Opinieblog - Volkskrantlezers keken hoofdschuddend naar het memo-debat

Een selectie van interessante debatten op internet en in andere media, bij elkaar geblogd door opinieredacteuren van de Volkskrant.

Berichten

Bekijk nieuwe update(s).
  1. Premier Rutte bleef overeind in het debat over de alsnog geleverde memo’s rond de afschaffing van de dividendbelasting. Brievenschrijvers aan de Volkskrant keken met verbazing en ergernis naar de vertoning in de Tweede Kamer. Vooral Rutte krijgt ervan langs met zijn ‘gedraai’ en haperende herinnering. Buma en Pechtold volgen in zijn kielzog. Maar er zijn ook lezers die juist ‘het op de man spelen’ van de oppositie stuitend vinden. Brieven op ons opinieblog.

    R. Dekker uit Zaandam heeft bewondering voor ‘de slimme VVD’:
    ‘Wat zijn het toch een slimme rakkers bij de VVD. Waar Klaas Dijkhoff gewoon toegaf dat de gang van zaken niet goed was geweest en Mark Rutte door het stof ging, en er mee weg kwam, vielen Sybrand Buma maar vooral Alexander Pechtold door de mand. Buma die met heel veel woorden probeerde niets te zeggen en Pechtold die als aangeschoten wild stond te wachten op het genadeschot. Het lijkt mij dat de rol van Pechtold definitief is uitgespeeld. Hij stond tegen Wilders vooral te jijbakken en is door het appartement blijvend beschadigd. Knap gedaan van de VVD.’

    Aat de Jong uit Middelburg heeft zijn vertrouwen in Rutte verloren:
    ‘Na het zoveelste onnavolgbare gedraai van premier Rutte is Nederland nog steeds een gaaf land, maar met een regering van het niveau van een bananenrepubliek. Ik heb het debat met stijgende verbazing en weerzin afgezien en ben met een kater wakker geworden. Wat een dedain en minachting voor parlement en bevolking. Deze premier, en zijn trouwe volgelingen, zullen mijn vertrouwen niet meer terugwinnen.’

    Hans Burgerhof uit Groningen trekt de redering van Rutte door:
    ‘Beste Mark Rutte, hartelijk dank voor het staaltje creativiteit dat je woensdag 25 april ten beste gaf. Je optreden heeft echter tot gevolg dat ik stop met loonbelasting te betalen. Ik beschouw mijn arbeid als bezigheidstherapie en het geld dat ik er voor krijg als zakgeld. Ik voel tot op het diepst van mijn vezels dat ik over zakgeld geen loonbelasting hoef af te dragen. Wil je de ten onrechte ingehouden loonbelasting van de afgelopen 37 jaar zo spoedig mogelijk terugstorten? Ik heb namelijk geen actieve herinnering aan mijn verantwoordelijkheid als Nederlands staatsburger; ik neem aan dat jij daar begrip voor kunt opbrengen.’

    Jasper Claessen uit Den Haag kreeg herinneringen aan Alice in Wonderland:
    ‘Het begint er steeds meer op te lijken dat de VVD met haar slogan 'Gewoon doen' eigenlijk vooral 'Gewoon doen alsof' bedoelt. Na de bonnetjesaffaire (doen alsof je het kwijt/vergeten bent), de datsha affaire van Halbe Zijlstra (doen alsof je er bij was), beweert de premier dat hij zich de memo's over de dividendbelasting niet meer voor de geest kan halen (of doet hij alsof?). Inmiddels komt de vraag naar voren of premier Rutte zich niet wat meer zorgen moet gaan maken over zijn reputatie als staatsman, of misschien zelfs zijn politieke erfenis. Voorlopig roept hij vooral het beeld op van de gestreepte Cheshire kat uit Alice in Wonderland. Die geeft ook altijd antwoorden waar niemand wat mee opschiet. En het enige dat blijft hangen is een domme grijns.’

  2. Boudewijn Otten uit Groningen analyseert de manier van debatteren bij de VVD:
    ‘Debattechniek voor VVD’ers (gevorderden). Zeg niet dat je je iets herinnert wat níet is gebeurd. Dat wil weleens fout aflopen (casus Zijlstra, datsjadebat). Het omgekeerde komt soms echter wél van pas: beweren dat je bent vergeten dat iets wél heeft plaatsgevonden (meerdere casussen Rutte). Organiseer dan voor de zekerheid steun van een partijgenoot die de leugen tijdens het debat omdoopt tot de onwaarheid. Dat woord ligt feitelijk en gevoelsmatig dichter bij waarheid (casus Dijkhoff, dividendmemo, 25 april). Let op: probeer al deze posities te vermijden, want de kans bestaat dat andere partijen en de kiezers halve waarheden desondanks zullen uitleggen als hele leugens.’

    W. Smits uit Geijsteren heeft een origineel voorstel:
    ‘De recente toneelvoorstelling in de Tweede Kamer over de ‘vergeten’ memo's n.a.v. de dividendbelasting heeft mij geïnspireerd tot een idee voor een nieuw tv-programma. We noemen het ‘De sluwste mens’. Daarin meten kandidaten zich in het op sluwe wijze vergeten van zaken die in het verleden zijn gebeurd. De kandidaat die op de meest sluwe wijze de intelligentie van de kijker (kiezer) weet te minachten wordt de gevierde winnaar en kan zo de VVD politiek in.’

    Joost de Valk uit Amsterdam vindt dat de oppositie zich juist misdraagt:
    ‘Omdat de heer Asscher het niet eens is met een maatregel uit het regeerakkoord, haalt hij sinds het gereedgekomen van de formatie alles uit de kast om het kabinet op het punt van de dividendbelasting aan te vallen. Op zich mag dit, maar hij doet dit door het bewust en consequent suggereren van een beeld van list en bedrog. Behalve dat hij zich een slecht verliezer toont, schaadt hij hiermee het beeld van de democratie. Kees van der Staaij van de SGP was de enige van de oppositie die woensdag in het debat iets verstandigs zei, namelijk dat hij eerst het wetsvoorstel voor afschaffing van de dividendbelasting afwacht. De Tweede Kamer lijkt echter te zijn verworden tot een podium voor schijndebatten met als ingrediënten: het spelen op de man, proberen elkaar pootje te lichten, het stemming kweken en het halen van de pers. Het grove taalgebruik waarmee parlementariërs een minister-president bejegen is tot slot beschamend.’

    Ook Max Kerremans uit Boskoop vindt de kritiek overdreven:
    ‘De burger/kiezer zal de hoog opgespeelde, heilige verontwaardiging van een grote minderheid van de Tweede Kamer, in het debat over de wijze waarop de afschaffing van de dividendbelasting in het Regeerakkoord is gekomen, doorzien. De burger/kiezer kijkt om zich heen naar onze samenleving en in zijn portemonnee en waardeert de minister-president die we al bijna acht jaar hebben, in moeilijke tijden en in tijden van voorspoed. Daar doet het piepen en kraken van zijn kabinet, als er een onhandige bocht wordt genomen, niets aan af.’

  3. Verontwaardigde lezers

    De Volkskrant krijgt veel brieven van lezers die verontwaardigd zijn over het verzwijgen van de memo's waarin de overwegingen staan die hebben geleid tot het besluit van het kabinet om de dividendbelasting af te schaffen.

    Rutger van Eijken uit Eindhoven is heel ‘blij met de column van Sheila Sitalsing over het dwaalspoor dat premier Rutte steeds legt met zijn opgewekte houding en slimme woordkeus’. ‘Ik kijk vaak zowel verwonderd als verbijsterd naar debatten en vraag me dan af hoe onze minister-president toch steeds zo ogenschijnlijk soepel wegkomt. De oppositie laat haar tanden zien en Rutte pareert luchtig en vooral half onnozel, half schuldbewust iedere aanval met uitspraken als: ‘Ik heb een politieke inschattingsfout gemaakt’, ‘een leugen is een zonde, maar geen doodzonde’ en ‘ik heb daar geen herinneringen meer aan’. Wat heeft onze premier toch voor een uitstraling dat je hem liever een schouderklopje geeft dan de laan uitstuurt als hij zulke onzin verkoopt? Blijkbaar mag de ‘chef van ons land’ inschattingsfouten maken en cruciale zaken vergeten, terwijl een gemiddelde werknemer echt om minder ontslagen wordt. Wellicht legt de ‘memo’ van Sitalsing de strategie van Rutte wat bloot en ziet de oppositie eerder het zand dat hen in de ogen wordt gestrooid.’

    Politicoloog Harry Starren uit Amsterdam schrijft: ‘Premier Rutte heeft nooit een geheim gemaakt van zijn liefde voor Unilever, de werkgever waar hij het vak heeft geleerd heeft. Zijn liefde voor Calvé - het belang van de menselijke factor en de kracht van een sterk merk - heeft hem nu opgebroken. Hij was niet eerlijk, maar met de beste bedoelingen. Het was voor het land. Niemand begrijpt waarom dat dan zo stiekem moest. Is er misschien meer aan de hand? Hebben we hier te maken met zijn eigen terugkeerregeling? Daar is geen spoor van bewijs voor. De premier zal het ontkennen. Maar dat zegt niets, inmiddels. En dát is het probleem.’

  4. Martin van den Berg uit Utrecht heeft een ‘memo voor de Tweede Kamer’:

    ‘Onderwerp: intrekken voorstel afschaffen dividendbelasting in 2020

    Nu Unilever haar hoofdkantoor niet in Londen vestigt, kunnen we rustig de dividendbelasting in Nederland handhaven. Voordeel voor de Rijksbegroting, zoals bekend 1,4 miljard, en daar kun je leuke dingen van doen ten gunste van het algemeen belang. We hoeven ook niet bang te zijn dat de andere multinationals snel uit Nederland vertrekken, want daar is het vestigingsklimaat in Nederland al jaren veel te gunstig voor.

    NB: als u mij ooit vraagt of ik bovenstaand memo heb geschreven, dan heb ik daar bij voorbaat geen herinnering aan.’

    L.P.M. Klück uit Aalsmeer schrijft: ‘Op de Europese zwarte lijst van verspreiders van nepnieuws kunnen we de heren Rutte, Wiebes, Pechtold en Segers op de plaatsen 1, 2, 3 en 4 zetten, met hun onwaarachtige verklaringen over het bestaan van memo's inzake de belastingvrijheid voor buitenlandse aandeelhouders, ten koste van de Nederlandse belastingbetaler. Over vertrouwen in Nederlandse politiek gesproken!’

    En René Rood uit Haarlem roept de VVD-stemmers op wakker te worden: ‘Het jokkebrokken zit in de genen van de VVD. Nu opnieuw - na de bonnetjesaffaire - in de top van deze partij. Het is een raadsel waarom de VVD nog steeds het vertrouwen van zoveel kiezers krijgt. Wanneer komt de VVD weer in de oppositie om schoon schip te maken?’

  5. Politiek moeras

    Eerst waren er geen memo’s, toen lagen ze op de ‘financiële zijtafel’, en daarna waren er geen herinneringen van. Maar ze zijn er wel. Maandag beloofde Rutte de memo’s over de omstreden afschaffing van de dividendbelasting openbaar te maken.

    Daarmee komt Rutte III steeds meer ‘in het politieke moeras van slecht onderbouwde plannen terecht’, schrijft Jan Tolsma in een ingezonden brief. ‘Het label liegen hangt nadrukkelijk boven dit dossier. In Pauw van maandagavond werd aangehaald dat onze premier hiervoor inmiddels een typisch Ruttiaans frame heeft bedacht : verbreding van de werkelijkheid. Hij zou zich moeten doodschamen.’

    Volkskrantlezer Wouter van Veen begrijpt niet dat de stukken geheim werden gehouden. ‘Heeft het kabinet er enig idee van dat zij door het volk betaald worden? En maar met een uitgestreken gezicht doen of het volk de vijand is voor wie je geheimen hebt. Houd die zogenaamde geheimen maar thuis in de privésfeer. De Nederlanders hebben het volste recht te weten wat in het kabinet besproken wordt, als dat in het belang is van het volk.’

  6. Ook Norbert Duif snapt niet waarom het openbaar maken van de memo’s slechts een eenmalige actie is. ‘Ik nodig Rutte uit eens een kijkje in Wageningen te komen nemen, of in een van de andere gemeenten waar de formatieonderhandelingen openbaar zijn’, schrijft Duif. ‘Het kán gewoon Mark, en alles is terug te kijken op de website van de gemeente, voor als je het gemist mocht hebben. In Wageningen loopt niemand gewichtig te doen over geheimhouding, want we hebben niks te verbergen.’

    Bert Wagendorp vergelijkt in de Volkskrant de spanning rond de memo’s met een thriller. ‘Doorgaans ben ik niet al te geïnteresseerd in memo's, maar nu ben ik opeens razend benieuwd. Premier Rutte wekte vrijdag nog de indruk dat ons land definitief in anarchie zou vervallen wanneer de memo's naar buiten zouden komen en nu gooit hij ze op straat: wat een thriller.’De premier zal volgens Wagendorp vermoedelijk niets vrijgeven dat hem tot zijn aftreden dwingt. ‘Ambtenaren op het ministerie hebben tot gisteravond laat passages die ‘staatsbelangen’ in gevaar brengen weggelakt. Memo's met weggelakte passages, ik ben er gek op.’

  7. In de memo’s staat informatie over ontmoetingen van de minister en de staatssecretaris met ondernemingen waar het onderwerp dividendbelasting op de agenda stond. Wagendorp: ‘Maar die worden niet naar buiten gebracht, want die hadden ‘geen directe betrekking op het formatiebesluit’. Dát vind ik nou echt jammer, want in die memo's staat waarom Mark Rutte in al zijn vezels voelde waarom de dividendbelasting moest worden afgeschaft.’

    Ewald Engelen noemt het bestaan van de memo’s vrijdag in De Groene Amsterdammer ‘vuurwerk’. In zijn column schrijft hij dat deze kwestie nog wel eens ernstige gevolgen zou kunnen hebben: ‘Niet alleen omdat liegen tegen de Kamer een doodzonde is en het debat van volgende week dus wel eens het einde van Rutte III zou kunnen inluiden. Maar ook omdat het mij niet zou verbazen als in die documenten sporen zijn aan te treffen van de extreem nauwe relatie die Rutte en Polman hebben.’ Engelen is duidelijk: ‘De VVD, die eerder bewezen heeft het met de politieke moraal niet zo nauw te nemen, heeft een ongenadig pak voor hun lazer nodig.’

    Volgens Meredith Greer leek het alsof de formerende partijen vorig jaar vlak voor het debat last hadden van ‘spontane dividenddementie’. ‘Het is dat, ’ schrijft ze zaterdag in HP de Tijd, ‘óf het betekent dat het voltallige kabinet de Kamer en het Nederlandse volk keihard heeft voorgelogen. En dan niet zomaar voorgelogen, maar het specifieke soort voorliegen waarbij je zoveel minachting weet tentoon te spreiden dat je grappen maakt over je leugens terwijl je liegt.’Dat soort politici verdienen volgens Greer geen vertrouwen. ‘Op deze manier hoef je geen schuimbekkende anti-partijkartelpopulist met een aluhoedje te zijn om je vertrouwen in de politiek te verliezen.’ Volgens Greer moet het kabinet met een ‘episch goed verhaal komen’, zo niet dan moet het opstappen.

  8. 'Armoede bij AZ-Feyenoord'

    Bekerwinnaar Feyenoord wordt vanmiddag in de Kuip gehuldigd, de ploeg won zondag met 3-0 de finale van AZ. Wat schrijven de kranten over de winst? Oud-voetballer Willem van Hanegem hoopt niet dat iedereen gaat roepen dat het seizoen van Feyenoord alsnog is geslaagd, is te lezen in zijn AD-column. En Valentijn Driessen, chef voetbal van De Telegraaf, is niet te spreken over het niveau van de bekerfinale.

    Feyenoord heeft de bekerfinale gewonnen, maar dat betekent niet dat het seizoen alsnog geslaagd is, schrijft oud-voetballer Willem van Hanegem in het Algemeen Dagblad. ‘Als regerend kampioen had Feyenoord veel meer moeten brengen dit jaar.’ Het is volgens hem niet goed te praten dat de ploeg nooit heeft meegestreden om de titel. ‘Feyenoord had wel de mazzel dat AZ er niets van bakte’, schrijft Van Hanegem. AZ ‘durfde’ niet te voetballen. ‘Vooral omdat trainer John van den Brom zijn gebruikelijke tactiek weer aanpaste naar een 5-3-2-systeem. Ik word daar zo moe van.’ Iedereen kon tegen PSV zien dat die tactiek niet werkte, dus waarom weer die keuze?, vraagt Van Hanegem zich af. ‘Onbegrijpelijk’ en ‘onnodig ingewikkeld voor de spelers’, schrijft hij. Natuurlijk is hij blij met de prijs, maar hij pleit komend seizoen voor een nieuw team. ‘Want, kom op: deze club moet elk jaar voor de titel spelen Dat telt pas echt.’

    Valentijn Driessen is niet te spreken over het niveau van de bekerfinale. Volgens de chef voetbal van De Telegraaf wisten de aanwezige spelersscouts ‘niet hoe snel ze de Kuip uit moesten vluchten.’ ‘Wat een armoede kregen ze voorgeschoteld bij AZ - Feyenoord’, schrijft hij. Het ontbrak de wedstrijd volgens hem zowel aan kwaliteit als aan spanning. ‘Werkelijk geen enkele speler van AZ en Feyenoord kan in de schaduw staan van de 34-jarige aanvaller’, schrijft Driessen, doelend op Van Persie. ‘Met zoveel (potentiële) Nederlandse internationals op het veld is de armoede van het Nederlandse voetbal nog eens extra onderstreept.’ De keuze van AZ-trainer John van den Brom voor een 5-3-2-systeem tast zijn geloofwaardigheid ernstig aan, vindt Driessen. ‘Met zijn keuze voor defensieve zekerheid haalde hij alle offensieve angels uit het spel van AZ. Van den Brom vermoordde datgene wat AZ als ploeg en club zoveel complimenten heeft bezorgd.’ En Feyenoord moet zich eens flink achter de oren krabben, vindt Driessen, vanwege ‘de armoedige bekerfinale, de afhankelijkheid van een 34-jarige routinier die fysiek op zijn retour is en de straatlengte afstand op PSV en Ajax.’

    Hugo Borst roemt de ‘geniale grijsaard’ Robin van Persie. In zijn AD-column schrijft Borst dat hij af en toe naar het vijfde kanaal van FOX Sports zapte, waar de playerscam gericht stond op Van Persie. ‘Omdat-ie de bal weinig had, keek ik naar zijn lichaam. Alles klopt. De lengte. Die prachtige rechte schouders. De slanke, gespierde torso. Zijn benen. Pezige O-benen.’ Borst vindt Van Persie zachtaardig, waarbij hartelijkheid de boventoon voert, zelfs bij zijn critici. Ook heeft Van Persie een prachtig hoofd’, schrijft Borst. ‘Helemaal nu hij ouder wordt. Je ziet hem met de maand vergrijzen. Hij transformeert in een senior.’ Hij vindt het moedig dat Van Persie terugkeerde bij zijn vroegere club, omdat hij weet dat er sleet op zijn lichaam zit. ‘Alleen liefhebbers en lefgozers nemen risico. Van Persie dus. De zeikerds zullen volgend seizoen bij een blessure vast weer gaan zeiken, maar 25 briljante momenten zijn genoeg. Ook als er geen landstitel volgt is hij een geniale grijsaard.’

  9. Drie weekendcolumns

    ‘Paradoxen kennen we vooral in de gedaante van gedachtenoefeningen’, schrijft Arie Elshout. ‘Dat je er ook gebouwen mee in puin kan schieten, leerden we vorige week. Amerika, Frankrijk en Engeland vuurden in het nachtelijk duister 105 raketten af op Syrische doelen. Het was een indrukwekkend machtsvertoon. Maar bij daglicht brak al snel het besef door dat de raketten vooral een proeve van onmacht waren geweest.’ Na de mislukte Irak Oorlog en de mislukte Arabische lente lijkt de klepel ‘nu noodgedwongen terug te slaan naar het op zijn minst gedogen van sterke mannen als ordebewaarders.’

    ‘Kwetsbaarheid is gouden handel online’, schrijft Loes Reijmer. ‘Bekende mensen lijken er interessanter en minder eendimensionaal door - prima voor het eigen merk dus. Op Instagram struikel je over posts die nu eens (of eigenlijk: weer eens) de rauwe waarheid vertellen. Archetypische tekst bij een prachtfoto van een vrouw en haar Instagramwaardige kinderen: 'Eigenlijk vind ik het moederschap af en toe best zwaar.'

    'Tussen de kritische berichtgeving over Mark Zuckerberg bleek dat ook de Volkskrant bezoekers van de site volgt en de data doorspeelt aan adverteerders’, schrijft de ombudsman Jean-Pierre Geelen in zijn column. ‘De openheid hierover laat inderdaad te wensen over. (…) Hoe het werkt: de Facebook-pixel of -cookie op de Volkskrant-pagina's volgt het leesgedrag van de ­bezoeker. Ook wordt gecontroleerd of die lezer abonnee is. Zo niet, dan volgen advertenties met een aanbieding voor een abonnement. Wie al abonnee is, krijgt die advertenties niet te zien. Maar er gebeurt meer.'


  10. Zorgkosten

    Besparen op de gezondheidszorg zonder dat de kwaliteit verslechtert. Dat is volgens Ab Klink, directielid van zorgverzekeraar VGZ en oud-minister van Volksgezondheid, niet onmogelijk. De opinieredactie kreeg verschillende brieven binnen waarin lezers de ambities van VGZ toejuichen, maar ook enkele kanttekeningen plaatsen, veelal gebaseerd op hun eigen ervaringen in de zorg.

    Rudolf Dierick uit Baarn schrijft over zijn eigen ervaring met onnodige kostenposten:

    ‘Eind 2015 werd ik met een hartinfarct opgenomen in het ziekenhuis. Geconstateerd werd dat ik een aantal bypasses moest krijgen. Omdat in het ziekenhuis in Amersfoort dit soort operaties niet wordt gedaan, moest er gewacht worden tot er allereerst toestemming en vervolgens plaats was bij het UMC. Dat duurde 18 dagen, gedurende welke ik hoofdzakelijk gebruik heb gemaakt van de hotelfunctie in Amersfoort. Kostbare wachttijd als gevolg van capaciteitsgebrek, ongeveer overeenkomend met de kosten van een middenklasse-auto.Dan de volgende mijns inziens onnodige kostenposten: vóór het transport van Amersfoort naar Utrecht werd bloedonderzoek verricht, en een ECG en röntgenfoto gemaakt. Bij aankomst in Utrecht dezelfde onderzoeken. Na de operatie werden in Utrecht, voordat ik weer vervoerd werd naar Amersfoort, deze onderzoeken herhaald en daarna bij aankomst in Amersfoort weer. Aankomst- en vertrekwaarden heet dat, geloof ik. Nodig of overbodig? Een mailtje met de resultaten volstaat toch?’

    W. Adema uit Malden zou graag zien dat ook de patiënt kan meedenken over kostenbesparing.

    ‘Onlangs werd ik vanwege hartklachten door de huisarts doorgestuurd naar het ziekenhuis. Uitstekend. Het protocol vereist echter dat de reis per ambulance gemaakt moet worden, terwijl het ziekenhuis een paar kilometer verderop ligt, ik zelf naar de praktijk gefietst was en de bus voor de deur van zowel praktijk als ziekenhuis stopt. Kosten: 729,92 euro (waarvan alsjeblieft 86 euro door de patiënt zelf te betalen). Kosten eventuele busreis € 1,16. Besparing: € 728,76.’

    James J.W. Huddleston Slater sr. uit Tricht vindt dat juist het voorkomen van ziekte meer aandacht verdient. Hij is gepensioneerd tandarts en voormalig adviseur bij een zorgverzekeraar.

    ‘Telkens wordt er weer gezocht in het efficiënter behandelen van ziekten, een bijna uitgeknepen citroen. Bij de behandeling van iedere ziekte moet men zich richten op het voorkomen van de oorzaak van die ziekte. Veel ziekten zijn te voorkomen. De geldstromen die nu naar de behandeling van ziekten gaan, moeten daarom worden omgebogen naar het voorkomen van ziekten. Je hoeft niet te genezen als je niet ziek wordt. Helaas past dit niet in het businessmodel van een (zorg)verzekeraar, immers als er geen schade (ziekte) is hoef je je ook niet, of zeker minder, te verzekeren. Preventie is voor een verzekeraar snijden in eigen vlees. De enige partij die bij machte is om dit anders denken en honoreren door te voeren is de overheid. Helaas deze is Oost-Indisch doof.’

    Lees hier meer lezersbrieven.