Aan de baar van een groot kampioene

Fanny Blankers-Koen, de grootste Nederlandse sportvrouw uit de geschiedenis, is gisteren in Hoofddorp te grave gedragen. Aan haar baar verschenen vele kampioenen uit het verleden....

De derde vrouw uit de gouden 4x100 aflossingsploeg van Londen, Gerda van der Kade-Koudijs, was niet bij het afscheid van FBK. 'Ik heb met Gerda gesproken, gisteren nog', sprak Xenia de Jong, nabibberend van de kou bij de begrafenis. 'Maar ik heb niet aangekaart of zij toch wilde komen. Ik weet hoe ze er over denkt.'

Sommige wonden, ook in de sport, gaan niet dicht. Fanny Blankers-Koen en Gerda van der Kade-Koudijs waren sinds Londen, sinds het merkwaardig winkeluitstapje van Fanny in de uren vóór de estafette, geen maatjes meer. Zij meden elkaar. Nooit was er meer een viertal te zien, altijd een trio. Rond het graf, flapuit Fanny zou het ook zo gewild hebben, hoefde niemand toneel te spelen.

Wel was er het diepe respect dat de haast broze Xenia de Jong ook namens haar beste sportvriendinnen naar voren bracht, het ontzag voor de geweldige prestaties van de viervoudig olympisch kampioene uit 1948. 'Fanny, namens Netty en Gerda wil ik hier afscheid van je komen nemen, omdat zij niet aanwezig kunnen zijn.'

Op de kansel van de Hervormde Kerk van Hoofddorp ging het deze keer over sport. Xenia, tot de opgebaarde Fanny: 'Wij danken je voor de mooie en spectaculaire gebeurtenissen die we op onze Olympische Spelen in Londen hebben meegemaakt. De prachtige herinnering van onze 4x100. Dat wij, vier huisvrouwen en moeders uit Nederland, de wereld versteld hebben doen staan.' Dan de handreiking naar de geschiedenis: 'We hebben onze sport intens beleefd, ieder op haar eigen wijze.'

De warme toespraak van de nu oudste olympisch kampioene van Nederland paste in de doe-maar-gewoon opvoering die bij het leven van de familie Blankers-Koen hoorde. Van heldenverering had de atlete van de 20ste eeuw nooit willen weten. Sterrendom paste niet in de klei van de Haarlemmermeer, waar FBK opgroeide en twaalf jaar geleden terugkeerde.

De tocht naar de begraafplaats, aan de voet van de luidruchtige Polderbaan bij Schiphol, ging langs de FB Koen-hal, de sporthal in het dorp. Dan was er een official van de FBK-Games uit Hengelo. En een kleindochter repte nog van het standbeeld in Blijdorp en het hoofdstuk uit haar geschiedenisboek, over 'haar oma'.

Fanny Blankers-Koen zou zich verkneukeld hebben over alle politieagenten en stadswachten die elke kruising van de Hoofdweg in het dorp hadden afgezet. Het zag er potsierlijk uit, omdat de massale opkomst van de Hoofddorpers was uitgebleven. Het volk langs de route bleef weg. Zoals dat volk ook de bepaald kleine Hoofdvaartkerk niet had bestormd.

Later in de koude polder, op een gepaste afstand van de baar, kwebbelden de oud-kampioenen van Nederland met elkaar. Het vliegtuiglawaai en de wind overstemden alles. Ada Kok, de olympisch kampioene van 1968, lachte het hardst. 'Fan zou 't zo gewild hebben. Die had hier het liefst een feestje van gemaakt.'

Yvonne van Gennip, met Leontien van Moorsel en Inge de Bruijn nu de kruim van de Nederlandse olympische geschiedenis vormend, stond op begraafplaats Gan Hasjalom leden te werven voor de toortsloop van 23 juni in Amsterdam. Die dag wordt het olympisch vuur door de stad gedragen. Ellen van Langen en Ria Stalman lieten zich strikken.

Xenia van Bijlevelt-De Jong werd ook geïnviteerd. Zij, met haar 1.62 Klein Duimpje voor de sportgeschiedenis, heet in haar ouderenflat in Zoetermeer de Vliegende Tante. Zij loopt trappen en mijdt de lift. Vierhonderd meter rennen met de toorts leek haar wat veel, 'maar een sprintje kan ik nog best trekken'. Het tafereel zou Fanny Blankers-Koen tot een vette lach hebben verleid.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden