Barre reis, weinig slaap, geen sfeer: het EK volleybal kan beginnen

Het EK volleybal voor vrouwen is in Azerbeidzjan en Georgië. Na een lastige reis traint de Nederlandse ploeg in een hal waar de verlichting uitvalt en de ambiance ver is te zoeken.

Coach Jamie Morrison. Foto Jiri Buller

Tijdens de training van de volleybalsters in de Göygol Olimpiya Idman Kompleksi in Ganja, de tweede stad van Azerbeidzjan, ligt Robin de Kruijf plotseling kermend van de pijn op de grond. Een dag voor het EK zweeft de 26-jarige middenaanvalster traditioneel langs het net, maar komt ze na een blok ongelukkig terecht. Evenals bij het olympische kwalificatietoernooi in 2016 in Japan verlaat De Kruijf hinkend het veld, een fikse tegenslag voor het Nederlandse vrouwenteam dat vanavond België ontmoet.

Halverwege de training valt ineens het licht uit en staan de vrouwen giechelend in het donker. De reis naar Azerbeidzjan was al een helletocht. Na het EK in 2015 in Nederland en België werd het toernooi opnieuw aan twee buurlanden toegewezen, al lijkt Georgië en Azerbeidzjan geen ideale combinatie. Azerbeidzjan is een oligarchie, die sinds de afscheiding van de Sovjet-Unie wordt bestuurd door de familie Alijev.

Barre reis

Vanaf het vliegveld in Ganja tot in de sporthal: overal zie je billboards en posters van de in 2003 overleden oud-president Heydar Alijev. Zoon Ilham heeft de familiedynastie voortgezet in de beste Sovjettradities door dit jaar zijn vrouw Mehriban tot vice-president te benoemen. Maar juist aan de grens met de Russische Kaukasus is het onrustig en gewelddadig. Er vinden ook veel ontvoeringen plaats.

En oorlogsgebied Nagorno-Karabach, gedeeltelijk bezet door buurland Armenië, is vanuit Azerbeidzjan onbereikbaar. De sport moet de republiek een nieuw imago geven. Azerbeidzjan organiseerde al de European Games in 2015 en mede dankzij het oliegeld plaatste voetbalclub FC Qarabag zich dit seizoen voor het eerst voor de groepsfase van de Champions League. Volleybal was al eerder op de kaart gezet in Azerbeidzjan. Diverse Nederlandse internationals speelden in een lucratieve mini-competitie voor zes teams in Bakoe.

Na een barre reis via Istanbul en Bakoe arriveerden de volleybalsters en hun tegenstanders in poule D (België, Servië en Tsjechië) met een teamcharter woensdag in Ganja. 'Ik vind het zo amateuristisch dat we twee dagen na een doorwaakte nacht al moeten spelen', zegt aanvoerder Maret Grothues. 'Die slaap haal je niet meer in. Wie verzint zoiets? Turkije en Rusland zijn in het voordeel, die ploegen hebben minder lang moeten reizen.'

Lege tribunes

In 2015 werd elk duel voor de vrouwen een oranje feestje, met als apotheose een kolkend Ahoy en een recordaantal van bijna elfduizend fans in de finale. In Ganja moeten ze vrezen voor lege tribunes. 'De kaartjes kosten nog geen 2 euro', zegt Grothues. 'De organisatie wil de hal vol krijgen, maar het zal niet te vergelijken zijn met de ambiance bij het EK in Nederland.'

Het groepsduel met Servië, dat zilver won op de Spelen van Rio en derde werd bij de Grand Prix, zal zaterdagavond de toon zetten. De poulewinnaar plaatst zich rechtstreeks voor de kwartfinales van het EK, de nummers twee en drie spelen in Bakoe eerst een tussenronde. Bij een nederlaag tegen Servië zou Nederland in de kwartfinales kunnen worden gekoppeld aan Italië, ook een lastig obstakel op weg naar de Final Four.

Voor Grothues is het EK geslaagd met een medaille. Die behoedzame doelstelling is volgens de 29-jarige passer/loper een gevolg van de veelbesproken coachwissel eind vorig jaar, toen Giovanni Guidetti zijn vierjarige contract inleverde en naast Vakifbank Istanbul ook de Turkse vrouwenploeg ging trainen. Hij zei voor zijn gezin te hebben gekozen, maar de breuk voelde voor de volleybalsters ook als verraad.

Coach Giovanni Guidetti van Nederland tijdens de halve finale volleybal tegen China in het Maracanazinho tijdens de Olympische Spelen van Rio. Foto anp

Met de Amerikaan Jamie Morrison, tot vorig seizoen assistent van Guidetti bij Vakifbank, kregen de vrouwen er geen 'Giovanni Light' voor terug. Zijn entree leidde tot een nieuwe cultuurschok in de Nederlandse ploeg, aldus Grothues. 'Alles is anders met Jamie, we hadden tijd nodig om aan elkaar te wennen.

'De trainingen van Jamie zijn gestructureerd, hij heeft wat meer aandacht voor individuele techniek. Guidetti werkte meer op gevoel en liet ons veel in teamvormen trainen. Hij was ook een acteur met zijn dramatische gebaren, nu moet de energie meer vanuit het team zelf komen. Het was een flinke omschakeling.'

Italiaans temperament

Morrison straalt ook in Ganja een serene rust uit. Hij observeert en analyseert, terwijl Guidetti met zijn Italiaanse temperament speelsters kon maken en breken. Grothues: 'Guidetti maakte je soms met de grond gelijk, ik heb genoeg meiden met de tranen in hun ogen in het veld zien staan.'

Rust en kalmte is donderdagavond het devies als De Kruijf geblesseerd uitvalt. Nicole Koolhaas zal vrijdagavond tegen België haar plek innemen. In feite is het EK de belangrijkste test voor Morrison, die bij de Nederlandse ploeg voor het eerst als hoofdcoach optreedt. 'We konden soms onzeker zijn, omdat Guidetti ons onder druk zette', aldus Grothues. 'Nu blijven we rustiger in het veld.'

Het vrouwenteam beleeft ook een symbolische terugkeer in Azerbeidzjan. Grothues: 'Bij de eerste WK-kwalificatie in mei in Bakoe moesten we nog wennen aan de nieuwe staf en speelden we slecht. De nederlaag tegen Azerbeidzjan was een signaal om keihard te werken. En kijk hoe we ons sindsdien hebben ontwikkeld.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.