wielersport Team Jumbo-Visma

Alles valt op zijn plek als de geel-zwarte wielerformatie door de straten van Brussel dendert

Geletruidrager Mike Teunissen passeert met zijn ploegmaats de finishlijn bij het Atomium. Beeld Reuters

Alsof de duivel hen op de hielen zat, zo hard raasde de geel-zwarte wielerformatie Jumbo-Visma over het Brusselse parcours. Wat is het succes achter hun winnende teamtijdrit? 

Ze zitten met hun rug tegen de dranghekken aan. Hun helmen hebben ze snel afgezet. De haren zijn drijfnat. Het zweet gutst vrijuit over het gelaat. Maar zelden zal een drietal in de wielrennerij er gelukzaliger hebben uitgezien: de Duitser Tony Martin, bijgenaamd Der Panzerwagen, de Vlaming Wout Van Aert, voormalig wereldkampioen veldrijden, en de Limburger Mike Teunissen, de trotse drager van de gele trui in de Tour de France. Hun glimlach beslaat de volle breedte van de Eeuwfeestlaan in Brussel.

Samen met Steven Kruijswijk en de Nieuw-Zeelander George Bennett hebben ze zondagmiddag in 28 minuten en 57 seconden 27,6 kilometer afgeraffeld, tussen het Koninklijk Paleis en het Atomium. Topsprinter Dylan Groenewegen, kampend met schaafwonden na zijn val op zaterdag, Laurens De Plus en Amund Grøndahl Jansen hadden onderweg moeten afhaken. Waar op een secondespel om de zege in de ploegentijdrit was gerekend, verpulverde Team Jumbo-Visma de concurrentie. De voorsprong op de nummer 2, het kapitaalkrachtige Ineos, voorheen Sky, dat vorige week nog op een testcircuit van Ford bij Lommel had geoefend, was maar liefst 20 tellen. De marginale verschillen tekenden zich pas af op gepaste afstand van de winnaars.

Dromen van geel

En zo werd het niet één dag, maar een heel weekeinde waarin het zwart-geel van de ploeg de opening van de Tour domineerde. Zaterdag greep Mike Teunissen onverwachts de leiderstrui door op de streep drievoudig wereldkampioen Peter Sagan af te troeven. Hij ging voor eigen kans, nadat op 1,5 kilometer voor de eindsprint Groenwegen tegen het wegdek smakte. Hij was de grote favoriet voor het eerste geel om Nederlandse schouders in de Tour sinds Erik Breukink, in 1989. Zondag komt er geen eind aan de huldigingen op het podium: de ritzege in de tijdrit, andermaal de gele en de groene trui van Teunissen, de witte trui van Van Aert, de hommage aan de leiders in het ploegenklassement.

Niet zichtbaar, maar wel een niet te veronachtzamen factor in de statistiek: Steven Kruijswijk neemt meteen een behoorlijke marge op zijn concurrenten in het algemeen klassement. Hij pakt twintig seconden op titelverdediger Geraint Thomas en de Colombiaan Egan Bernal van Ineos en zet de Fransman Thibaut Pinot op 32 tellen en de veelwinnaar uit het voorjaar, de Deen Jakob Fuglsang, op 41. De azen van Movistar, Mikel Landa en Nairo Quintana, kijken al tegen een ruime minuut aan.

‘Heel dikke bonus’

Er was ook op aangestuurd: vorig jaar verloor Jumbo-Visma in deze discipline in de Tour ruim één minuut. Dat was met het oog op de klassementsambities een onaanvaardbaar verlies. Hoofdcoach Mathieu Heijboer: ‘Toen hebben we ons even achter de oren gekrabd. Daar hebben we te veel laten liggen.’

Kruijswijk zelf spreekt van een ‘heel dikke bonus’. Maar hij wil aan de verschillen nog niet te veel waarde hechten. ‘Dit zegt nog niks over de vorm in de bergen. Dit geeft alleen maar aan hoe sterk we zijn als ploeg.’

Dat steekt Tony Martin niet onder stoelen of banken. Na het passeren van de finish staat hij snel zijn fiets af en beent met de borst vooruit en brede passen even verder over het asfalt. Kijk, mijn heren, zo doe je dat, een ploegentijdrit. Daarna zakt hij voldaan door de hoeven.

Binnen het team wordt vooral naar hem gewezen, hij is de grote motor in de trein, hij sleurt naar schatting op 20 procent van het parcours aan kop. Hij kwam speciaal voor dit doel over van Katusha. Sportief directeur Merijn Zeeman beklemtoont dat het om meer draait dan hard rijden. ‘Hij is degene die de overtuiging in de ploeg heeft gebracht. Wij waren vroeger te voorzichtig. Hij zet vanaf kilometer nul het tempo neer dat nodig is om te winnen. Het is een superkerel. Hij rijdt zich ook helemaal kapot voor onze sprinters, ook al is er de volgende dag een tijdrit.’

Gewoon gassen

Vanuit de volgauto komt zondag al snel de bevestiging van een razende start: al in de eerste vijf kilometer wordt al een voorsprong van tien seconden genomen. Coach Grischa Niermann moedigt ze aan: ‘Guys, you are fucking flying!’ Heijboer zit naast hem en houdt even het hart vast. ‘Het was een explosie van kracht en snelheid, niet te filmen. Ik dacht: dit gaan ze niet volhouden. Iedere renner die van kop af kwam, zat te spartelen in het wiel. Je zag Tony, daar kwam bijna rook vanaf.’ Martin maakt ook volgens Heijboer het verschil. ‘Hij brengt rust in de groep en durf. Hij laat zien dat je niet bang hoeft te zijn voor moeilijke bochten en rotonden. Het is gewoon gassen.’

Het snelle begin geeft de ploeg de gelegenheid verderop wat te consolideren, al neemt het verschil met de tegenstanders gaandeweg alleen maar toe. De lichtgewicht George Bennett hoeft eerst niet mee te draaien, maar gaat op kop rijden als de weg even wat stijgt. Dat Groenewegen na 10 kilometer als eerste moet passen, haalt niet de furie uit de ploeg. Heijboer: ‘Je hoopt dat hij wat langer meegaat, maar we wisten dat dit kon gebeuren. We wisten ook dat hij zich wel zou redden en op tijd zou binnenkomen, zeker op een vlak parcours.’

Heijboer wordt gezien als de architect van het succes. Hij begon eraan in 2015, toen de ploeg na het afhaken van Rabobank en een kleurloze tussenperiode opnieuw moest worden opgebouwd. Hij maakte er een meerjarig project van, met inzet van alle partners, tot aan de leverancier van de bidonhouders toe. Er volgden langdurige testen in de windtunnel. Afgelopen woensdag werd nog getraind op vliegbasis Woensdrecht om de ideale volgorde van de selectie te bepalen.

De honger van de ploeg is nog niet gestild: maandag wacht in de rit naar Epernay een aankomst vol venijnige klimmetjes. Het team beschikt over twee kanshebbers: Van Aert en Teunissen. De geletruidrager laat weten dat de ploeg een mooi plannetje gaat maken. Met de huidige status van de ploeg klinkt het voor de rest van het peloton als een waarschuwing.

Alles over de Tour de France 2019

De etappes, de hoogteverschillen en de deelnemers: alles wat u moet weten over deze editie van de Tour handig op een rij.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden