Profiel Jeffrey Herlings

Als perfectie in motorcross bestaat, draagt zij de naam van Jeffrey Herlings

Motorcrosser Jeffrey Herlings werd op jonge leeftijd klaargestoomd voor de wereldtop. Zondag kan hij in Assen zijn missie voltooien met de wereldtitel in de koningsklasse.

Foto Klaas Jan van der Weij / de Volkskrant

Jeffrey Herlings is miljonair geworden in het zand. De 24-jarige motorcrosser trekt zijn leven lang al sporen door bochtige circuits van droge aarde en natte blubber. Zondag moet het voorlopige hoogtepunt in zijn carrière worden, een feest dat zijn omgeving al jaren heeft zien aankomen. Tijdens de Grand Prix van Assen kan hij als eerste Nederlander de wereldtitel veroveren in de MXGP, de koningsklasse in de motorcross.

Voor velen is Herlings de Max Verstappen van de felgekleurde scheurijzers, met hoge spatborden en sterk geprofileerde schoepenbanden. Als zoon van voormalig motorcrosser Peter Herlings kreeg hij – evenals Verstappen – de sport met de paplepel ingegoten. Zijn vader zette hem op zijn vierde al op een crossbrommertje, nog voordat hij met zijn voeten bij de grond kon. Na anderhalve week konden de zijwieltjes er vanaf.

Zelf wil Herlings niet met de drie jaar jongere Formule 1-coureur vergeleken worden. Hij slaat zichzelf hoger aan. De Brabander werd al drie keer wereldkampioen in de MX2 (250cc). In de MXGP (450 cc) won hij dit jaar vijftien van de zeventien races, waardoor de wereldtitel hem nauwelijks kan ontgaan. Verstappen is nooit verder gekomen dan de vijfde plaats in het Formule 1-kampioenschap.

Uitzonderlijke talent

Volgens Carlo Hulsen was het al snel duidelijk dat Herlings (bijnaam: The Bullet) een uitzonderlijk talent was. De voormalig assistent-bondscoach maakte hem van jongs af mee. ‘Als klein menneke reed hij de concurrentie al op vijf tot acht seconden per ronde. Zijn gevoel voor een motor is ongekend. Zelfs met een snorfiets zou hij op een crossbaan nog uit de voeten kunnen.’

Zijn talent heeft de motorcrosser uit Oploo, een gehucht op de grens van Brabant en Limburg, altijd gecombineerd met de drang de beste te willen zijn, meent Hulsen. Hij herinnert zich het NK van 2005. Terwijl andere jongens tussen de twee manches in met elkaar op de crossbaan gingen spelen, wandelde de toen 11-jarige Herlings in zijn eentje een rondje over het circuit. ‘Als hij aan de zijkant van het parcours een mooi spoor in het rulle zand zag, verzette hij de houten afzetpaaltjes een metertje om de perfecte lijn te kunnen rijden. Aan het eind van de middag was hij Nederlands kampioen.’

Met zijn bezetenheid heeft Herlings dit seizoen veel respect afgedwongen bij zijn concurrenten. Behalve de Italiaan Antonio Cairoli, de negenvoudig wereldkampioen, kon er niemand in zijn buurt komen. ‘Op een goeie dag kan ik derde worden. Plek 1 en 2 zijn eigenlijk al voor de start vergeven. Zo re­eel moet je zijn’, zegt Glenn Coldenhoff, de enige andere Nederlander in de koningsklasse. Hij staat zevende in het algemeen klassement.

Coldenhoff noemt de resultaten van Herlings ‘ongelooflijk’. Volgens hem is het niet vaak voorgekomen dat een rijder met zoveel overmacht op de wereldtitel afstormt. Hij wijst op het fysieke gestel en de discipline van Herlings, wiens lichaam extreem snel herstelt. Coldenhoff: ‘Ik moet op maandag en dinsdag vaak bijkomen van de wedstrijd in het weekend. Jeffrey niet, die is op dinsdag weer fit en aan het trainen.’

Foto Klaas Jan van der Weij / de Volkskrant

Meer trainen

Dat is altijd het streven van Herlings geweest: één dag meer trainen dan zijn concurrenten. Als kind had hij weinig andere interesses dan motorcross. Het liefst ging hij trainen, eten en slapen. Zeven dagen per week. School zag hij als tijdverspilling. ‘Op de basisschool zou hij eens gezegd hebben dat hij alleen Engels wilde leren, omdat het de voertaal is in het rennerskwartier. Ook wilde hij leren rekenen, zodat hij later zijn geld kon tellen’, zegt Hulsen.

Die rekenvaardigheid is hem van pas gekomen. Herlings heeft zich dankzij een lucratief contract bij het Oostenrijkse fabrieksteam van Red Bull KTM, en een aantal persoonlijke sponsoren als Jumbo en Oakley, in een paar jaar financieel onafhankelijk gereden. In 2015 kocht hij een imposante villa, omringd door de uitgestrekte weilanden van Oploo. Een hoge heg en toegangspoort met zijn initialen doen Amerikaans aan. Een grote zwarte pick-uptruck vult een deel van de lange oprit.

Het succes heeft Herlings te danken aan al die extra uren training in zijn jeugd, denkt John van den Berk. Volgens de oud-wereldkampioen (125cc en 250cc) is het geen toeval dat Herlings het verschil vaak in het laatste kwartier maakt: elke race duurt een half uur plus twee ronden. Als de rondetijden bij veel rijders in het tweede deel van race oplopen, kan hij juist versnellen. ‘In vergelijking met de andere rijders voelen de laatste ronden voor Herlings grofweg als een wandelingetje door het park.’

Overstap

Van die suprematie was anderhalf jaar geleden, bij zijn overstap van de MX2 naar de MXGP, nog geen sprake. Een gebroken middenhandsbeentje aan het begin van het seizoen verknalde veel. Bovendien onderschatte Herlings de overstap. Hij dacht na drie wereldtitels op het tweede niveau ook in de MXGP de zeges aaneen te kunnen rijgen.

De motorcrosser, die zijn eigen trainingsschema’s maakt, kwam doelbewust een paar kilo aan. Op die manier zou hij de krachtiger motor beter onder controle hebben, was de gedachte. Het extra lichaamsgewicht bleek hem eerder in de weg te zitten. Vooral bij de start ondervond hij er veel hinder van. ‘Jeffrey was niet fit en had zich niet optimaal voorbereid op het nieuwe seizoen’, zegt Van den Berk.

Die mening is ook voormalig assistent-bondscoach Hulsen toebedeeld. ‘Hij heeft er te makkelijk over gedacht. ‘Kampioen in de lichtere klasse maakt je nog geen kampioen in de koningsklasse. De paar keer dat hij voorbij werd gereden, vormde voor hem het bewijs dat het wel degelijk iets anders is om tussen de grote jongens te staan.’

Twijfel

Heel even ontstond er twijfel: was Herlings wel de kroonprins van de motorcross? Hij maakte korte metten met de twijfel. Hij besloot tien kilo af te vallen en eindigde in zijn debuutseizoen ondanks de matige start als nummer twee achter Cairoli.

Dit jaar spreekt vooral de controle waarmee Herlings zijn wedstrijden afwerkt tot de verbeelding. De eigengereide Brabander is volwassen geworden. Waar hij zijn concurrenten voorheen op een ronde achterstand wilde zetten, beseft hij nu dat hij met twee seconden voorsprong ook eerste kan worden. Hulsen: ‘Vroeger was alleen winnen niet genoeg voor hem. Dan ging hij op zoek naar een wedstrijd in de wedstrijd.’

Als Herlings in Assen zijn vierde wereldtitel verovert, ligt hij nog ver achter Cairoli (9 wereldtitels) en de Belg Stefan Everts (10 keer wereldkampioen). Toch is Herlings in de ogen van Hulsen en Van den Berk nu al de compleetste rijder ooit. Van den Berk: ‘Als coach zie ik altijd dingen die verbeterd kunnen worden. Maar als je me nu zou vragen wat Jeffrey beter kan doen, zou ik daar heel goed over moeten nadenken.’

2x een halfuur plus twee rondes

- Motorcross is in Nederland de meest beoefende sport onder de motorsporten. Bij de Koninklijke Nederlandse Motorrijders Vereniging (KNMV) zijn ongeveer elfduizend motorcrossleden aangesloten. De sport is ontstaan na de Tweede Wereldoorlog toen men met oude legermotoren op open terreinen ging rijden. Het eerste WK werd in 1957 gehouden.

- In Nederland wordt vooral op het platteland van de zuidelijke en oostelijke provincies gemotorcrost. Dat komt doordat in landelijke gebieden meer ruimte is om de sport uit te oefenen. In totaal liggen ongeveer tachtig banen in Nederland. Bekende circuits zijn die van Assen, Valkenswaard, Mill, Markelo, Varsseveld, Lichtenvoorde en Oss.

- De motorcross is opgedeeld in zes klassen op grond van de zwaarte van de motoren. De MXGP is de koningsklasse van de motorcross (450cc). Het wereldkampioenschap wordt beslist over 20 races die van maart tot en met oktober in zestien verschillende landen worden verreden. Van Argentinië tot Rusland en van België tot Indonesië. Degene die na 20 races de meeste punten heeft verzameld, kroont zich tot wereldkampioen. Assen is de een na laatste race van het seizoen.

- Elke race bestaat uit twee manches van een halfuur, plus twee ronden. De twee extra ronden zijn ingevoerd als indicatie voor rijders en publiek: let op, het einde nadert. Het verhoogt de spanning.

- De motoren in de MXGP kunnen 160 kilometer per uur rijden, maar halen die topsnelheid nooit op het circuit. Elk circuit dat tussen de 1.500 en 2.000 meter lang is moet zo gebouwd zijn dat de gemiddelde snelheid niet boven de 65 kilometer per uur uitkomt. De meeste van de 80 circuits in Nederland liggen er permanent. De motorcrossbaan in Assen wordt speciaal voor de Grand Prix aangelegd. Normaal gesproken dient het als wegracecircuit.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.