Buit vraagt veel geduld van de 'nieuwe helden'

Nieuwe helden, het Nederlandse squash smacht ernaar. Alleen al daarom was het aardig geweest als de boomlange routinier Eric Smit in de halve finales van het Nederlands kampioenschap het jeugdtalent Tommy Berden wat minder gedecideerd had afgedroogd....

Van onze verslaggever

Henk Blanken

AMSTERDAM

(9-6, 9-3, 9-1) voor de zesde achtereenvolgende keer de titel pakte.

'Uiteraard heeft de sport een nieuw gezicht nodig', reageerde Buit, de laatste mannelijke professional in Nederland nu Smit (31) het internationale circuit voor gezien houdt en zijn andere vak, hij is econoom, voorrang gaat geven. Waardoor het aan de 18-jarige Berden is - hij werd derde bij dit NK - om een eind te maken aan de hegemonie van Buit. Maar Berden moet haast maken, want Buit is de dertig ook al gepasseerd.

De Amstelvener Buit vindt het jammer dat Berden er niet aan te pas kwam in de halve finale tegen Smit (9-0, 9-4, 9-4), al had hij, zegt Buit, ook aan Berden ('komt ervaring te kort') in de finale geen kind gehad. Op de wereldranglijst heeft Buit 38ste gestaan. Van zowat alle Britse, Pakistaanse en Australische topspelers heeft hij ooit een partij gewonnen, en hij behoudt de illusie nog eens verder te reiken.

'Maar ik ben ook geen kuiken meer', zegt Buit, die op zijn zestiende aan squash begon toen hij in Sportpark De Kegel, of all places, tussen het bowlen door per ongeluk tegen een bal begon te slaan. Nog anderhalf of twee jaar wil hij door gaan. 'Dan houdt het toch even op.' Des te meer dringt de tijd voor zijn opvolgers: 'Berden moet het wel van me overnemen als ik nog professioneel speel, niet als ik een oude man ben en het kalmer aan ga doen.'

Ook de Squash Bond Nederland (SBN) snakt naar iets anders. Iets als Vanessa Atkinson. De 22-jarige, in Engeland geboren Haagse heeft drie jaar terug in haar eentje het viertal afgelost dat bij de vrouwen al jaren de dienst uitmaakte. Zondag werd Atkinson voor de derde keer Nederlands kampioene, na de sterkste van dat kwartet - allen ook rond de dertig -, Nicole Beumer, in een mooie partij voorgoed opzij te zetten (9-2, 8-10, 9-3, 9-7).

Wat Atkinson voor het damessquash doet, doet niemand bij de heren. Ze is jong, even heetgebakeerd als John McEnroe ooit was, en speelt in de wereldtop - een vrouw kortom met wie het spelletje te marketen valt. Het herensquash leeft dankzij Buit. Na hem komt er, in leeftijdsopbouw, twaalf jaar niets. 'Maar onder Berden zitten nog twee of drie hele goeie jeugdspelers, zoals er onder Atkinson ook twee meisjes van pas 14 zijn', zegt bondsvoorzitter Paul Turken.

Wil het ooit wat worden met squash, weet Turken, dan zal de sport in de breedte moeten groeien. Wat een kwart eeuw geleden begon met negen banen en zevenhonderd leden, is nu een van de grootste sporten in Nederland: 550 duizend spelers op pakweg 1700 banen. Maar voor meesten is squash een recreatief spelletje, zoals het voor veel baaneigenaren lang een leuke yuppen-hype was - ze hadden even goed een kartbaan of indoor-langlaufen kunnen exploiteren.

'De tijd is voorbij dat het geld kwam binnenwaaien als je het raam openzette', zegt Turken. Veel meer squashcentra hoeft niet, meer jeugd wel. De squashbond, twee jaar terug nog bijkans failliet, heeft ruzies met de vereniging van exploitanten beslecht en beseft dat nu jong toptalent moet kunnen uitbotten. Met de belofte dat Nederland binnen vier jaar de Europese topdrie kan halen, is Turken de boer opgegaan.

Na het vertrek van de Brit Jonah Barrington als bondscoach, heeft de squashbond oud-speelster Babette Hoogendoorn en Sjef van der Heijden, nu al jeugdbondscoach en trainer van Berden, aangetrokken als 'teammanagers'. Dat klinkt 'minder beladen' dan bondscoach, respecteert de positie van oudgedienden als Buit en Smit die weinig boodschap zouden hebben aan een mindere god dan Barrington, en is vooral voordeliger.

De SBN heeft een budget van anderhalf miljoen gulden. Dat wordt nu, zegt Turken, anders uitgegeven. Jeugdig toptalent kan nog steeds op stage bij Barrington in Engeland, terwijl de bond computerbedrijven en banken afstruint (squashers zijn hoogopgeleid en dikwijls bovenmodaal) op zoek naar enkele tonnen voor een échte jeugdopleiding, misschien iets als de nog niet uit de verf gekomen squash academy zoals Buit en vooral Smit die in gedachten hebben.

'Wie nu instapt voor een periode van drie of vier jaar', beweert Turken, 'koopt voor een appel en ei Europese topteams. Maar sponsors aarzelen omdat squash geen middle-of-the-road-sport is. Ze vinden het dynamisch, maar bizar. De sport wordt niet sympathiek gebracht. Daarom moeten we uit die gesloten gebouwen, de straat op met een glazen baan. En met nieuwe gezichten als Berden trekken we meer aandacht. Pas dan komen we uit de categorie van Ons Eibernest en American Football.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden