Het Binnenhof: 12 november
© ANP/de Volkskrant

Het Binnenhof: 12 november

Uw politieke nieuwsbrief

Goedemiddag. Ergens in het Kamergebouw zit al de hele dag iemand zenuwachtig op zijn kamer: is er nog een ontsnappingsroute of is hij er vroeg of laat gloeiend bij?

Hier is uw nieuwsbrief, op de dag van Het Lek.

GESPREK VAN DE DAG
De Binnenhofkrimi

Bram van Ojik ontkent: hij was het niet.

Arie Slob wast zijn handen in onschuld: 'Mijn lippen zijn altijd verzegeld geweest.'

Diederik Samsom ontkende eerder deze week al: 'Ik heb niet met NRC Handelsblad gesproken en ik ben niet door de recherche verhoord.'

Halbe Zijlstra hoopt vooral op een grondig onderzoek: 'We moeten niet hebben dat een onschuldige collega door de media wordt gekruisigd.'

Het zijn onwezenlijke taferelen deze donderdag op het Binnenhof: fractievoorzitters die opeens verdachten kunnen zijn, journalisten die er meer van weten maar niets kunnen zeggen (bronbescherming!) en bij elke koffieautomaat de wildste speculaties over hoe het allemaal kan gaan aflopen. Want kan een fractievoorzitter die onderwerp wordt van strafrechterlijk onderzoek nog langer functioneren?

Zo zet de lekaffaire het Binnenhof plots onder politieke hoogspanning.
Nog vanavond hoopt Kamervoorzitter Van Miltenburg haar collega's nader te informeren over de speciale commissie die het onderzoek naar het lek moet gaan leiden. De vraag die iedereen intussen bezighoudt: wachten de mogelijke verdachten dat onderzoek af of komt de zaak de komende uren nog in een stroomversnelling?

VRAAG VAN DE DAG
Weg met de commissie?

Intussen komt onvermijdelijk ook het functioneren van de veelbesproken 'commissie-stiekem' weer ter discussie te staan. Gaat het kabinet wel zorgvuldig genoeg met die commissie om?

  Dát er een speciale commissie voor de Inlichtingen- en veiligheidsdiensten bestaat wordt op het Binnenhof over het algemeen beschouwd als een  ongemakkelijk maar onvermijdelijk verschijnsel in onze parlementaire democratie. Er moet enige democratische controle zijn op de geheime diensten, maar die kunnen nu eenmaal niet alles in het openbaar bespreken.

Intussen plaatst de constructie fractievoorzitters soms wel voor lastige vragen: wat heb je aan informatie waarmee je vervolgens niets kan in het openbaar? Daarom wordt het in het algemeen als de dure plicht van het kabinet beschouwd om geen misbruik  te maken van de commissie.

Het kan immers verleidelijk zijn om ongemakkelijke informatie via de commissie te delen onder het mom 'dan is het toch maar mooi gezegd'. Maar dat witwas-principe brengt de fractievoorzitters acuut in grote verlegenheid. Ze worden plots medeplichtig aan het geheimhouden van informatie waar ze eigenlijk vanalles mee willen.

Dat is precies wat voorafgaand aan de lek-affaire lijkt te zijn gebeurd. Want wiens schuld is het nu eigenlijk dat de ophef ontstond? Was het niet minister Plasterk van Binnenlandse Zaken die eerst in alle openheid - live op tv - pochte met zijn kennis over het werk van de inlichtingendiensten maar vervolgens de beslotenheid van de commissie opzocht om - samen met minister Hennis - te laten weten hij er helemaal naast had gezeten?

De hoogoplopende ruzie die vervolgens in de Kamer ontstond over wat in die beslotenheid wel of niet was gezegd, was voor veel betrokkenen aanleiding om meer over de gang van zaken los te laten dan zij eigenlijk mochten. Velen deden het omzichtig en besmuikt, terwijl één of twee fractievoorzitters echt over de schreef gingen, via NRC Handelsblad.
 
De kans is niet uitgesloten dat zij het moeten bekopen met het einde van hun politieke carrière. Het knagende gevoel dat zij ook maar slachtoffer werden van een door anderen geschapen ongemak zal dan waarschijnlijk nog lang bij hen blijven. 

MAN VAN DE DAG
Eric Wiebes

Voor wie woensdagavond naar bed ging in de veronderstelling dat staatssecretaris Eric Wiebes er met de oppositie wel uit zou komen, over het belastingplan: dat is nog steeds niet zo. Er leek een compromis in de lucht te hangen tussen de staatssecretaris van Financiën en de christelijke combinatie van CDA, ChristenUnie en SGP. Maar toen eiste Wiebes toch nog wat aanpassingen en gooide de SGP de kont tegen de krib.

Laatste stand van zaken: koortsachtig overleg in de coalitie en uitstel van de beslissende stemming tot vanavond. Volg de updates op volkskrant.nl.

BOEK VAN DE DAG
Wilderspoëzie

Geert Wilders spreekt als parlementariër klare taal. Iedereen weet meteen wat hij bedoelt. Een handvol van zijn uitspraken, dertig stuks om precies te zijn, zijn nu door Yuri Veerman gebruikt als basismateriaal voor gedichten. Eerder gebruikte hij politieke neologismes voor een kwartetspel.

'Door in elke uitspraak een aantal beladen woorden te vervangen zijn tijdloze gedichten ontstaan, vrij van ideologie en intentie', schrijft Veerman in een toelichting bij zijn bundel Vlakland. 
Dat levert bijvoorbeeld het gedicht 'Scharlakenrood' op.  

'Scharlakenrood'  

De Partij droomt van een land
zonder bergen
zonder mozaïek  

van een land zonder losvallend gewaad
zonder satijn, zonder scharlaken
(ja het liefst) zonder asgrauwe maan  

Oorspronkelijk was dit in Wilders'eigen woorden:  De PVV droomt van een Nederland zonder jihadisten, zonder moskeeën. Van een Nederland zonder haatbaarden, zonder hoofddoekjes, zonder Marokkaans straattuig, (ja het liefst) zonder islam.

OOK DAT NOG

Dijkhoff versus BN'ers
Staatssecretaris Klaas Dijkhoff wees er donderdag in de Kamer fijntjes op dat veel Nederlanders minder gastvrij zijn dan ze zeggen, althans als het gaat om de opvang van asielzoekers. 'Het aantal BN'ers dat ik op tv heb horen zeggen 'ik neem er wel één in huis', overstijgt het totaal aantal mensen dat gebruik maakt van die regeling", aldus de bewindsman.

Wouter Bos verdedigt het compromis
Voormalig PvdA-leider Wouter Bos verweert zich in zijn Volkskrant-column fel tegen de kritiek op de huidige generatie politici die het zou ontbreken aan grote verhalen. 'In ons huidige versnipperde politieke landschap hangt politiek al snel van pragmatische compromissen aan elkaar. Niet omdat politici de grote verhalen niet hebben, maar omdat meerderheidsvorming hun geen keus laat.'

Sjoerd versus het CDA
Verslaggever Ariejan Korteweg ging op zoek naar de eerste man in twee decennia die werd geroyeerd als CDA-lid. Dissident Sjoerd Hania: 'Te veel goede ideeën in te korte tijd, dat blijken ze niet aan te kunnen.'