'De eerste Afro-Amerikaanse quarterback die zichzelf durft te zijn'

Cam Newton draagt Versace-broeken met zebraprint, viert punten uitbundig door te doen alsof hij zijn shirt openscheurt als Superman en is uitgesproken. Het is een contrast met de stoïcijnse, ingetogen generaal die zijn manschappen aanvoert. Want dat horen quarterbacks in American footballploegen eigenlijk te zijn.

Cam Newton tijdens zijn kenmerkende, en omstreden, Superman-juichen. Beeld afp

Nee, Newton (26) voldoet in niets aan het beeld dat veel Amerikanen hebben van de belangrijkste spelers in de American footballcompetitie NFL. Toch staat diezelfde Newton als beste speler van het afgelopen seizoen zondag op het veld tijdens de Super Bowl in San Francisco, de finale van de American footballcompetitie NFL.

Het maakt wat los in Amerika. Newton is namelijk naast alle kenmerken die van hem een atypische sterspeler maken ook nog eens een Afro-Amerikaan en uitgesproken over de rassenkwestie in zijn land.

Sterker: hij ontketende met een uitspraak vorige week zelfs een nationale discussie. Toen Newton net met zijn club Carolina Panthers een plek in de Super Bowl had verdiend, kreeg hij de vraag waarom er sinds zijn debuut in de NFL in 2011 eigenlijk zoveel kritiek op hem is. 'Ik ben een Afro-Amerikaanse quarterback die misschien wel veel mensen afschrikt, omdat ze me met niets uit het verleden kunnen vergelijken', was het kraakheldere antwoord van Newton.

Manning

Daarmee raakte hij een open zenuw. Niet omdat het de eerste keer is dat een Afro-Amerikaanse quarterback zijn team aanvoert op het hoogste podium in de Amerikaanse sport. Newton kan de derde worden met een Super Bowl-ring om zijn vinger, na Doug Williams (1988) en Russell Wilson (2014). Wel als personificatie van een nieuw soort quarterback: de succesvolle, donkere excentriekeling.

Newton verschilt namelijk van de veelal blanke quarterbacks die in het verleden furore maakten in de NFL. Zo heeft hij tijdens de Super Bowl zondag de 39-jarige Peyton Manning als quarterback van Denver Broncos tegenover zich. De tegenstelling kan bijna niet groter.

Manning, een levende legende in de NFL, is de verpersoonlijking van die 'traditionele' quarterback: altijd de rust zelve, nooit te betrappen op iets spannends. Newton laat het niet na zichzelf op de borst te kloppen of punten op creatieve manieren te vieren.

Daarnaast verschillen de twee op gebied van speelstijl als water en vuur. Newton gooit net als Manning ballen vanuit alle hoeken van het veld in handen van zijn medespelers. Ook is hij atletisch, snel en bijna twee meter lang, waardoor hij ook zelf kan gaan rennen met de bal om zo punten te scoren.

Peyton Manning. Beeld afp

Lange weg

Aan dat nieuwe type speler, en mens, moeten ze in Amerika wennen. Volgens Jeffri Chadiha, columnist van NFL.com, is Newton een van de eerste Afro-Amerikaanse quarterbacks die zichzelf durft te zijn in zijn sport. Het verzet dat hij oproept en heviger wordt nu Newton zich manifesteert op een landelijk podium, toont volgens hem dat 'er nog een lange weg te gaan is' voor donkere quarterbacks in de NFL volledig geaccepteerd zullen zijn.

Misschien heeft Peyton Manning als symbool van de oudere, blanke quarterback hoogstpersoonlijk een aantal hindernissen van die weg naar acceptatie verwijderd. Hij sprak afgelopen week vol lof over Newton en noemde het uitbundige Superman-vieren van Newton 'geweldig voor de sport', ook al zou hij het zelf niet zo snel doen. Nu is het afwachten of de achterban van de alom geliefde Manning er hetzelfde over gaat denken.

En Newton zelf? Die kreeg tot afgelopen week tot vervelens toe dezelfde vraag over hoe hij de geschiedenis wilde ingaan als Afro-Amerikaanse quarterback. Hij gaf het enige juiste antwoord. 'Deze sport is groter dan zwart, wit of groen. Ik denk niet in rassen, of huidskleur. We beperken onszelf als we iedereen een stempel geven. Daar wil ik mensen van bewust maken (...) Ik wil dat mensen me zien als persoon en een inspiratie voor iedereen zijn, ongeacht huidskleur.'

Beeld afp
Beeld ap
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.