Een eerder protest van Barcelonezen tegen de toeristendrukte
Een eerder protest van Barcelonezen tegen de toeristendrukte © AFP

Antikapitalisten Barcelona zetten aanval in op massatoerisme: 'Toerisme vermoordt de buurten'

Het zag eruit als een terroristische aanslag: vier gemaskerde jongeren bestormden afgelopen donderdag een toeristenbus in Barcelona. Ze hadden het echter niet op de passagiers gemunt, maar op de bus. De banden werden lek gestoken en de ramen beklad met de leus: 'Toerisme vermoordt de buurten'.

Barcelona wordt zodanig overlopen door de toeristen dat dit soort vernielingen 'net zo legitiem zijn als demonstraties', vindt de antikapitalistische jongerengroep Arran, die de actie opeiste. De woordvoerder sprak van 'zelfverdediging' tegen het massatoerisme. Maandag sloegen de antikapitalisten opnieuw toe. Nu staken ze de banden van huurfietsen voor toeristen lek.

Al jaren gaat Barcelona gebukt onder de toeristendrukte. Overal is op de muren graffiti aangebracht met de leus dat toerisme de buurten vermoordt. Toch neemt het aantal vakantiegangers dat naar de stad komt ieder jaar toe. Door websites als Airbnb zijn er meer overnachtingsplaatsen beschikbaar dan vroeger. Ook legt een toenemend aantal cruiseschepen in de stad aan. Vorig jaar kwamen in totaal ruim 30 miljoen toeristen naar Barcelona. De Catalaanse stad heeft 1,6 miljoen inwoners.

Eén van de verkiezingsbeloftes van de linkse burgemeester Ada Colau was voorrang te geven aan de eigen inwoners boven de toeristen. Natuurlijk brengen toeristen werk met zich mee, maar veel inwoners van Barcelona lijden ook onder hun massale aanwezigheid. Ze klagen dat hun buurt verandert in een 'attractiepark' en merken dat de huren van de huizen zijn gestegen door de concurrentie met de toeristenverhuur.

Colau doet wat ze kan: ze legde Airbnb en Homeaway ieder een boete van 600 duizend euro op voor verhuur zonder een vergunning. Bovendien kondigde ze begin dit jaar een bouwstop aan voor hotels en andere toeristenaccomodaties in het centrum. Voor verhuur van appartementen aan toeristen worden geen nieuwe licenties meer afgegeven.

Horecaondernemers en de rechtse oppositie namen het Colau kwalijk dat ze drie dagen wachtte voordat ze het vandalisme rond de toeristenbus veroordeelde. Ze vinden dat ze de 'toerismofobie' in de stad aanwakkert.

Bekijk hieronder de groei van overnachtende toeristen in de top 20 van populairste stedelijke bestemmingen. De tekst gaat verder onder de grafiek.

In tegenstelling tot Colau sprak de activistisch-linkse partij CUP, die Catalonië en Barcelona momenteel mede bestuurt, onomwonden haar steun uit voor de jongeren van Arran. Ze delen een streven naar een onafhankelijke en antikapitalistische Catalaanse republiek. 'Dit was een symbolische actie om het predatortoerisme aan te klagen', zei een vertegenwoordiger over het bekladden van de bus.

In mei ging een protest tegen het massatoerisme voor het eerst gepaard met geweld. Na een demonstratie gooide een enkeling eieren, ballonnen met verf en rookbommen naar hotels in de wijk Poblenou: een buurt die wat verder uit het centrum ligt, maar ook niet meer gevrijwaard is van toeristen.

Spanje is nog anders dan anders
'Spanje is anders.' Met die slimme slagzin wist Manuel Fraga, minister van toerisme en pers onder dictator Franco, in de jaren zestig Spanje te verkopen als vakantiebestemming voor de rest van Europa. De boodschap: Spanje was een dictatuur, maar eigenlijk helemaal niet zo'n erge.