Marien Jongewaard.
Marien Jongewaard. © Sanne Peper

Jongewaard sleurt publiek mee in hallucinante trip

Theater

Jongewaard sleurt zijn publiek anderhalf uur mee in deze grappige, beklemmende, hallucinante trip. Psychiater Jan Bastiaans gebruikte destijds lsd. Ook de voorstelling begint heftig.

Het hoofd van de psychiater hangt meer dan levensgroot boven de speelvloer: groot, vlezig, met veel plooien, in zwart-wit. Hij zingt: 'Ich grolle nicht', van Robert Schumann. Een beetje griezelig, maar je blijft ernaar kijken.

Ervoor zit de patiënt, in vergelijking wat ielig, maar niet minder intrigerend. 'Ik haal Schubert en Schumann altijd door elkaar', zegt hij even later.

Helmert Woudenberg (op videobeeld) en Marien Jongewaard (live) spelen Zwart/Zwart, een tekst die Erik-Ward Geerlings schreef op verzoek van Jongewaard. Die was gefascineerd door de film Begrijpt u nu waarom ik huil?, waarin cineast Louis van Gasteren een man volgt die onder behandeling is van spraakmakend psychiater Jan Bastiaans. Eind jaren zestig behandelde hij oorlogsslachtoffers met lsd waarop 'alle kanalen opengingen'. De voorstelling begint ook behoorlijk ongeremd en heftig. Maar als snel blijkt dat de tekst weliswaar associatief is, maar tegelijk vrij lucide weergeeft waaraan de man lijdt: aan al die (levens-)pijnen waaraan een mens kan komen te lijden, soms met een actuele aanleiding, soms meer algemeen; het zijn angsten die steeds onwaarschijnlijker maar des te pregnanter worden op het moment dat de depressie het dreigt te winnen van het opgewektere ik.

Hallucinante trip

Jongewaard sleurt zijn publiek pakweg anderhalf uur mee in deze hallucinante trip, die soms grappig is, vaak beklemmend, en naar het eind wat vermoeiend. Af en toe is Woudenberg aan zet, die een neutraal psychiatergeluid laat horen. Ten slotte lijken beiden op te lossen en herkennen we de man opeens in een konijn met schattige witte oortjes. Misschien vreemd, maar het is wel een troostrijk slotbeeld.

Zwart/Zwart, Spel: Marien Jongewaard, Helmert Wouden-berg. Tekst: Erik-Ward Geerlings. 29/10, Frascati, Amsterdam, Hier t/m 7/11, fo Info 253