Boefjes van het peloton zijn graag proefkonijn

Adidas hoopt op termijn ook de schaatsmarkt te veroveren. De studerende rijders van de VU-marathonploeg denken mee en proberen de pakken graag uit.

De achtste tussensprint van de derde wedstrijd om de Marathon Cup is net aan de gang als Pieter Overmars met daverend gekletter tegen het buitenijs van de Jaap Edenbaan smakt. De marathonrijders van de VU-ploeg hadden zich een beter moment gewenst om hun nieuwe pakken aan de buitenwereld bekend te maken.

De kansen van Overmars op de zege in het B-peloton zijn door zijn val meteen verkeken en dus is de stemming na afloop in mineur bij zijn team. Maar ook weer niet voor lang, want zoals het echte studenten betaamt, zijn ze het leed snel vergeten. Bovendien levert de presentatie van de nieuwe pakken ze een klein feestje op aan de rand van hun thuisbaan.

Wie zal het zeggen. Maar misschien zijn de paar honderd toeschouwers zaterdagavond getuige geweest van de geboorte van een nieuw tijdperk in het schaatsen. Met de VU-rijders in de rol van proefpersonen en hun pakken als de aanzet tot een mogelijke revolutie in de kledingstrijd die al in zoveel sporten wordt gevoerd.

Dit seizoen, en misschien wel voor langere duur, zijn ze uitverkoren als testobjecten voor de Vrije Universiteit en vooral voor Adidas. De Duitse multinational bleek al na een telefoontje bereid mee te werken aan een experiment dat door de ploeg serieus wordt genomen, vertelt Arne Melse.

Met marathonschaatser Johan Hendriks leidt hij het project dat op termijn Adidas antwoord moet geven op de vraag of er terrein te veroveren valt in het langebaanschaatsen. Daarin is de firma, in tegenstelling tot veel andere sporten, geen gevestigde naam.

Het Duitse avontuur begint dus bij een buiten Amsterdam onbekend groepje studenten van sportvereniging SKITS. Melse: ‘Het gaat Adidas niet om winnen of om opvallen. Als ze dat hadden willen doen, hadden ze bij DSB moeten zijn. Ze willen gewoon in alle rust kunnen uitproberen of het schaatsen iets voor ze is.’

Opvallen doen de VU’ers zaterdag in elk geval in hun blauw-oranje kleding van lycra, bekleed met strips van rubber. De strips, vooral gespannen over de rug en de billen, moeten stabiliteit en comfort bieden. Marathonrijders klagen na een wedstrijd vooral over een zere onderrug, doordat ze soms honderd ronden lang in een diep zit moeten hangen. ‘Alle beetjes helpen wat dat betreft’, zegt Overmars.

De strips op het been moeten de rijders ook een zetje meegeven nadat die door de aanzet van een beweging zijn ‘opgeladen’. Overmars voorspelt een andere manier van trainen om de efficiency van het pak te benutten.

De nieuwe pakken moeten vooral uitwijzen of rijders minder zuurstof gebruiken en ze hun rondjes sneller kunnen afleggen, ook al weegt tijdwinst minder zwaar dan op de langebaan. Daarom heeft bewegingswetenschapper Dyonne Noordhof vrijdag de rijders met zuurstofmaskers op en skeelers aan hun voeten, op een loopband van 3 bij 5 meter gezet. Vooral de afzet en het zuurstofverbruik worden geanalyseerd.

Noordhof doet voor haar promotie, onderzoek voor schaatsbond KNSB, sportkoepel NOC*NSF en innovatielab InnoSport naar de relatie tussen efficiency en betere prestaties in het schaatsen. Ze richt zich vooral op de langebaan, maar is ook benieuwd naar de effecten op de marathon.

Raakvlakken tussen de twee disciplines zijn er verder nauwelijks. De pakken verschillen in materiaal en structuur. Op de langebaan gaat het vooral om zo aerodynamisch mogelijk zijn, zegt Melse. ‘Sven Kramer moet na de 10 kilometer al zijn jasje opendoen om stoom af te blazen. Als hij in een marathonpak zou rijden, ontploft hij van de warmte.’

Het marathonschaatsen lijkt volgens hem wat dat betreft meer op langlaufen. Ook dat is een duursport waarin voortdurend wordt afgezet met de benen en de juiste ‘zit’ van belang is. Het verklaart waarom de VU-rijders debuteren in pakken zoals die door Adidas aan diverse langlaufers worden verstrekt.

Marathonman Teun Breedijk hoort namens de bond het verhaal met een mengeling van nieuwsgierigheid en gereserveerdheid aan. De KNSB had de VU’ers al verboden folders uit te delen, omdat daarin de naam van Adidas voorkomt. Verder wordt de ploeg geen strobreed in de weg gelegd, ook al houdt de marathon het wat kleding betreft, graag alles bij het oude.

Melse wijst Breedijk erop dat er, sinds de wollen pakken van vroeger voor lycra zijn ingeruild, de laatste 25 jaar nauwelijks iets is veranderd aan de pakken van de rijders. In 2004 probeerde Jan Maarten Heideman een vogelpak uit, bedoeld om de luchtweerstand te verminderen. Het bleek een eenmalig experiment.

Het zou ook voor de nieuwste outfit kunnen gelden, al denken ze bij de VU-ploeg dat het wel meevalt. Het experiment past in elk geval bij de status die het team in het peloton heeft. Rijder Johan Hendriks: ‘Ze zien ons als goedgebekte boefjes. Maar tegelijk willen we dingen uitproberen om de oude garde af te troeven.’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden