Bartman vindt zijn draai als roeicoach

De Australische roeiers verkeerden in Amsterdam in verwarring. Want was dat niet Michiel Bartman die ze donderdagmiddag in het hotel zagen rondlopen?...

Van onze verslaggeefster Marije Randewijk

De conclusie was snel getrokken: Bartman bij een roeiwedstrijd, dat kon maar één ding betekenen. Die zat vast en zeker weer in de Holland Acht.

De persoon in kwestie kon er een dag later wel om lachen. Even overwoog hij voor de grap in de Acht van de coaches Klerks en Emke plaats te nemen, alleen maar om de Australiërs te stangen. Hij deed het uiteindelijk niet.

Het diende zijn belang niet. Bartman is tegenwoordig hoofdcoach van de vermaarde Amerikaanse roeivereniging Vesper Boat Club in Philadelphia. In Amsterdam maakt hij zijn lichte vrouwentwee wegwijs in het wereldbekercircuit. Vrijdag plaatsten Jana Heere en Wendy Tripicina, die al zeker zijn van WK-deelname, zich via de herkansingen voor de halve finales.

Het maakte Bartman gelukkig. Hij heeft op Amerikaanse bodem het verleden definitief achter zich gelaten. Met de gedachte aan een comeback heeft hij, ondanks de terugkeer van oude maatjes als Eggenkamp, Mensch en Simon in de Acht, geen moment gespeeld.

Nadat hij in Athene de boot in de loods legde, wist Bartman – 40 jaar inmiddels – dat zijn carrière er definitief op zat. Hij haalde in de Griekse hoofdstad zijn derde olympische medaille op. Na goud in Atlanta (Acht) en zilver in Sydney (dubbelvier) werd het wederom zilver met de Acht.

Bartman gebruikte de premie van NOC*NSF voor het afbetalen van zijn studiegeld en vertrok naar Amerika. Daar waren tal van redenen voor. Bartman ziet zich als coach nog wel terugkeren op de Bosbaan. Maar dat heeft tijd nodig. ‘Eerst moet ik afstand nemen.’

In het coachen van roeiers met wie hij zelf in een boot zat, zag hij geen heil. Zeker gezien zijn naam in het Nederlandse roeien. ‘Ik was die lastige jongen. Maar ik heb altijd alleen maar mijn mond opengedaan als ik dacht dat de boot daardoor harder ging varen.’

In Amerika is hij met een schone lei begonnen. Hoewel dat ook niet helemaal waar is. ‘Als je vertelt dat je in 1996 in de Holland Acht zat, stijg je onmiddellijk tien punten in aanzien. Dat project heeft ook in de VS een enorme impact gehad. The greatest 8 ever, zeggen ze hier.’

Het vergemakkelijkt zijn werk, erkent Bartman. In Amerika kijken ze tegen hem op. Hij geniet ervan. Maar soms werkt het op zijn zenuwen. Hij is een democratische coach. ‘In het begin stonden ze te wachten tot ik zei dat ze hun boot in het water mochten leggen. Ik houd ervan als roeiers ook zelfstandig zijn. Ik ben er om te helpen, niet om hun handje vast te houden.’

Hij probeert als coach de efficiëntie van het Hollandse roeien te combineren met de Amerikaanse gedrevenheid en kracht. Het moeilijkst is soms dat wat voor hem zo simpel is, voor zijn pupillen minder vanzelfsprekend is.

Een keer verloor Bartman zijn zelfbeheersing. Het gebeurde tijdens een starttraining. De roeiers gingen zo langzaam weg dat de coach terug naar het botenhuis sprintte, daar zijn roeipak aantrok, de skiff op het water legde en demonstreerde hoe het hoorde. Het was een risico, want Bartman moest graven in zijn verleden. Maar met zijn ervaring liet hij de groep met open mond achter.

Hij oogt ook alsof hij zo op het hoogste niveau meekan. Bartman: ‘Ik ben weer vaker op het water te vinden dan de laatste jaren.’ Zo had hij het zich ook voorgenomen. In Philadelphia roeit hij bijna dagelijks zijn rondje van zo’n 10 kilometer. Aan een tweede rondje waagt hij zich nimmer. ‘Dan gaat het te veel op trainen lijken.’

Hij heeft het druk genoeg met zijn andere beslommeringen. Om 6 uur in de ochtend gaan bij Boathouse Row de boten het water op voor de sunrise rowing. ’s Avonds herhaalt dat ritueel zich.

Bartman draagt de verantwoordelijkheid over 25 roeiers. In de zomer, als de universiteiten en de colleges de deuren sluiten, komen er nog tientallen bij. En dan heeft hij het niet over de uren die hij doorbrengt achter zijn computer. ‘Ik heb altijd geweten dat er meer bij kwam kijken dan coachen alleen.’

Bartman moet de oude status van Vesper als kampioenenmaker herstellen. Het nationale roeiteam van Amerika moest weer voor 15 tot 20 procent uit Vesper-leden bestaan, was zijn opdracht. Dat ambitieuze streven is inmiddels bijgesteld, ook al om de coach het werken niet onmogelijk te maken.

‘Ik heb in Philadelphia een frisse start gemaakt, alles is nieuw, alles is mooi. Ik maak deel uit van een spannend jongensboek. Op dit moment lijkt het misschien nog niet zo spannend. Maar ik ben ook pas bij hoofdstuk één.’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden