Het Binnenhof: 14 september
© anp/de volkskrant

Het Binnenhof: 14 september

Uw politieke nieuwsbrief

Goedemiddag. De Rekenkamer is doorgaans dol op financiële meevallers. Maar niet als ministers ze voor zichzelf houden.

Intussen weet het feest van de democratie de PvdA nog niet op te fleuren.

Hier zijn uw Dagkoersen. Deze politieke nieuwsbrief automatisch per e-mail ontvangen? Regel het heel eenvoudig hier.

TRUC VAN DE DAG
Ministers maken meevallers

U betaalt 259 miljard belasting, maar er rolt nog veel meer in de schatkist. Dat zijn de zogenoemde niet-belastingontvangsten van het Rijk. De controleur van de overheidsfinanciën, de Algemene Rekenkamer, ging eens tellen om hoeveel dat gaat, die verkeersboetes, reclame- en gasopbrengsten, terugbetaalde studieleningen en de verkoopopbrengst van aandelen ABN Amro.

Het totaal komt over 2016 op bijna 30 miljard euro. Ongeveer de helft van die opbrengsten kunnen ministers niet precies zien aankomen. Gaat ook vaak om eenmalige opbrengsten. Maar die andere helft, die is wel voorzien. Wat bijvoorbeeld de STER-reclame elk jaar oplevert (een half miljard) staat op de begroting van minister Bussemaker van Onderwijs. Valt die opbrengst tegen, dan moet er ergens anders op de begroting iets af.

Verslaggever Robert Giebels: 'Wat blijkt uit de inventarisatie van de Rekenkamer? Die opbrengsten vallen zelden tegen, ze vallen bijna altijd mee. Ministers ramen de niet-belastingontvangsten namelijk steevast te laag. Zo creëren ze hun eigen kleine meevallers op hun eigen begrotingen - in totaal ruim 2 miljard vorig jaar. Begrijpelijk, want dan kan het later alleen maar meevallen.'

Toch zegt de Rekenkamer: raam realistischer. Want nu vallen de meevallers te vaak in een democratisch gat. Tegen de tijd dat ze aan het licht komen, is de begrotingsbehandeling in de Tweede Kamer meestal al achter de rug en heeft het parlement geen invloed meer op de besteding ervan. Kabinetten kunnen ze vervolgens naar hartelust inzetten voor eigen prioriteiten, om de schatkist te spekken of om andere gaten te dichten.

Of die aanbeveling om ruimer te ramen door de volgende kabinetsploeg ter harte wordt genomen, valt nog te bezien: het politieke risico van tegenvallers, die je als minister vervolgens persoonlijk worden aangerekend, weegt waarschijnlijk zwaar.

Ondertussen in...
De PvdA

Nog maar nauwelijks bekomen van de schrik van de vorige keer toen ze iemand moesten kiezen (lijsttrekker Lodewijk Asscher)  mogen de leden van de PvdA binnenkort hun nieuwe partijvoorzitter aanwijzen. Het duo Astrid Oosenbrug/Gerard Oosterwijk neemt het op tegen Nelleke Vedelaar. Deze week stonden zij voor het eerst tegenover elkaar in de arena.

Er is één manco, constateert verslagger Ariejan Korteweg: waar het al lastig was om de verschillen tussen Diederik Samsom en Lodewijk Asscher te benoemen, is het nu helemaal ingewikkeld. 'Ze willen allemaal alles van onderaf laten komen, popelen om samen te werken op links, moeten niks hebben van zo'n viermanschap Spekman, Samsom, Asscher, Dijsselbloem dat samen de loop der dingen bepaalt. Splijtende ideeën hoorde ik niet, natuurlijk gezag zag ik niet.'

Wat er wel was? Chagrijn en verwijten van vals spel.
Op 6 oktober horen we de uitslag.

STUNTJE VAN DE DAG
De overstapservice

'Overstappen was nog nooit zo makkelijk.' De slogan is uiteraard gejat  maar verder beschouwen we de FVD-overstapservice als de plaatstoot van de dag. 'Het werkt heel eenvoudig', belooft de partij van Thierry Baudet: 'U belt de FVD overstapservice. Wij zeggen uw lidmaatschap bij de VVD op. Wij melden u aan als FVD lid. U geniet van alle voordelen van het FVD lidmaatschap.'
 
'Het loopt storm', zo meldde de overstaplijn donderdagmiddag, daarbij beklemtonend dat de service ook geldt voor leden van alle andere partijen. Inmiddels zit het Forum op ruim 14 duizend leden, zegt het zelf. Daarmee lijkt de partij dit jaar veruit de snelst groeiende politieke vereniging te worden.

Daarmee springt het Forum met succes in het gat dat de PVV al jaren laat liggen door Wilders' weigering om leden toe te laten. In de analyse van Ariejan Korteweg: 'Baudet is een partij op de rechterflank begonnen waar je heen kunt om je geestverwanten te ontmoeten. Zoiets was er nog niet in Nederland. Kennelijk voorziet dat in een grote behoefte.'


Dagkoersen is de politieke nieuwsbrief van de Volkskrant. Onze politieke redactie neemt u elke middag rond 17.00 uur mee naar het Binnenhof. De Haagse vierkante kilometer is een snelkookpan waarin een tweet in de ochtend kan uitgroeien tot een Kamerdebat in de middag en een crisis in de avond. U leest het in Dagkoersen.

Wilt u deze nieuwsbrief per mail ontvangen? Meld u hier aan: volkskrant.nl/dagkoersen. Tips of opmerkingen? Mail naar haag@volkskrant.nl.