REPORTAGEHANDBAL

Als de sporthal op slot zit, trainen handbalsters ouderwets buiten

De tophandbalsters van Nederland mogen op Papendal trainen. Je bent niet voor niets wereldkampioen. Voor het gewone ‘voetvolk’ is de hal nog verboden terrein. Dan maar terug het veld op, de plek waar tot 1960 handbal thuishoorde.

De vrouwen van handbalvereniging VOC uit Amsterdam trainen op het kunstgras van voetbalclub AFC op de Zuidas.Beeld Klaas Jan van der Weij

Handballen gold maandenlang als een volledig ‘verboden’ sport in Nederland. Het fysieke, razendsnelle indoorspel, met lijf-aan-lijf-duels en trek-en-duw-werk, zou te veel risico op verspreiding van het virus in zich dragen. Zo ging voor lange tijd het slot op de deur van de dikke duizend sporthallen die Nederland telt.

Stapje voor stapje wordt het regime lichter voor de handbalwereld. De beste speelsters van Nederland, veertien in getal, trainen al weer voor de vierde week in het Nationaal Sportcentrum Papendal. Tess Wester, Angela Maleistein, Laura van der Heijden, Delaila Amega, Bo van Wetering, wereldkampioenen sinds december, mochten hun topsportstatus benutten.

Het veertiental, inclusief drie neo-internationals (Nikita van der Vliet, Britt van der Baan en Zoë Sprengers) die na deze zomer naar het buitenland verhuizen, traint onder leiding van assistent-bondscoach Harrie Weerman en jeugdcoach Ricardo Clarijs in de Arnhemse handbalhal waar normaliter de Handbal Academie actief is. Het werd geheim, in elk geval stil, gehouden.

Volle bak

Weerman, met 73 de oudste bondscoach die de nationale sportwereld telt, kan zijn enthousiasme nauwelijks onderdrukken. ‘Het is volle bak trainen. Tweemaal per week. Eerst een zaalblok van anderhalf uur en na een half uur pauze een krachtsessie met Auke Klarenbeek. We volgen daarbij alle protocollen. Het is veel passwerk, baltechniek, wissels lopen en schottraining. Er is geen een-tegen-een bij. Mag niet.’

Over de trainingen volgt wekelijks video-overleg met bondscoach Manu Mayonnade. De Franse trainer kan zijn land (nog) niet uit, zat tot twee weken geleden vast in zijn huis te Metz. De lockdown in Frankrijk was streng, veel strikter dan in Nederland waar handbalsters als Amega en Van Wetering als buurmeisjes uit Heerhugowaard reeds in april in het plaatselijke park hun balletje stonden te gooien. Overigens pas na reiniging van de bal met een desinfecteermiddel.

‘We leveren de meiden straks fit af bij hun club. Mits die instemt met de trainingen bij ons’, aldus Weerman.

Martine Smeets, WK-international van Champions League-topper Metz, kreeg geen toestemming van haar Franse werkgever. ‘De staat betaalt daar 86 procent van het salaris. Dan snap ik dat. Danick Snelder, aanvoerder van de nationale ploeg, werd door haar Hongaarse club Ferencvaros ook niet vrij gegeven. Maar zij traint heel serieus voor zichzelf. We kennen Danick’, weet Weerman.

De topinternationals van Nederland trainen maandag en donderdag. Afgelopen dinsdag was de eerste dag dat de intussen vermaarde Handbal Academie weer voorzichtig de poorten opende. Opleider Clarijs: ‘Deze week één dag. Volgende week twee dagen. En zo voort. Maximaal veertien man op het veld. We knippen de meidengroep in tweeën. Want zelfs met vijftien mag het niet. We krijgen deze ruimte, omdat onze talenten de topsportstatus van S-1 hebben. Eerste aanvulling voor de olympische ploeg. Daarom gaat Papendal voor hen weer open. Maar het is geen business as usual. Er wordt niet overnacht. We gaan niet intern.’

Snelle hervatting

De handbalzomer van het talentencentrum wordt na de gedwongen pauze (vanaf donderdag 12 maart) ingevuld met een korte vakantie en snelle hervatting van de training. Het zijn op techniek gerichte zomerklassen, zegt Clarijs. Ze komen in plaats van het WK onder 20, waar Nederland als een van de grote favorieten geldt. Dat toernooi staat nu voor 1 december in de agenda. Speelplaats: Roemenië.

In die maand vindt ook het EK voor senioren plaats, in Denemarken en Noorwegen, twee bezielde handballanden. In Noorwegen werd de derde Nederlandse doelvrouw, Annick Lipman, vorige week tot keeper van het jaar gekozen, in een team met de wereldsterren Herrem en Loke. Lipman is daar sinds drie weken weer aan het trainen, bij haar club Byasen in Trondheim. ‘Indoor. Eén meter afstand. Geen duels. Een boel schieten. En niet iedereen hoeft de hele tijd een eigen gereinigde bal’, aldus de keeper die na haar terugkeer naar Noorwegen, op 27 april, veertien dagen in quarantaine moest. Voorschrift. ‘Het eindigde na tien dagen. De regeling werd versoepeld.’

Eind augustus begint de Noorse profcompetitie weer. Lipman: ‘Maar pas nadat we vier weken volledig hebben kunnen trainen. Dus met weerstand, met duels. Het lichaam moet daar weer aan wennen.’

In Nederland mag, uitzondering van Oranje-teams daargelaten, nog steeds niet onder dak worden gehandbald. In Amsterdam zijn daarom oude tijden weergekeerd. Handbal begon in Nederland ooit als grassport, als veldhandbal, met elf tegen elf. Het WK van 1960 werd afgesloten met een finale in het Ajax-stadion, voor vijfduizend toeschouwers. Het was het laatste WK volgens die formule. Handbal werd zevenhandbal in de zaal.

Niet ver van die Watergraafsmeer traint nu landskampioen Otto Workforce VOC op de voetbalvelden van AFC. De eigen sporthal in Amsterdam-Noord is voor het team van nieuwbakken coach Rachel de Haze gesloten. Die moet 13 september weer open te zijn, de start van de eredivisie. Vijf weken eerder dient er weer handbalspecifiek, met duels, getraind te worden. Dat is een voorwaarde, zegt de oud-coach van VOC, Ricardo Clarijs.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden