Mads Witteman is wonderlijk goed op dreef
Mads Witteman is wonderlijk goed op dreef ©

Onze tijd heeft behoefte aan een voorstelling als Lenny

Theater - Lenny (George & Eran producties)

Mads Wittermans is goed op dreef met zijn hommage aan stand-upcomedian Lenny Bruce. Je zou alles moeten kunnen zeggen op een podium, dat is waar Lenny om draait.

Lenny (****), theater.
Van Koos Terpstra door George & Eran Producties.
Regie Eran Ben-Michaël.
2/12 Theater Bellevue, Amsterdam.
Tournee t/m 7/1.

Onze tijd heeft behoefte aan een Lenny Bruce. De controversieelste stand-upcomedian van Amerika stond op het podium in de jaren vijftig en zestig en was een strijder voor de vrijheid van meningsuiting avant la lettre. Ettelijke malen werd hij opgepakt en veroordeeld vanwege het gebruik van 'verboden' woorden als cocksucker en beledigende grappen. Tot aan zijn tragische dood in 1966 (door een overdosis) bleef hij het vrije woord verdedigen.

Regisseur Eran Ben-Michaël haalt Lenny Bruce naar onze tijd in zijn voorstelling Lenny. Met typische Lenny-grappen over de licht ontvlambare onderwerpen van nu: Trump, treitervloggers, moslims, Zwarte Piet. Michaël regisseert een aanvankelijk wat onwennige (zowel voor publiek als spelers, lijkt het) hybride tussen toneel en stand-up. Maar naarmate tempo en grapdichtheid omhoog gaan, blijkt Lenny een heftige confrontatie tussen theater en realiteit, tussen de jaren zestig en nu, tussen moralisme en verraad.

De tekst van Koos Terpstra is uit 2002. Terpstra regisseerde deze destijds zelf bij het NNT, met afwisselend cabaretiers Raoul Heertje en Hans Sibbel in de titelrol. Ben-Michaël kiest in zijn regie voor een acteur als Lenny: Mads Wittermans. En die is wonderlijk goed op dreef. De grappen - veelal goed getimed - komen uit de pen van cabaretier Sander van Opzeeland. Ze zijn bij vlagen venijnig grof en soms flauw. Maar of hij nu Anne Frank, de soldaat van Oranje of Allah belachelijk maakt, het punt is steeds: je zou alles moeten kunnen zeggen op een podium.

De stukjes stand-up worden onderbroken door korte scènes van jonge acteurs. Zij spelen Lenny's collega's, manager en vriendin, die een voor een het slachtoffer worden van Lenny's nietsontziende strijd tegen de fatsoenspolitie. Hoever kan en mag een kunstenaar gaan? Dat is nogal altijd de vraag.