveel kwaliteit komt de ploeg nooit tegen in Nederland. Alles ging veel te snel. Botteghin en Van der Heijden vormen een fijn centrum in de eredivisie, maar de mannen in hemelsblauw vlogen aan alle kanten langs ze door. Enfin: Aguëro maakte 0-2 na een voorzet van Walker, Jesus zorgde voor 0-3 na een door Jones half gestopt schot van Mendy.

Als City werkelijk had aangezet, had het 0-8 kunnen worden. Het bleef bij 0-4, nadat weer Stones inkopte. Opnieuw na een in tweeën genomen hoekschop. De kampioensploeg Feyenoord kreeg bijna nooit een doelpunt tegen na een spelhervatting, nu waren twee hoekschoppen al te veel voor de organisatie.

Het was mooi dat het Legioen lichtjes ontstak en liedjes bleef zingen. En het was typerend dat gelijktijdig twee spelers invielen. Leroy Sané, vorig jaar voor 50 miljoen gekocht, bij het elftal van trainer Guardiola. Dylan Vente bij Feyenoord, een ventje van 18 van de opleiding.

Feyenoord mag zich oprichten voor PSV-uit, zondag. En over twee weken is er weer een kans in de Champions League, bij Napoli.