Reportage

Bollekes aan de kasseien

Op café in de Ronde van Vlaanderen

Komende zondag wordt de honderdste Ronde van Vlaanderen verreden. De route leidt naar schatting langs zo'n tweehonderd cafés. V bezocht vijf om uiteenlopende redenen markante bierlokalen direct aan het parcours in de Vlaamse Ardennen.

Wielerfans volgen de koers in café d'Oude Hoeve in Kwaremont. Beeld Sanne de Wilde

Molen ten Hotond

Zandstraat 4, Zulzeke, na 106, 188 en 229 km. Pintje: 1,50 euro.

Zo hoort het: sanseveria voor de vensters. Café Molen ten Hotond is een kloek pand aan een slingerweg door natuurreservaat de Hotond-Scherpenberg. De top ligt op 150 meter en is daarmee het hoogste punt van de provincie Oost-Vlaanderen. Als het weer kraakhelder is, zijn hier 108 kerktorens te tellen.Meer nog dan het café is een witte kegel de blikvanger op deze plek: het restant van een graanmolen uit de 18de eeuw. De kap en wieken zijn lang geleden verwijderd. Nu dient het bouwwerk als uitkijktoren, de sleutel is op te halen in het café.

Guy Van de Wiele (59) is al 30 jaar de eigenaar. Zijn vader was de laatste molenaar op de Hotond. Is er nog iets speciaals, op de dag dat het peloton hier drie keer voorbijkomt? Hij heeft een grote tv staan, dat is genoeg. 'Bier bestellen, dat is alles wat je kunt doen.' Naast het café staan die dag tenten voor vips. 'Maar die lui komen ook hiernaartoe. Na al die champagne zijn ze wel toe aan een pintje.

'Niet alles draait hier om de Ronde. Op de glibberhelling aan de noordkant strijden veldrijders jaarlijks voor de winst in de GP Mario De Clercq. 'Jan Raas is eens komen kijken, met zijn broers. Dat was heel speciaal.'

Molen ten Hotond, Zulzeke Beeld Sanne de Wilde
Cafés langs de route (vlnr): In de Zon, d'Oude Hoeve, Molen ten Hotond, In den Trap op, In den Hengst.

In de Zon

Kwaremontplein 8, Kwaremont, na 102, 199 en 237 km. Pintje: 1,80 euro.

Wielerfans verdringen elkaar voor de tv om een glimp op te vangen van de finale in de E3 Harelbeke. Zojuist passeerde het peloton op armlengte afstand, op de kasseien van de Oude Kwaremont, waar de renners net het steilste stuk achter de rug hebben. Nu staan de supporters binnen. Aanhoudend bruist de tap. Er zit Kwaremont op.

Evelien staat met een bolleke in de ene hand en een Zwitserse vlag in de andere. Café In de Zon in het voormalige kunstenaarsdorp Kwaremont is een pleisterplaats voor fans van Fabian Cancellara. Evelien: 'Hij maakt altijd tijd voor je.' Haar man John pakt er een foto bij: hun zoontje Thor, drie dagen oud, in de armen van de Beer van Bern.

In de Zon, Kwaremont Beeld Sanne De Wilde

Herman Thijs is secretaris van Club Spartacus. Cancellera sprak hem in 2007 een keer aan in een hotel in Melle, waar het team CSC zat. Of hij geen Belgen wist die hem wilden supporten. Ze gingen meteen samen op de foto. 'Een man met het hart op de juiste plaats. Welke voetballer doet zoiets nog?'

Tim De Backer (32) kocht het café vijf jaar geleden met zijn vader Frank (58) en knapte het interieur van het meer dan 100 jaar oude pand op. Ze namen het over van Suzanne, een dame op leeftijd die de zaak nog maar één keer per week openhield, een uurtje na de mis op zondag.

Komende zondag is het café eerst alleen open voor vaste gasten. Na de finish komt fanfare Die Verdammte Spielerei langs en is het feest voor iedereen. Cancellera heeft beloofd dat hij na een mogelijke vierde winst in de Ronde nu echt naar het café komt.

In de Zon, Kwaremont Beeld Sanne De Wilde

In den Hengst

Twaalfbunderstraat 54, Michelbeke (Brakel),na 168 km. Pintje: 1,20 euro.

'U zou eigenlijk met Paul moeten praten', zeggen stamgasten Juliën Soeters en Dirk Muys. 'Die heeft geen boek aan verhalen, maar een bijbel. Hij was veehandelaar, maar hij praat niet tegen vreemden, dus misschien moet je eerst een koe kopen.'

Paul zit op een stoel bij het raam in wat de bezoekers zelf een oud-Vlaamse huiskamer noemen. Hij staart tevreden, de handen over de buik gevouwen, naar het flesje Jupiler op tafel. Een laatste tand ligt als een hagelkorrel in zijn mond.

Op de vloer liggen mozaïektegels. De verwarming komt van een Leuvense stoof, waarin rookgassen een gietijzeren plaat verwarmen. Erboven zitten verweerde muurschilderingen. In de 19de eeuw was dit nog een boerderij.

In den Hengst, Michelbeke Beeld Sanne de Wilde

An De Prijck (53) is de bazin, sinds 1996. Ze nam het café bovenaan de Valkenberg over van Anna De Ridder, die hier 56 jaar heeft gestaan zij is bijna 100 geworden. Op de dag van de Ronde is het hier altijd 'stampevol'. Bezoekers wedden op de winnaar. Pronostikeren heet het hier, de drie eerste renners voor 1 euro.

Na afloop is het zingen en dansen. Heeft An zelf een favoriet? 'Niki Terpstra. Een schone vent. Het is mijn droom dat hij hier een keer komt binnenstappen.' Vele kampioenen gingen hem al voor: Jan Raas, Mario De Clercq, Johan Museeuw.

Stamgast Juliën herinnert zich twee andere bezoekende wielrenners. Ze kwamen verkleumd binnen, afgestapt tijdens een helse editie van Dwars door Vlaanderen, met hagel en smeltende sneeuw. Ze zaten bibberend met de voeten op de stoof, een Italiaan en een Waal. Hun namen is hij kwijt. Geen flandriens in elk geval. Die rijden door, altijd.

Allez, Paul, uw verhaal? Paul draait zich zwijgend om en kijkt uit over de vallei.

In den Hengst, Michelbeke Beeld Sanne de Wilde

In den Trap op

Heerweg 45, Horebeke, na 171 km. Pintje: 1,80 euro.

VRT-commentator Michel Wuyts zegt het steevast als het café in beeld komt: 'We zijn nu bij Marie-Jeanne, we zijn bij café In den Trap op.' Hij komt hier geregeld.

Aan de wand hangen in lijsten de truien van drie wereldkampioenen: Johan Museeuw, Paolo Bettini en Tom Boonen. Veel wielerhelden zijn hier langs geweest. Eddy Merckx, Stijn Devolder, Leif Hoste. Peter Van Petegem woont hier in de straat. Maar Boonen? 'Nog niet gezien', zegt eigenaresse Marie-Jeanne Schiettecatte (63). Ze is wel supporter.

Het wordt haar 43ste Ronde, deze zondag. Ze staat hier sinds 1973. Het interieur oogt modern. 'Zo is het gemakkelijk proper te houden.' Waar de naam vandaan komt? 'Elk vertrek is verbonden met treden. Het is hier heuvelland.' Het pand maakt deel uit van een hoeve uit 1814. Ooit werden hier paarden beslagen.

In den Trap op, Horebeke Beeld Sanne de Wilde

Op de dag van de Ronde zit de halve wereld aan de toog: Australiërs, Denen, Nederlanders, Zweden, Fransen. 'We hebben ook Engelsen. Elk jaar komen er drie uit Liverpool en drie uit Manchester. Ze hebben speciale shirts laten maken. Café In den Trap op staat erop. Kunt u het zich voorstellen?'

Vroeger, toen de koers nog eindigde in Meerbeke, was het hiervandaan nog 45 kilometer en zeven bergen ver. Maar zij kon zien dat de kaarten meestal waren geschud. 'Laurent Jalabert kwam hier ooit met voorsprong voorbij. Maar je zag dat hij piepedood zat. Bij de Berendries ging het licht uit.'

Er is nieuws: eind van dit jaar stopt Marie-Jeanne. Het café gaat in de verkoop. Tom Boonen zal zich moeten reppen.

In den Trap op, Horebeke Beeld Sanne de Wilde

Café d'Oude Hoeve

Ronde van Vlaanderenstraat 3, Kwaremont, na 104 en 193 km. Pintje: 1,50 euro.

Het is de straat met het monument van Karel Van Wijnendaele, de stichter van de Ronde van Vlaanderen. Op het plaveisel zijn pas geleden de namen van alle winnaars aangebracht. Halverwege ligt café d'Oude Hoeve. Joëlle Coccioli (68) is er sinds februari 2015 de waardin, bijgestaan door kleindochter Manon.

De zaak is drie jaar dicht geweest. Daarvoor was het 54 jaar het domein van Georgette Huysmans. Ze stond tot haar 88ste achter de toog, totdat ze over een tas struikelde, iets brak en besloot dat ze haar laatste vat had aangeslagen. Ze woont verderop, pal naast het monument en komt soms nog een cavaatje drinken. Ze volgt nog altijd de koers: Dries Devenyns, coureur bij IAM Cycling, is haar kleinzoon.

d'Oude Hoeve, Kwaremont Beeld Sanne de Wilde

Er moest wel wat gebeuren om het pand uit 1854, waar eerder een kruidenier en een kolenhandel zaten, weer te openen. Het dak lekte, de muren waren vochtig, de kozijnen verrot, de bedrading verouderd. Maar het herstel mocht van Joëlle het karakter van een volkscafé niet aantasten. 'Ik ben conservatief, ik hou van traditie.' De gekleurde tegels op de vloer zijn gebleven. Een bezoeker heeft een Leuvense stoof cadeau gedaan.

Wielertoeristen stoppen hier, evenals mountainbikers, wandelaars en paardenvolk. 'Zij nemen vaak vuil aan de schoenen mee naar binnen. Het mag. Ik wil dat ze zich hier op hun gemak voelen. Bezoekers mogen hier ook hun eigen boterhammen opeten.'

Joëlle heeft een zwaar leven gehad, ze heeft twee kinderen verloren, maar ze is gelukkig nu, in een huisje aan de rand van het nabijgelegen Kluisbos. 'Daar is het paradijs.'

d'Oude Hoeve, Kwaremont Beeld Sanne de Wilde

Wielercentrum

Het Centrum Ronde van Vlaanderen in Oudenaarde, helemaal gewijd aan de klassieker in de Vlaamse Ardennen, is vernieuwd. Aan de hand van thema's als de ziel, de helden of het epos kunnen bezoekers Vlaanderens Mooiste beleven. Ze kunnen virtueel hun kracht meten met de grote kleppers op kuitenbijters naar keuze. Op een fiets kun je ervaren hoe het is om op kasseistroken te dokkeren. Ook de naam is veranderd: voortaan heet het CRVV het RoM, het RondeMuseum.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.