Athene of Rome, maar Kaapstad kan ook

ATHENE kreeg de Spelen van 1996 niet en het volk weende. Nooit, maar dan ook nooit, zouden de Grieken nog iets met de Olympische gedachte te maken willen hebben....

Met het oog op 'hun' Spelen van 1996, exact een eeuw nadat de eerste moderne editie van het evenement in Attika plaatsvond, stond er al een modern stadion, plus alle andere faciliteiten aan boulevard Spiridon Louis, vernoemd naar de winnaar van de eerste Olympische marathon. Maar het heilig vuur ging vorig jaar niet de toren in, de fakkeldrager uit Olympia trok overzee.

Liefst 96,4 procent van het volk schaart zich achter de poging het vierjaarlijkse evenement opnieuw terug te halen naar de bron. In de lobby richting IOC, dat zich op 5 september uitspreekt over de kandidatuur van Kaapstad, Rome, Buenos Aires, Stockholm en Athene, wordt dat door 'Athene 2004' vaak benadrukt.

Het belangrijke moment is minder dan een maand weg en de strijd verhardt zich. 'Campagne voeren is een oorlog en een marathon tegelijk. Maar onze strijdwijze zal fair zijn, een Olympische beweging waardig', zei Gianni Angelopoulos-Daskalaki, voorzitter van het 'bid-committee' van Athene 2004. 'De vorige keer waren we te naïef, we dachten dat de Spelen zomaar in onze schoot zouden vallen.'

Athene kon een zeer sterk wapen in de strijd gooien. De WK atletiek 1997 werden door de oorspronkelijke locatie, Mexico-Stad, teruggeven aan de IAAF, de internationale atletiekunie. Geef maar hier, riepen de Atheners, dan laten we zien hoe goed we een groot evenement kunnen organiseren.

Pas later werd beseft dat zo'n WK - het grootste sportevenement dat ooit in Griekenland werd gehouden of we moeten de zeer kleinschalige eerste moderne Spelen van 1896 meetellen - ook negatief zou kunnen uitpakken. Want als er maar iets mislukt, dan is de kans op 2004 verkeken.

Met nog twee dagen te gaan, lijkt de Olympische proef geslaagd. De accommodatie oogt modern, de organisatie is nagenoeg vlekkeloos, de Atheners zijn gastvrij. Wereldrecords blijven vooralsnog uit, maar dat is natuurlijke geen smet op een Grieks blazoen - veel atleten zijn moe in een post-Olympisch jaar.

Er zijn minpunten. Augustus is de maand dat de Griek op vakantie gaat, naar het dorp of het eiland der voorvaderen. Maar dit jaar lijkt het erop dat in elk geval de vier miljoen Atheners thuis zijn gebleven. De verkeerschaos is groter dan ooit, de luchtvervuiling een plaag voor longen en ogen.

Dat hebben we in 2004 opgelost, zegt Angelopoulos. Dan is er een rondweg en is bovendien de nieuwe metro klaar - de bouwputten nemen deze zomer het zicht op de eertijds aardige pleinen Omonia, Monastiraki en Syntagma volledig weg. 'Het is tijdelijk ongemak. Athene wordt een nieuwe stad', beweert Angelopoulos. De Spelen van Athene, zegt ze, worden als die van Barcelona: met stijl, zonder de commerciële poeha van Atlanta.

Tot zover niks aan de hand - bij de bookmakers maakt de Griekse metropool een goede kans, al wordt Rome meer kans toegedicht. Maar dan. Houden de Grieken wel van sport? Als ze deze maand niet naar hun voorouderlijk dorp vertrokken zijn, waar zijn ze dan? Tijdens de eerste twee dagen van de WK waren er opvallend veel witte plekken op de tribune. Zelfs tijdens de sprintfinales - door velen gezien als hét hoogtepunt van Spelen en WK - was het stadion voor minder dan de helft gevuld.

IAAF-baas Primo Nebiolo had zich er aan geërgerd. 'Tijdens de openingsceremonie zit het vol en kijken we naar balletdansers die atleten nadoen, tijdens de echte wedstrijden kiezen de Grieken voor het strand.' Steek onder de gordel van 'il dottore', die als Italiaan openlijk voor Rome 2004 kiest. Schokkender was het citaat dat door persbureau Reuters uit de mond van een anoniem IOC-lid werd opgetekend: 'Als er zo weinig publiek blijft komen, dan zal dat zeker in de besluitvorming meespelen, straks in Lausanne.'

Een natie in gevaar. Premier Costas Simitas, het kabinet en álle parlementsleden moeten hun plaats in het stadion innemen in deze 'kritieke tijden', schreef dagblad Elefthertypia in een commentaar. Andere kranten riepen de bevolking op massaal naar het stadion te komen. Er kwam zelfs een voorstel om de lege plekken met soldaten te vullen, zoals de schrandere Nebiolo in 1987 in Rome had gedaan. Dát was nou ook weer niet de bedoeling, riep de regering: 'Griekse soldaten zijn er om het land te verdedigen.'

Maar het hulpgeschrei hielp. Dinsdag was het stadion goed gevuld. Woensdag schreeuwden de krantenkoppen van de kiosken: 'De Grieken hebben geantwoord' IOC-baas Samaranch, bepaald geen vriend van Nebiolo, kwam ook te hulp: 'Een heel groot stadion kan met 75 duizend toeschouwers toch leeg lijken, kijk maar naar Camp Nou in mìjn Barcelona.'

Athene kan, figuurlijk gesproken, opgelucht adem halen. De strijd om de Olympische uitverkiezing lijkt weer geheel open, met afgelopen woensdag meteen de volgende frontale aanval. Luciano Pavarotti wierp zich met zijn volledige gewicht in de strijd vóór Rome. En in de catacomben van het Olympisch stadion maakte ondertussen een kleine Ethiopiër zich op het zelfde moment sterk voor Mandela en Kaapstad.

Haile Gebreselassie, de winnaar van 10.000 meter in Athene, vindt dat Afrika, het enige continent dat de Spelen nog nooit 'kreeg', er nu eindelijk recht op heeft. 'Ik ben het met Nelson Mandela eens dat het logo van de vijf ringen, symbolisch voor de vijf continenten, een leeg gebaar vormt, zolang wij de Spelen niet hebben mogen organiseren.'

Afrika. Het zou de politiek zeer correcte keuze van Lausanne zijn. Bovendien, wie misgunt Gebreselassie de Olympische marathon-overwinning op 'eigen' bodem, zodat hij waarlijk in de voetsporen van legende Abebe Bikila kan treden?

Probleem blijft dat IOC-leden zich niet door deze sentimenten laten leiden. Want dan hadden de Grieken vorig jaar 'hun' Spelen al thuis gekregen.

Rolf Bos

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden