Voetbal AZ – FC Groningen

AZ verovert derde plek ten koste van het in Utrecht geklopte Feyenoord en wil ‘gat dichten’ met top-2

AZ stak afgelopen weekeinde Feyenoord voorbij en bezet de derde plek in de eredivisie. Toeval is het niet meer te noemen. ‘Nu nog het gat met Ajax en PSV proberen te dichten.’

AZ-verdediger Ron Vlaar juicht na het enige doelpunt te hebben gescoord tegen FC Groningen. Beeld Guus Dubbelman / de Volkskrant

Toen John van den Brom in december aankondigde aan het einde van het seizoen te vertrekken bij AZ, had de ploeg twaalf punten minder dan nummer drie Feyenoord. AZ was zoekende: nieuwe spelers bleken geen directe versterkingen en geroemde talenten oogden vermoeid. Met een zesde plek op de ranglijst kon AZ het hoge verwachtingspatroon niet waarmaken.

Amper vier maanden later ziet de wereld in Alkmaar er heel anders uit. Door de moeizame overwinning van zaterdagavond op FC Groningen (1-0), en de nederlaag van Feyenoord bij FC Utrecht een dag later, neemt AZ de derde plek van de Rotterdammers over. Een achterstand van twaalf punten is omgebogen in een voorsprong van drie punten.

Optimisme

In de schaduw van Ajax en PSV vechten AZ en Feyenoord een verbeten gevecht uit om de derde plek, die recht geeft op een ticket voor de voorronde van de Europa League. Hoewel een aantal parallellen tussen beide clubs te trekken valt, is er ook een groot verschil. Waar in Rotterdam het cynisme heerst, regeert in Alkmaar het optimisme.

Zowel AZ als Feyenoord hoopte de kans op een prijs via het bekertoernooi tot het einde van het seizoen in leven te houden. Maar allebei werden ze in de halve finales uitgeschakeld, waardoor de derde plek de enig overgebleven ‘prijs’ is. Voor Feyenoord is het niets meer dan een doekje tegen het bloeden. Voor AZ zal het voelen als de bevestiging van de ontwikkeling die de club doormaakt.

Ron Vlaar springt en kopt de 1-0 binnen. Beeld Guus Dubbelman / de Volkskrant

Die derde plek moet zowel in Rotterdam als Alkmaar worden bewerkstelligd met een trainer die aan het eind van het seizoen vertrekt. Net als Van den Brom kondigde Feyenoord-coach Giovanni van Bronckhorst in januari na vier jaar zijn afscheid aan. Bij AZ lijken ze beter met de situatie om te gaan dan bij Feyenoord.

Sinds Van Bronckhorst bekendmaakte te stoppen, gaat het beduidend minder met Feyenoord. In de negen competitiewedstrijden nadien pakte het elf punten (gemiddeld 1,22 punt per wedstrijd). Feyenoord zou op de elfde plek staan, als er een ranglijst vanaf eind januari zou worden opgemaakt. Ter vergelijking: voor het aangekondigde vertrek van Van Bronckhorst behaalden de Rotterdammers gemiddeld 2 punten per wedstrijd dit seizoen.

Best presterend

Een tegenovergestelde trend is te zien in Alkmaar. AZ is aanzienlijk beter gaan presteren sinds Van den Brom liet weten na vijf jaar toe te zijn aan een nieuwe uitdaging: 1,47 punten tegenover 2,33 punten gemiddeld per wedstrijd. Sterker: AZ is sinds het aangekondigde afscheid van zijn trainer de best presterende ploeg van de eredivisie.

‘Het vertrek van de trainer is bij ons nooit een thema geweest’, zegt aanvoerder Guus Til na de gewonnen wedstrijd tegen Groningen. ‘Hij heeft het ons in december medegedeeld, dat was het. Verder is alles hetzelfde gebleven.’

Volgens Til zijn er andere redenen waarom het de laatste tijd beter gaat met AZ. Na het vertrek van topscorers Wout Weghorst en Alireza Jahanbakhsh was het zoeken naar automatismen. Van den Brom husselde zijn ploeg meermaals door elkaar. Nu staat er een vast team.

Daarnaast keerde toptalent Calvin Stengs in november na ruim veertien maanden terug van een blessure en laat Adem Maher steeds vaker zien waarom hij als tiener bij AZ ooit te boek stond als grootste talent van Nederland. Tegen Groningen speelde hij misschien wel zijn beste wedstrijd sinds hij in september na vijf jaar terugkeerde in Alkmaar.

Verwondering 

Vanaf het middenveld moest hij zorgen voor de creatieve ingevingen, omdat Groningen de dribbelaars Oussama Idrissi en Stengs neutraliseerde. AZ, dat verre van goed speelde, had moeite om een gaatje te vinden tegen de defensief ingestelde bezoekers. Verwonderlijk was het niet dat verdediger Ron Vlaar uit een hoekschop het enige doelpunt maakte. Til: ‘Voor de winterstop hadden we deze wedstrijd waarschijnlijk niet gewonnen.’

AZ mag met 25 miljoen euro nog altijd een veel lagere begroting hebben dan Feyenoord (67 miljoen), op het veld zijn de verschillen genivelleerd. Beide clubs werden de laatste tien seizoenen één keer landskampioen. AZ eindigde het afgelopen decennium vier keer boven Feyenoord. Vorig seizoen eindigde AZ als derde en Feyenoord als vierde.

Is tegenwoordig sprake van een top-4 in Nederland? ‘Nee, de afgelopen tien jaar is met Ajax en PSV een top-2 ontstaan. Dan komen Feyenoord en AZ en dan de rest’, aldus Til. ‘Het gat met Ajax en PSV is de laatste jaren te groot geweest. Dat moeten we nu proberen te dichten.’

Lees ook:

Calvin Stengs, sieraad van AZ, wil na lang blessureleed de top halen
Calvin Stengs (20) verspreidt vrolijk voetbal over de velden. De aanvaller van AZ, dat zondag Ajax ontvangt, keerde terug van een zware knieblessure. 

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.