Aan wie zou Ria Stalman haar Jaap Eden Trofee moeten geven?

Ria Stalman had haar dopingverleden nog niet bekend of de discussie over haar status van sportvrouw van 1984 barstte los. De reglementen zijn niet aangeschreven op oneerlijk spel.

Ria Stalman tijdens de Spelen van Los Angeles in 1984.Beeld anp

'Nee, ik denk niet dat zoiets gaat gebeuren. Ik zou het wel heel raar vinden haar op mijn stoep aan te treffen.' Zo reageert oud-zwemster Jolanda de Rover op de geopperde gedachte dat Ria Stalman, de olympisch discuskampioene van 1984, de Jaap Eden Trofee bij haar zou moeten inleveren.

Die prijs voor Sportvrouw van het Jaar 1984 zou na de dopingbekentenis van Stalman De Rover toekomen. En anders wel aan Petra van Staveren, ook een zwemster met olympisch goud in '84. De sportvrouw van 1982, Annemarie Verstappen bracht de zaak in januari op Facebook onder de aandacht.

Maandag kwam Verstappen in een interview in de Volkskrant daar nog eens ferm op terug. 'Ik wist niet dat ze (Stalman, red.) gebruikte. Ik vind het gewoon vies. Het excuus dat 'anderen ook gebruiken' vind ik belachelijk. Zo wil je niet winnen. Ik heb, toen het uitkwam, meteen op Facebook gezet dat ik vond dat haar Jaap Eden Trofee naar de zwemsters moest die ook olympisch goud wonnen in Los Angeles.'

Beeld anp

Voor eeuwig sporter van het jaar

De namen van de allergrootste zondaars uit de sport zijn meestal geschrapt van de internationale sportman- of vrouw-van-het-jaar-lijstjes. Door die van Lance Armstrong is zelfs onnoembaar vaak een streep getrokken. 'Geannuleerd' staat op de site van de prestigieuze Laureus World Sports Award, een prijs die de Amerikaanse wielrenner liefst vijfmaal 'won'. Lees hier het stuk.

'Lief van haar'

De Rover, in de Verenigde Staten als supporter van dochter Kira Toussaint, zegt vanuit Missouri de actie van Verstappen te waarderen. 'Ik vind het lief van haar. Maar wij kunnen dat toch niet meer terugdraaien. Dat ligt bij het NOC*NSF, neem ik aan.'

De zwemster uit Amstelveen, olympisch kampioene op de 200 meter rugslag en winnares van brons op de 100 rug, zegt dat ze indertijd naar Hilversum afreisde in de gedachte dat zij bij de uitzending van AVRO's Sportpanorama een goede kans maakte de Jaap Eden Trofee mee naar huis te nemen.

'Ik had daar echt rekening mee gehouden, hoor. Dat ik het zou worden. Ik had per slot van rekening twee medailles in Los Angeles. Ik was ook erg trots op het brons van de 100 rug. Dat was niet echt mijn afstand. Ik was heel dun en lang, dat eerste nu niet meer. Techniek en uithoudingsvermogen waren mijn wapens', zegt De Rover.

Annemarie Verstappen: 'Toen het nieuws van Ria Stalman uitkwam heb ik meteen gezegd dat de Jaap Eden Trofee naar de zwemsters moest'Beeld ANP

Eigen eerherstel

Ze meldt niet verrast te zijn dat er bedrog in het spel is geweest bij Stalman (die tweeënhalf jaar anabolen gebruikte). 'Toen ik de aankondiging van dat nieuws hoorde op de radio, verbaasde mij dat eerlijk gezegd niet.' Maar het eigen eerherstel, alsnog de toekenning van de Jaap Eden, dat heeft De Rover 'nooit' bezig gehouden.

In 1984 bestond er geen enkele regel die voorzag in het afnemen van de prijs. 'Er was helemaal geen reglement', zegt Bob Bremer die voor de AVRO de competitie vorm gaf. Hij was niet de bedenker, dat was Tom Schreurs in 1951, wel de architect

De drie besten

Dertig sportjournalisten bogen zich in een zaaltje, met lunch, over de prijzen. Na een shortlist werd gestemd over de drie besten. Bremer: 'Wie tweede en derde werd, communiceerden wij nooit. Ik vond dat ook onzin. Er was één winnaar of winnares.'

Uit de juryvergaderingen kan hij zich niet herinneren dat daar ooit de term doping viel. 'Dat is nu actueel. Toen niet.' Joop Zoetemelk werd sportman van het jaar in 1980, maar niemand heeft toen opgeworpen dat er een sterretje achter diens naam zou horen. Zoetemelk werd in 1977 en 1979 positief bevonden in de Tour de France.

In 1998 nam sportkoepel NOC*NSF de competitie over. De NOS verzorgde de uitzending, de koepel verdeelde de Jaap Edens en schreef een reglement. 'Maar er is nergens vastgelegd of, en zo ja hoe, een eerder verstrekte prijs van sportvrouw van het jaar afgenomen zou kunnen worden', laat woordvoerder Geert Slot van NOC*NSF weten.

Ongewis

Of zo'n clausule er in de toekomst zal komen, is ongewis. Slot: 'Op dit moment zijn we niet bezig met deze concrete vragen. We hebben ook niet het voornemen om binnenkort vast te leggen op welke gronden een sportprijs in de toekomst na toekenning ook weer afgenomen zou kunnen worden.'

NOC*NSF maar ook de Atletiekunie oriënteren zich deze maanden hoe om te gaan met sporters en prestaties uit een naderhand besmet gebleken verleden. Namens de Atletiekunie heeft directeur Jan-Willem Landré voor de diskwalificatie in de Jaap Eden-competitie een oplossing. 'Het is heel simpel. Waar niets beschreven staat, kan een organisatie zelf beslissen. Dat recht heeft NOC*NSF. Dat valt in mijn ogen niet te betwisten.'

Ontvang elke dag de Volkskrant Avond Nieuwsbrief in uw mailbox, met het nieuws van vandaag, tv-tips voor vanavond, en alvast zes artikelen uit de krant van morgen. Schrijf u hier in.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden