Bestuur van Supportersclub Oranje onder vuur: jarenlange 'zelfverrijking' ten koste van fans

Het bestuur van Supportersclub Oranje ligt onder vuur na onthullingen over 'zelfverrijking'. Wat is er aan de hand?

Oranje-fans in Interlaken tijdens het EK 2008. Het Oranje-legioen werd mede door de inzet van SCO wereldberoemd. Beeld Gerald van Daalen

Supportersclub Oranje werpt zich op als hoeder van 'het echte Oranjegevoel'. Als sfeermaker tijdens eindtoernooien op de Oranjepleinen in speelsteden, tijdens de Oranjeparades naar het stadion en achteraf in het Oranjecafé. Voor drie tientjes krijgen leden onder meer voorrang op bus- en vliegreizen naar wedstrijden, na iedere wedstrijd toegang tot het digitale blad Aanvalluh! en korting op Oranje-artikelen.

Kortom: 'de club waar echt Oranjefans zich thuis voelen', staat op de fansite. Thuis voelen, dit doet ook het driekoppige bestuur van de Supportersclub Oranje (SCO): al meer dan twintig jaar zitten ze op hun plek. Nu krijgen ze het verwijt niet alleen dealtjes te hebben gesloten voor de Oranjefans.

Penningmeester Theo Pouw, secretaris Rob Polderman en algemeen bestuurslid Fred Hoff zouden de club de laatste jaren vooral hebben gebruikt om, op kosten van de supporter, zelf feest te kunnen vieren. Reisjes naar oorden waar Oranje helemaal niet speelde, dure feesten, luxe hotels en genereuze bijdragen aan de eigen bv.

De beschuldigingen zijn afkomstig van het platform voor onderzoeksjournalistiek Follow the Money, dat in het bezit is van vertrouwelijke documenten van de SCO. De advocaat van het bestuur, Hans Koets, verwerpt de beschuldigingen: 'Ik beantwoord geen vragen op evenement- of bonnetjesniveau, maar alle uitgaven zijn te verantwoorden.'

De Koninklijke Nederlandse Voetbalbond (KNVB) is niet gerustgesteld. 'De ernst van de geschetste feiten baart ons zorgen, zeker voor de Oranjesupporters', zegt een woordvoerder. 'Wij zullen zeker met SCO in gesprek gaan.'

Nette club

Bij AFC Ajax hadden Pouw (consultant en tot 2013 manager bij ING Bank) en Polderman (medewerker EY) al een van de grootste supportersverenigingen van het land opgericht. Dat wilden ze bij de KNVB in 1995 ook wel, zo'n nette club, onder meer voor het begeleiden van het Oranje-legioen in het buitenland. De stichting krijgt meteen een stevige machtspositie met het recht op 50 procent van de kaartverkoop voor eindtoernooien en uitwedstrijden van het Nederlands elftal.

Het Oranje-legioen wordt mede door de inzet van SCO wereldberoemd door de manier waarop het in de speelsteden hele stadspleinen kan overnemen. Op het hoogtepunt stijgt het aantal leden van de Supportersclub tot 50 duizend (nu 35 duizend).

Tweede van links: Theo Pouw (penningmeester SCO), in het midden Fred Hoff (algemeen bestuurslid SCO), en rechts Rob Polderman (secretaris SCO). Beeld Stanley Gontha

In die succesjaren groeit echter argwaan bij de KNVB. In 2012 is de bond de ontransparante werkwijze zat en vraagt om duidelijkheid over de financiële handel en wandel van het bestuur. Het klopte gewoon niet, zegt een KNVB-bron die anoniem wil blijven.

Keihard bewijs van mismanagement krijgt de KNVB niet in handen, maar het wantrouwen blijft. Dat komt vooral omdat ze geen helder beeld krijgen van de boekhouding van de zelfstandig opererende stichting. Bij de bond leeft dan al langer de behoefte zelf de relatie met de Oranje-fans te onderhouden en meer grip te krijgen op de kaartverkoop. Daarom richt de KNVB in 2012 de eigen fanclub Ons Oranje (6.500 leden) op. Ook loopt de ticketverkoop voor eindtoernooien vanaf dat moment uitsluitend nog via de KNVB.

De Supportersclub is tot eigen ongenoegen vrijwel buitenspel gezet bij de kaartverkoop. Helemaal met SCO breken doet de KNVB niet. De verbintenis wordt in 2014 verlengd, mede vanwege juridische verplichtingen. 'Als iets onoorbaars was gebleken, dan had KNVB de banden zeker helemaal verbroken', zegt de bron bij de voetbalbond. 'Er lagen immers goedgekeurde accountantsverslagen.'

De jaarrekeningen worden tot 2015 opgemaakt door accountantskantoor Ernst & Young, wat vragen oproept. EY is namelijk de werkgever van Polderman. Een woordvoerder van EY zegt het geen probleem te vinden dat zij de jaarrekening opmaakten voor een stichting waarvan een medewerker bestuurslid is. 'Dit werd uiteraard niet door Polderman zelf gedaan, maar door een collega.' Volgens zijn werkgever heeft Polderman zijn 'onbezoldigde nevenactiviteit' gemeld en is die door het bedrijf goedgekeurd.

Maar was het wel onbezoldigd? De advocaat van het bestuur erkent dat een 'licentie-fee' naar de oprichters gaat, zoals in 1995 afgesproken. Een lucratieve 3 procent van de jaaromzet (die zou groeien tot 1 à 1,5 miljoen euro per jaar) is hun deel. Volgens FTM stroomde zo alleen al tussen 2011 en 2015 ruim 320 duizend euro richting Pouws en Poldermans gezamenlijke vennootschap Throjanus BV.

Dat Pouw bovenop dit bedrag per jaar ook nog eens ruim 140 duizend euro per jaar zou opstrijken als managementvergoeding, zoals FTM berekende, klopt volgens zijn advocaat niet. 'Wat wel gebeurt is dat de vennootschap van Pouw het werk factureert dat anders op het kantoor zou moeten worden uitgevoerd.' De vraag waarom bijvoorbeeld een peperduur feest van Pouws adviesbedrijfje Pavo tijdens SAIL Amsterdam in 2015 werd betaald door de Supportersclub blijft onbeantwoord. Veel declaraties hebben volgens hem te maken met 'relatiemarketing, onmisbaar voor het werk van de Supportersvereniging.'

Toezicht

Van toezicht op het bestuur van SCO was geen sprake. De statuten van de Supportersclub schrijven voor dat de stichting een raad van toezicht moet hebben van vijf personen, van wie twee vertegenwoordigers van de KNVB, meldt FTM. Maar die raad kwam er nooit en de KNVB liet dit begaan. 'Als er geen raad van toezicht wordt ingesteld, dan kun je er niet in gaan zitten', zegt een bondswoordvoerder. Hadden ze dit niet moeten eisen? Regulier overleg over de samenwerking vond de bond genoeg, ondanks het gebrek aan transparantie. 'Wellicht is dat, schijnt nu, onvoldoende geweest.'

Ook bij de Supportersclub stellen ze nu de vraag of het allemaal niet wat transparanter kan. Advocaat Koets: 'Natuurlijk kijken ze nu opnieuw naar het toezicht, en ook of het opener kan naar de supporters'.

Correctie: In een eerdere versie van dit artikel stond dat EY de jaarcijfers controleerde voor de Supportersclub Oranje. Dit moet zijn: de jaarrekening opstelde. Ook is Rob Polderman geen accountant bij EY, maar 'director risk & regulation'.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden