De Gids groen op reis

Voor landschapskunst heeft Flevoland ruimte genoeg: al ruim 40 jaar kunst op voormalige zeebodem

Reisjournalist Sander Groen bezoekt een onvermoede bestemming in Nederland of net over de grens. Deze week: megakunst in de Flevopolder.

Antony Gormley – Exposure (2010). Beeld Bram Schilling

Land art of landschapskunst bestaat als stroming in de beeldende kunst sinds de jaren zestig van de vorige eeuw. De jongste provincie van Nederland verzamelt het, van die kunstwerken die ingebed zijn in het landschap of er juist uit verrijzen, maar er in ieder geval onderdeel van uitmaken. Met negen objecten is Land Art Flevoland de grootste collectie van landschapskunst ter wereld. Klein of bescheiden zijn de kunstwerken allerminst: De Groene Kathedraal van Marinus Boezem, bijvoorbeeld, is zo groot als de Notre-Dame van Reims en Exposure van Antony Gormley is 26 meter hoog en 44 ton zwaar. 

Observatorium

De Amerikaanse kunstenaar Robert Morris zocht een permanente locatie voor het landschapskunstwerk dat hij oorspronkelijk maakte voor de tentoonstelling ‘Sonsbeek buiten de perken’. Lelystad had landschap genoeg voor de twee kolossale concentrische aarden wallen. Dit eerste kunstwerk legde in 1977 de basis voor Land Art Flevoland. 

Robert Morris – Observatorium (1977). Beeld Gert Schutte

Sea Level

Richard Serra, eveneens Amerikaans, is bekend van zijn metershoge sculpturen van roestig staal. In Zeewolde bouwde hij twee betonnen muren van elk tweehonderd meter lengte in het glooiende landschapspark De Wetering. Serra maakt zo in de polder het zeeniveau zichtbaar; wie langs het kunstwerk loopt, gaat gevoelsmatig kopje onder. 

Richard Serra – Sea Level (1996). Beeld Bram Schilling

De Groene Kathedraal

De 178 zuilvormige populieren die in Almere werden geplant in de vorm van de Notre-Dame van Reims worden pakweg veertig jaar oud – in het komende decennium zal het kunstwerk vanzelf afsterven. Althans, dat was het idee, totdat Marinus Boezem besloot dat zijn bekendste kunstwerk een langer leven verdient en onderhouden wordt. 

Marinus Boezem – De Groene Kathedraal (1996). Beeld Gert Schutte

Polderland Garden of Love and Fire

Voor deze sculptuur van kanalen, een voetpad en een grindstrook met aluminiumplaten in Almere liet de Pools-Amerikaanse architect Daniel Libeskind zich inspireren door de Spaanse heilige Johannes van het Kruis. Overdag komen er kunstminnaars op af, ’s avonds is het een cruisingplek – behalve conceptuele land art is dit onbedoeld ook toegepaste kunst. 

Daniel Libeskind – Polderland Garden of Love and Fire (1996). Beeld Bram Schilling

Exposure

De andere kunstwerken zijn ingebed in het landschap, maar de stalen sculptuur van de Britse beeldhouwer Antony Gormley torent 26 meter boven het Markermeer uit. De kaarsrechte lijnen van de polder met kanalen, akkers, dijken, windmolens en elektriciteitsmasten komen terug in het transparante stalen beeld van een gehurkte man. 

Reis

Observatorium & Exposure: vanaf station Lelystad per OV-fiets. Sea Level: van station Almere met bus 160 naar Zeewolde. Kathedraal & Polderland: vanaf station Almere per OV-fiets. ns.nl, ov-fiets.nlovregioijsselmond.nl

Tour

Elke laatste zondag van de zomermaanden is er een thematour per bus. Volgende: 28 juli, 25 augustus. Alle negen kunstwerken zien? Boek de XL-bustour op 29 september; € 60 incl. bus, gids, lezing, koffie en lunch, kaf.nl

Info

Alles over de kunstwerken en activiteiten plus routebeschrijvingen op de website van Stichting Land Art Flevoland; landartflevoland.nl. De boekwinkel van Museum Batavialand heeft veel boeken over Flevoland; batavialand.nl

Meer bestemmingen in Nederland en net over de grens: volkskrant.nl/groenopreis

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden