Denksport Schaken

Alleen al dankzij zijn zelfspot is schaker Grisjoek een geschenk

De Russische schaker Alexander Grisjoek. Beeld ANP

Goed nieuws kwam deze week uit Hamburg, waar de Rus Alexander Grisjoek zich zo goed als zeker kwalificeerde voor het kandidatentoernooi. Na zijn zege in de derde Grand Prix knock-outwedstrijd uit een ­serie van vier is zijn voorsprong in het klassement zo groot dat hij in december met een gerust hart kan toekijken bij de verrichtingen van zijn concurrenten in het slottoernooi in Jeruzalem.

De kans is klein dat Grisjoek de volgende uitdager van Magnus Carlsen wordt. Hij komt te vaak in onverantwoorde tijdnood en zijn openingsvoorbereiding is niet van het niveau van de Amerikaan Fabiano ­Caruana of de Chinees Liren Ding, de grootste kanshebbers. Ook spreekt Grisjoeks leeftijd (36) niet in zijn voordeel. Hij miste zijn beste kans op een WK-match in 2011, toen hij de finale van het kandidatentoernooi verloor van de Israëliër Boris Gelfand.

Toch is iedereen blij dat hij meedoet. Persconferenties van schakers zijn doorgaans hemeltergend saai, behalve wanneer Grisjoek met droge zelfspot commentaar geeft op zijn spel of dat van zijn concurrenten. Op YouTube staan onder de titel Grischuk Thug Life Compilation filmpjes met door Peter Doggers verzamelde fragmenten uit Grisjoeks persconferenties tijdens het vorige kandidatentoernooi in 2018 in Berlijn.

Ook in Hamburg was Grisjoek op dreef. Na de met 3,5-2,5 gewonnen finale tegen de Pool Jan-Krzysztof Duda gaf hij zijn tegenstander een niet alledaags compliment: ‘Hij speelt een beetje als een oud computerprogramma. Niet als Stockfish van tegenwoordig, maar als een vroege versie van Fritz zonder behoorlijk openingenrepertoire.

‘In elke partij koos hij met wit of zwart prutvarianten om daarna geweldig te spelen. Ik moest denken aan mijn jeugd toen computers nog niet zo sterk waren, maar wel steeds van je wonnen. Tweemaal kreeg ik gelukkig zoveel voordeel dat er ook voor Fritz of Duda geen redden aan was.’

Grisjoek – Duda

Tweede rapid-tiebreakpartij

1. d4 Pf6 2. c4 e6 3. Pf3 b6 4. g3 La6 5. b3 Lb4+ 6. Ld2 Le7 7. Lg2 d5 8. 0-0 0-0 9. Pe5 c6 10. Lc3 Pfd7 11. Pd3

Deze in correspondentiepartijen geteste zet verraste Duda.

11 ... dxc4 12. Pb4 cxb3 13. Pxa6 Pxa6 14. Lxc6

Diagram

14 ... Tb8?

Kost een pion. Speelbaar is 14 ... Tc8 15. Lb7 Txc3 16. Pxc3 b2 17. Tb1 Dc7 18. Lxa6 Dxc3 met compensatie voor de verloren kwaliteit.

15. axb3 Pb4 16. Lxb4 Lxb4 17. Txa7 Pf6 18. e3 Tc8 19. Lg2 Te8

Het is deprimerend zo’n kansloze stelling te moeten verdedigen. Wit heeft alle tijd om zijn stukken op ideale velden te posteren.

20. Pd2 Te7 21. Txe7 Lxe7 22. Pc4 Lf8 23. Da1 b5 24. Pe5 Db6 25. Tc1 Txc1+ 26. Dxc1 Da7

Met 26 ... Db8 kan zwart de volgende inval verhinderen.

27. Dc8 b4 28. Lb7 Da1+ 29. Kg2 Da5 30. Lc6 Da7

Diagram

31. Le8 Pxe8 32. Pd7!

Zwart geeft op.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden