Alleen antivoetbal stopt een genie als Messi

De manier waarop hij Bayern-verdediger Boateng in de luren legde voor zijn tweede doelpunt roept de vraag op: is een voetbalwonder als Messi wel af te stoppen? Het kan, denken deskundigen, maar moeten we het willen?

Het moment dat Messi Boateng met een schijnbeweging op het verkeerde been zet. De Bayern-verdediger tolt rond en valt.Beeld Pau Barrena/Xinhua/SIPA

Stel: je bent clubtrainer en de volgende wedstrijd is tegen FC Barcelona. Wat kun je dan in hemelsnaam doen om de ontketende Lionel Messi af te stoppen?

Pep Guardiola, de geplaagde trainer van Bayern München, probeerde het woensdagavond in de eerste halve finale van de Champions League door de aanvoer naar de Argentijn af te sluiten. Op zich een logische gedachte: zo lang Messi de bal niet heeft, kan hij niet gevaarlijk worden. Zijn plan werkte 77 minuten lang. Toen sloeg het wonderkind tweemaal genadeloos toe en gaf ook nog de assist voor de 3-0 van Neymar. Einde wedstrijd.

Henk ten Cate werkte met Lionel Messi van 2003 tot 2006 als assistent-trainer van Barcelona en is tegenwoordig analist bij Sport1. Hij zegt: 'Elk tijdperk heeft zijn eigen grote voetballer, die ene die overal bovenuit steekt. De laatste tien jaar is dat Messi. Die is dan ook nog eens een heel bescheiden jongen, die het liefste bij zijn familie is. Geen controversiële speler als Ronaldo. Dat maakt het nog mooier.'

Bus parkeren

Is Messi wel af te stoppen? De vraag stellen is hem beantwoorden, zegt Ten Cate. Maar je kunt het natuurlijk altijd proberen. 'Door de botte bijl te hanteren, bijvoorbeeld', zegt hij. Om er direct aan toe te voegen: 'Maar laten we daar alsjeblieft niet op doorgaan.'

Volgens Ten Cate is er nog een andere mogelijkheid: 'De bus parkeren voor je eigen doel.' Hij refereert daarmee aan de extreem verdedigende stijl die José Mourinho er doorgaans op nahoudt. In 2010 lukte het de Portugees met Inter Milan ten koste van Barcelona de finale van de Champions League te bereiken. Thuis won Inter de wedstrijd tegen Barcelona met 3-1, in de uitwedstrijd, in Camp Nou, hielden de Italianen de schade beperkt tot 1-0. 'Mourinho speelde met zo veel mensen achterin dat Messi nauwelijks de mogelijkheid kreeg een actie te maken', zegt Ten Cate. 'Zo dwong hij Barcelona als het ware via de zijkanten aan te vallen. Omdat ze geen specifieke buitenspelers hebben, moesten de voorzetten van de opkomende backs komen. En de aanvallers van Barcelona zijn niet kopsterk. Dan missen ze stootkracht.'

Maar als het zo simpel is, waarom doen dan niet meer clubs dat? Ten Cate: 'Omdat het eigenlijk niets meer met voetbal te maken heeft. Je hebt het dan over een rijtje van vier en een rijtje van vijf, op dertig meter van je keeper. Je onderneemt geen enkele poging meer om nog te voetballen.'

Lionel Messi in duel met Tiago Motta van Inter Milan tijdens de halve finale van de Champions League in 2010.Beeld afp

Opletten

Foppe de Haan was in 2008 bondscoach van het olympisch elftal. Tijdens de Spelen van 2008, in China, nam zijn team het in de kwartfinale op tegen Argentinië. Lionel Messi, toen 21, stond in de basis.

De Haan nam geen halve maatregelen. Hij liet de Argentijnse dribbelaar door liefst drie man schaduwen: Calvin Jong A-Pin van Heerenveen, Otman Bakkal en Hedwiges Maduro. Het mocht niet baten: al na 14 minuten scoorde Messi en Oranje verloor in de verlenging met 2-1.

Op de vraag hoe hij nu als trainer het gevaar Messi zou beteugelen, zegt De Haan: 'Ten eerste: ik zou mijn spelers beelden van hem laten zien van wanneer hij niet aan het spel deelneemt. Dan denk je namelijk: hij zit niet in de wedstrijd. Zoiets zei commentator Frank Snoeks woensdag ook. Maar juist dan moet je dus opletten.

De bal bij de hand nemen

'Ten tweede: toch weer voor dubbele dekking zorgen, zodat Messi opgesloten raakt. In dat geval kan hij namelijk maar twee dingen doen: de bal vasthouden of hem weer terugpassen. Het is eigenlijk heel simpel: hij mag nóóit met zijn gezicht naar het doel komen te staan, want dan ben je gezien. Messi beschikt als een van de weinige voetballers over de gave om bij elke stap de bal snel aan te raken. Hij heeft de bal als het ware in zijn hand. Daar is niet tegenop te verdedigen.'

Van Aron Winter, tijdens zijn trainerscursus stagiair bij Barcelona, kreeg De Haan bij de KNVB in 2006 een videoband van een competitiewedstrijd tegen Valencia in handen gedrukt. De Haan zag iets wat bijna geen enkele ploeg durft te doen: ze zetten Barcelona vast op eigen helft. 'Messi kwam niet in het hoofdstuk voor en de wedstrijd eindigde in 1-1.'

Ook Ten Cate herinnert zich zo'n wedstrijd van Barcelona, in 2011, met Getafe als tegenstander. 'Ze speelden achterin één op één en zetten voorin vol druk op de verdedigers. Daardoor kwam Barcelona niet aan opbouwen toe, maar werd gedwongen de lange bal te spelen. Voorin verloren de aanvallers bijna al hun kopduels.'

Lionel Messi kijkt toe hoe zijn inzet het doel in zweeft.Beeld afp

Aangever

Is dat dan dé manier om Messi het zwijgen op te leggen? Nee, want uiteindelijk lukte het ook Getafe niet Barcelona te verslaan. Het werd 2-1. 'Soms zijn er gewoon mensen die de beste zijn. Daar moet je je bij neerleggen', zegt De Haan. 'Ja zeg, laten we vooral genieten van het feit dat zo'n jongen de wereld zo veel plezier biedt', meent ook Ten Cate.

En volgens de Amsterdammer hebben we het allerbeste van Messi nog steeds niet gezien. 'Ik denk dat hij ook op het middenveld goed uit de voeten kan. Dat hij daarvandaan de aanvallen gaat vormgeven, want dat kan-ie ook. Aangever in plaats van afmaker. Dat zou zijn spel nóg een extra laag geven.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden