'Ali heeft de weg geplaveid voor jongens zoals ik'

Vrijdagavond overleed bokslegende Muhammad Ali op 74-jarige leeftijd. Dochter Hana Ali beschreef zaterdag de laatste uren van haar vader. Al zijn organen waren al uitgevallen, maar zijn hart bleef nog dertig minuten kloppen. 'Niemand die dit ooit had meegemaakt. Het was een bewijs van zijn krachtige wil en geest. We probeerden sterk te zijn en fluisterden in zijn oor: je mag gaan nu, met ons gaat het goed. We houden van je en bedanken je. Je mag nu naar God gaan.' De drievoudig wereldkampioen in de categorie zwaargewicht leed al ruim dertig jaar aan de ziekte van Parkinson, als gevolg van de honderden klappen op het hoofd die hij bij het boksen te verwerken kreeg.

Beeld afp

'Hij was als poëet bij de microfoon even vaardig als als vechter in de ring', reageerde de Amerikaanse president Obama. 'Natuurlijk was hij niet perfect. Ondanks al die magie in de ring kon hij onvoorzichtig zijn met zijn woorden. Hij was een man vol tegenstrijdigheden toen zijn geloof zich ontwikkelde. Maar zijn wonderbaarlijke, aanstekelijke, zelfs onschuldige geestdrift leverde hem uiteindelijk meer fans dan vijanden op - misschien omdat we in hem iets van onszelf hoopten te zien.'

Dominee Jesse Jackson, die net als Ali ijverde voor de rechten van Afro-Amerikanen, zei tegen de NOS: 'Muhammad Ali heeft ons sterker gemaakt voor de strijd. Het is zijn inzet voor sociale en economische rechtvaardigheid die hem naar het mondiale podium heeft getild.'

Ook prominente Afro-Amerikaanse sporters benadrukten hun schatplichtigheid. 'Hij was onze stem van de zwarte gemeenschap', zei kampioen zwaargewicht Floyd Mayweather tegen de BBC. 'We hadden hem nodig. Hij is de reden dat ik ben waar ik ben.' LeBron James, basketballer van de Cleveland Cavaliers: 'Ali heeft de weg geplaveid voor jongens zoals ik.' George Foreman, Ali's boksopponent in de jaren zeventig: 'Een deel van mij is weggegleden. Het beste deel.' Oud-bokser Mike Tyson: 'God is zijn kampioen komen halen.'

De republikeinse partijkandidaat Donald Trump, wiens plan om moslims te weren door Ali werd verafschuwd, liet via Twitter weten dat Ali 'twee mensen' tegelijk was. 'In de ring was hij agressief, buiten de ring was hij een van de aardigste jongens die je tegen kon komen.' BBC-interviewer Michael Parkinson memoreerde de harde confrontaties tijdens interviews. 'Hij was de meest buitengewone man die ik ooit ontmoet heb. Hij kon ook bedreigend zijn. Toen ik zijn opvattingen over ras ter discussie stelde, zat er woede in zijn antwoord. Ik keek in de ogen van iemand die me in een klap zou kunnen vellen.'

Speed kills power

'Hij was zijn tijd ver vooruit', reageert kickbokser Rico Verhoeven. 'Alle andere vechters uit zijn tijd waren sterk, maar log en statisch. Hij veranderde het spel helemaal: hij was juist heel losjes en bewoog op zijn voeten. Van hem komt ook het gezegde: speed kills power. Je hoeft niet heel sterk te zijn om wedstrijden te winnen, dat heeft Ali laten zien.' Volgens Verhoeven is Conor McGregor, de MMA-vechter, de nieuwe Ali. 'Hij zegt in welke ronde hij de tegenstander knock-out zal slaan. Dat is spektakel. Dat willen de mensen horen.'

De Nederlandse oud-bokser Arnold Vanderlyde noemde Ali tegenover RTL 'mijn held, mijn alles. Wat Johan Cruijff was voor heel veel mensen in de wereld, was Muhammad Ali voor mij: de grootste sporter aller tijden.' De nu 53-jarige Vanderlyde won drie bronzen medailles op de Olympische Spelen. 'Ik keek al naar zijn gevechten toen ik een jaar of tien, elf was. Pa maakte me er midden in de nacht voor wakker. En als ik een keer doorsliep tijdens een gevecht, dan huilde ik. Ik vond hem fascinerend. Mijn broertjes hoopten altijd dat de tegenstander won, omdat hij zo'n grote mond had. Maar ik niet. Hij was gewoon de allerbeste.'

Vanderlyde ontmoette Ali twee keer. De eerste keer was in 1984 tijdens de Olympische Spelen, waar hij zijn eerste medaille behaalde. De tweede keer was in 1997, tijdens een gevecht van Mike Tyson. Vanderlyde gaf toen commentaar. 'Ali was toen al behoorlijk ziek. In de kleedkamer kreeg ik een hand, die beefde al door de Parkinson. Hij fluisterde: 'Ik ken je wel. You was a great champ.' Hoe klein kun je je dan voelen? Ik ga nooit met helden op de foto, maar wel met hem.'

'Hij was mijn vader in het boksen', zei kickbokskampioen Lucia Rijker tegen de NOS. 'Als kind heeft hij mij zo geïnspireerd met die grote gevechten. Maar het ging bij hem niet alleen om de bekers, maar ook hoe hij daarmee de mensheid kon veranderen en inspireren. Dat maakte hem zo bijzonder.'

'Niet vergeten, I'm the greatest!' Lees hier een postuum van Muhammed Ali (+)

De vele harde klappen die boksers krijgen kan leiden tot chronische hersenschade. Zo ontstaat boksersdementie (+)

Volkskrantfotograaf Guus Dubbelman over zijn held: 'Ali was een kunstwerk. De living Mozart'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden