PROFIELJoshua Zirkzee

Bayern heeft een nieuwe Bomber: hij is 19 jaar en komt uit Schiedam

Een spotgoedkope Nederlandse tienerspits ontluikt in München, waar doorgaans slechts dure, gerijpte centrumaanvallers de kans krijgen. Met vier treffers in zijn eerste acht duels is de net 19 jaar geworden Joshua Zirkzee de meest trefzekere nieuwkomer van Bayern München in vijftig jaar. 

Driemaal scoorde Joshua Zirkzee met zijn eerste aanraking, de laatste keer twee weken terug tegen Borussia Mönchengladbach toen de Schiedammer mocht starten. Beeld BSR Agency

Er is veel vertrouwen in Zirkzee bij de Duitse kampioen die normaliter eerder 50 miljoen euro uitgeeft voor een centrumspits dan de 150.000 euro die in 2017 aan Feyenoord moest worden overgemaakt. Hoewel eerste spits Robert Lewandowski in augustus 32 jaar wordt, heeft Bayern momenteel geen plannen nog een centrumaanvaller te kopen.

Driemaal scoorde Zirkzee met zijn eerste aanraking, de laatste keer twee weken terug tegen Borussia Mönchengladbach toen de Schiedammer mocht starten. Met zijn eerste twee treffers in december als supersub hield Zirkzee, Bayern in een moeilijke fase op titelkoers. Bayern-coach Hansi Flick: ‘Hij heeft het geweldig gedaan.’

Zirkzee hoopt komend seizoen steeds meer speeltijd te krijgen. Topscorer Lewandowski (dit seizoen 34 Bundesligagoals) heeft een tropenjaar in het vooruitzicht met de afwikkeling van de Champions League, vlot daarop de nieuwe competitie, gevolgd door het EK. Niet alleen voor de ervaren Pool, maar ook voor de jonge Nederlander zal dat toernooi inmiddels een richtpunt zijn. Memphis Depay is momenteel de enige onbetwiste Oranje-spits. Veel speeltijd is noodzaak om geselecteerd te worden.

Maar met Zirkzee gaat het hard. Aan het begin van het seizoen had hij nog een bijrol bij het tweede van Bayern. De promotie van assistent Flick begin november tot hoofdcoach betekende ook een opstapje voor Zirkzee. Flick ziet het als zijn ‘taak’ talenten te ontwikkelen. De 19-jarige Alphonso Davies is een sensatie als linksback, middenvelder Jamal Musiala werd met 17 jaar en 155 dagen recentelijk de jongste Bayern-debutant ooit.

Doelpunteninstinct 

Zirkzee wordt door zijn doelpunteninstinct, handelingssnelheid en tweebenigheid een Bomber genoemd in Duitsland: een pure afmaker in de traditie van Gerd Müller en Roy Makaay. Maar Zirkzee toonde in jeugdelftallen dat hij meer kan. Hij heeft oog voor de assist, is een aanspeelpunt en vrijetrappenspecialist.

Als pupil was hij bovenal een pingelaar, die op zijn gemak vier tegenstanders passeerde en weer terugrende om ze nogmaals in de luren te leggen. Er moest altijd een uitdaging zijn. Van VV Hekelingen ging hij rap door naar de Rotterdamse topamateurclub Spartaan’20, ADO Den Haag, Feyenoord en Bayern.

Die laatste stap oogstte onbegrip. Oud-topspits Marco van Basten op Fox: ‘Onvoorstelbaar. In Nederland krijgen talenten veel meer kansen.’ Uitlenen aan Feyenoord zou nu het beste zijn voor Zirkzee’s ontwikkeling, stelde oud-Bundesligaspeler Arnold Bruggink op dezelfde zender.

Looptrainer Errol Esajas snapt het als Zirkzee in München blijft. ‘In Duitsland maken ze goede, sterke lopers van die jongens. Ze zetten er atletiektrainers op. Daarom willen ze allemaal al jong daar naartoe. Bij Feyenoord is geen een-op-een-training.’

‘Hij heeft het fysieke pakket,’ meent Esajas, die de 1 meter 93 lange, 82 kilo wegende Zirkzee drie maanden looptraining gaf. De in Suriname opgegroeide Esajas deponeert een even opvallende als discutabele stelling: ‘Kinderen van een witte en een donkere ouder hebben het ideale voetballerslijf. Witte mensen zijn vaak lang, donkere mensen zijn vaak krachtig en snel. Die mix is top. Kijk naar Gullit, Rijkaard, Van Dijk, Depay. Joshua heeft bovendien de goede mentaliteit. Hij blééf maar gaan, wil per se slagen.’

De opmars van Zirkzee is een klap in het gezicht van Feyenoord dat het voorbije jaar vaak een goede, fitte spits ontbeerde. ‘Ik ben blij voor die jongen dat hij het zo goed doet,’ zegt Gaston Taument, oud-speler en al jaren jeugdtrainer van Feyenoord. ‘Tuurlijk had ik hem graag in de Kuip gezien. Maar zoals wij jeugdspelers van andere clubs halen, plukken buitenlandse topclubs ze soms bij ons weg. Laatst had ik het erover met andere jeugdtrainers: hoe vaak worden die jeugdspelers later bij die topclubs basisspeler? We konden er niet een opnoemen.’

Taument wijst erop dat Feyenoord óók met performancetrainers werkt. Dat de zelf opgeleide Kökcü, Malacia en Bijlow het goed doen in het eerste. ‘Maar iedereen moet zijn eigen keuze maken. Ik sprak Zirkzee’s vader en die schetste dat het tweede van Bayern München in een competitie speelt die sterker is dan onze eerste divisie. Dus in dat opzicht snap ik die stap.’

Zirkzee mag van Bayern pas na 6 juli uitgebreid praten met de pers. Zijn vader heeft geen behoefte toelichting te geven. Als er al schijnwerpers op iemand moeten staan dan op Joshua, die zelf zijn keuzes maakt.

Lastige jongens

Mark Schuur, Zirkzee’s jeugdtrainer bij ADO Den Haag beaamt: ‘Joshua weet heel goed wat hij wil. Ik heb veel liever zogenaamde lastige jongens dan jaknikkers. Die lastige jongens nemen beslissingen, verantwoordelijkheid. Joshua nam als enige een bakje pasta mee naar de club, warmde dat na de training op voor op de terugweg. Maar hij is niet alleen met zichzelf bezig. Mijn zoontje kreeg laatst op zijn verjaardag een gesigneerd Bayern-shirt van hem opgestuurd. Ik heb hem nog geen jaar getraind. Ben ook echt kritisch geweest. Dat leverde soms discussies op, maar dat is ook goed.’

Bij ADO schoof Zirkzee razendsnel twee leeftijdsklassen op. Het verbaasde Schuur dat dat bij Feyenoord niet gebeurde. ‘Als Josh voelt dat hij stilstaat dan kijkt hij een deur verder. Hij traint nu met Lewandowski, Müller, Thiago, Coutinho. Als hij het laat versloffen krijgt hij geen bal van die mannen, hoor. Hij moet op de toppen van zijn tenen lopen.’

Na talloze loftuitingen daalde recentelijk de eerste kritiek in Duitsland neer op Zirkzee. Vakblad Der Kicker had gezien dat Zirkzee wat talmde bij een uitlooptraining en had Flick horen zeggen dat Zirkzee ‘nog veel moet verbeteren’ om eerste spits te worden. ‘De hardware heeft Josh, maar hij heeft ook zijn hoofd en winnaarsmentaliteit nodig,’ stelde Jochen Sauer, hoofd van de jeugdcampus. ‘Soms moet je hem uit zijn comfortzone halen.’

Zijn van oorsprong Nigeriaanse moeder was geëmotioneerd toen haar oudste zoon afscheid nam om 800 kilometer verderop te gaan voetballen. Hij woont er op zichzelf, maar zijn vader bezocht zoveel mogelijk wedstrijden toen dat nog mocht. Na Zirkzee’s laatste treffer tegen Gladbach schreef hij op Facebook: ‘Het houdt niet op.’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden