Bosniërs sterker dan polderjongens

De twee Bosnische gastgrootmeesters hebben weinig moeite gehad hun draai te vinden in de jaarlijkse strijd met de Nederlandse schakers....

GERT LIGTERINK

Hoewel Nikolic en Sokolov uitstekende contacten met de inheemse Nederlandse schakers onderhouden, wordt soms gemopperd over hun deelname. Loek van Wely zei begin dit jaar in een interview dat ze wat hem betreft van harte welkom zijn op het NK mits ze zich beschikbaar stellen voor het Nederlandse team.

Het is een voorwaarde die de KNSB (nog) niet aan de Bosniërs wil stellen. De bond is uit op een zo sterk mogelijk kampioenschap dat open staat voor alle spelers die zich in Nederland hebben gevestigd. Wellicht zal dat uitgangspunt in de nabije toekomst worden genuanceerd als anderen zich melden. Van Wely is ervan overtuigd dat de KNSB de deur gesloten zal houden voor de Russische grootmeester Tiviakov die sinds vorig jaar in Groningen woont.

Wie het NK ziet als een landenwedstrijd Nederland - Bosnië, moet constateren dat de polderjongens na vier ronden flink achterstaan. Met respectievelijk 3,5 uit 4 en 3 uit 4 gaan Sokolov en Nikolic aan kop vóór Timman en Sosonko. Timman liet in de vierde ronde een kans om het tij te keren onbenut.

Sokolov - Timman

Rotterdam 1998

1. d2-d4 Pg8-f6 2. c2-c4 e7-e6 3. Pb1-c3 Lf8-b4 4. Dd1-c2 0-0 5. a2-a3 Lb4xc3+ 6. Dc2xc3 b7-b6 7. Lc1-g5 Lc8-b7 8. Pg1-f3 d7-d6 9. Pf3-d2 Pb8-d7 10. f2-f3 d6-d5 11. e2-e3 Tf8-e8

Timman bevindt zich op terrein dat hij tijdens de voorbereiding op de recente match met Van Wely verkende met secondant Andersson. De subtiele tekstzet is mogelijk nog sterker dan het uit een partij Kramnik - Anand bekende 11 . . . c5 12. dxc5 bxc5 13. Ld3 Db6.

12. Lf1-d3

Dit heeft bezwaren maar hetzelfde geldt voor 12. Le2 h6 13. Lh4 Pe4 14. Lxd8 Pxc3 en zwart heeft alle openingsproblemen opgelost.

12 . . . h7-h6 13. Lg5-h4 c7-c5 14. d4xc5 Pd7xc5! 15. Ld3-e2 e6-e5

De pointe van zwarts elfde zet.

16. c4xd5 g7-g5 17. Lh4-f2 Pf6xd5 18. Dc3-c2 Ta8-c8 19. b2-b4

Het is begrijpelijk dat wit zijn dame van de c-lijn wil verwijderen maar toch was de korte rokade misschien sterker. Ongetwijfeld had Sokolov de kracht van zwarts 20ste zet onderschat.

19 . . . Pc5-e6 20. Dc2-b2 e5-e4!

Niet overtuigend is 20 . . . Pc3 21. Lc4 maar dit pionoffer is een prachtige oplossing van het stellingsprobleem. Zwart mocht niet aarzelen, na minder energieke zetten zou hij met zijn verzwakte koningsstelling gemakkelijk in het nadeel kunnen komen.

Zie diagram 1

21. Pd2xe4 f7-f5 22. Pe4-g3

Het enige veld. Na 22. Pd2 Pef4! krijgt zwart een onweerstaanbare aanval.

22 . . . f5-f4 23. e3xf4 Pe6xf4 24. 0-0 Pd5-c3 25. Ta1-e1

Over deze zet heb ik mijn twijfel. Was 25. Tfe1 niet sterker om eventueel Le2-f1 bij de hand te hebben?

25 . . . Dd8-d5

Met als voornaamste dreiging 26 . . . Pxg2 27. Kxg2 Txe2 en wint. Wits antwoord is gedwongen.

26. Pg3-e4

Zie diagram 2

26 . . . Pc3xe4

Jammer. Of het nu wint of niet, zwart had hier 26 . . . Txe4 moeten spelen. Een mogelijk vervolg is 27. fxe4 Dxe4 28. Lf3 Ph3+ 29. Kh1 Dxf3 30. Ld4 Dd3 31. Lxc3 Txc3 32. Te8+ Kg7 en omdat 33. Tc1 faalt op 33 . . . Lxg2+, kan wit niet profiteren van de gepende zwarte toren op c3. Beter dan 30. Ld4 is misschien 30. Lxb6 maar ook dan heeft zwart na 30 . . . Dd3 31. Le3 Te8 goede winstkansen.

27. f3xe4 Dd5xe4 28. Db2-b3+ Lb7-d5 29. Le2-f3 De4xf3 30. Db3xf3 Ld5xf3 31. g2xf3 Te8-e2

Hierna stelt zwarts voordeel weinig meer voor. Met 31 . . . Pe2+ 32. Kg2 Tc3 kon hij het blijven proberen.

32. Lf2-g3 Te2-a2 33. Lg3xf4 g5xf4

Remise gegeven. Na 34. Tf2 Txa3 35. Te4 heeft wit voldoende tegenspel.

De andere Bosniër verzorgde de beste winstpartij tot nu toe. Loek van Wely kreeg geen voet aan de grond.

Nikolic - Van Wely

Rotterdam 1998

1. Pg1-f3 Pg8-f6 2. c2-c4 c7-c5 3. g2-g3 b7-b6 4. Lf1-g2 Lc8-b7 5. 0-0 e7-e6 6. Pb1-c3 Lf8-e7 7. d2-d4 c5xd4 8. Dd1xd4 0-0 9. Lc1-f4

Een zet die twintig jaar geleden populair was. Van Wely's antwoord is niet slecht al is 9 . . . Pc6 10. Dd2 Pa5 waarschijnlijk de gemakkelijkste weg naar gelijk spel.

9 . . . d7-d6 10. Dd4-d2 Dd8-c8 11. Ta1-c1 Tf8-d8 12. Tf1-d1 a7-a6

Nog niet strikt nodig. Er was geen bezwaar tegen 12 . . . Pbd7.

13. Dd2-e3 Dc8-c7 14. Lg2-h3 Dc7-c5?

Dit pakt rampzalig uit. Zwart stond al een tikje ongemakkelijk maar de stelling na 14 . . . Dxc4 15. Dxb6 Lxf3 16. exf3 Pbd7 zou toch speelbaar moeten zijn.

15. Pc3-d5!

Een prachtig schijnoffer waarvan de pointe bij de 18de zet zal blijken.

15 . . . Lb7xd5 16. c4xd5 Dc5xe3 17. Lf4xe3 Pf6xd5

Zie diagram 3

18. Td1xd5!

Dat was de bedoeling. Wits lopers zijn veel sterker dan de opgesloten zwarte torens.

18 . . . e6xd5 19. Le3xb6 Td8-f8

Zwart stuurt aan op een nieuwe verzwakking om het paard op b8 eindelijk mee te laten doen.

20. b2-b4 f7-f5 21. Lb6-e3 Pb8-d7 22. Tc1-c7 Ta8-d8 23. Pf3-d4 Le7-f6

Zie diagram 4

Zwart erkent het bankroet van zijn stelling. De tekstzet is de enige om nog even te kunnen spelen.

24. Pd4-e6 g7-g6 25. Lh3-g2 d5-d4 26. Le3-h6 Tf8-e8 27. Pe6xd8 Te8xd8 28. Lg2-d5+ Kg8-h8 29. h2-h4 Pd7-e5

Goede zetten waren er niet. Ook 29 . . . d3 30. exd3 Pe5 31. Lc4 zou kansloos zijn.

30. Lh6-g5 Lf6xg5 31. h4xg5 d4-d3 32. e2xd3 Pe5xd3 33. a2-a3 Td8-e8 34. Ld5-c4 Pd3-e5 35. Lc4xa6 h7-h6 36. g5xh6 d6-d5 37. a3-a4 d5-d4 38. Tc7-c5 d4-d3 39. Kg1-g2 g6-g5 40. La6-b5 Te8-e6 41. Tc5-d5

Zwart geeft op.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden