Beeld uit de documentaire van Sunny Bergman: wit is ook een kleur
Beeld uit de documentaire van Sunny Bergman: wit is ook een kleur ©

Niet jammeren dat het allemaal zo oneerlijk was

Opinie

Je hebt een 'bad deal' gekregen van God, Allah, je ouders of het lot. Zeur niet, maak wat van jezelf.

Eens even kijken. Ik ben een 55-jarige, blanke Amsterdammer. Hoeveel kansen heb ik gehad en hoeveel heb ik er bij voorbaat gemist omdat ik ben wie ik ben?

Kansen zat natuurlijk. Zo kreeg ik na de lagere school die ik als de op- een-na-beste leerling afsloot de kans om naar een mavo te gaan. Mijn score was hoog genoeg voor het gymnasium maar dat was geen gepaste school voor een ambtenaarszoon uit de Amsterdamse Staatsliedenbuurt.

Alle pogingen om iets op de ladder te stijgen door sollicitaties waren bij voorbaat tot mislukken gedoemd

Ik kreeg de kans om mee te doen met de jongens uit mijn straat om kerstbomen en brommers te jatten en de lokale disco te terroriseren. Wat ik ook gedaan heb; samen met onder andere vrolijkerds als Andre Brilleman, Cor van Hout, Willem Holleeder en Simon (Sam) Klepper.

Daarna nam het aantal kansen stevig af. Ik ging bij een bank werken maar daar was ik redelijk kansloos. Te weinig aangepast, te veel een straatschoffie. Deed bijna nooit een pak aan en scheren deed ik alleen als ik er zelf zin in had. Redelijk dramatische carrière en dito leven voor een jaar of zes. Maar ik vond het niet erg dat ik, met mijn Amsterdamse accent, grote bek en groot incasseringsvermogen voor drank en drugs, door alles dat net boven modaal uit stak, met de nek werd aangekeken.

Alle pogingen om iets op de ladder te stijgen door sollicitaties waren bij voorbaat tot mislukken gedoemd. Ik had niet de juiste papieren, niet de juiste kleding, niet het juiste accent; dus niemand was bereid te kijken naar het eventueel aanwezige talent.

Nu, dertig jaar later rijd ik keurig in een Citroen waar m'n hele gezin makkelijk in past naar de wintersport

Misschien vanwege die hoge Cito-score heb ik, toen ik het helemaal met de maatschappij had gehad, toelatingsexamen gedaan voor de Universiteit, studierichting Nederlands. Dat bleek makkelijker dan gedacht en al snel zat ik met mijn brutale bek in de college banken. Waar ik al gauw bekend stond als Willem de Hun (omdat ik steevast 'hun' zei waar het 'zij' had moeten zijn) en Willem de Straathond om evidente redenen.

Nooit meer ergens een baan kunnen krijgen, (toch al wat te oud en nog steeds te onaangepast, te Amsterdams, te brutaal) en dus zzp -er geworden. Nu, dertig jaar later rijd ik keurig in een Citroen waar m'n hele gezin makkelijk in past naar de wintersport. Ik doe het leuk, mijn vrouw doet het leuk, mijn kinderen doen het leuk.

Wat ik niet doe, is jammeren over hoe oneerlijk het allemaal is geweest dat ik vanwege mijn afkomst, sociale status en accent allemaal kansen niet heb gekregen die de jongens en meisjes uit Zuid, Bussum en Aerdenhout allemaal wel kregen. Wat ik niet meer doe (sinds mijn 25e toen ik besloot er toch nog iets van te gaan maken) is om me heen wijzen en schoppen en slaan naar hen die het beter hadden en mij tegenhielden waar ze anderen voor lieten gaan.

Ik heb er gewoon wat van gemaakt. Door een beetje door te zetten wanneer het tegenzat. Door wat extra hard te lopen om in de pas te kunnen blijven met mijn meer gefortuneerde, van krachtiger netwerk voorziene medemensen en concurrenten.

Helaas ben ik wel een blanke West Europeaan. En dus heb ik zeker veel meer kansen gehad dan Izz Ad-Din Ruhulessin (O&D, 19 december) die overigens net als ik met zijn jeugdcriminele vriendjes er een een tijd lang een potje van heeft gemaakt. Net als hij, ben ik ook geweigerd bij de deur van discotheken, heb ik ook banen en kansen niet gekregen vanwege mijn afkomst. En natuurlijk ben ik vast minder vaak aangehouden, uitgescholden of slecht behandeld dan Izzy. Maar ik weiger naar de omgeving te wijzen als oorzaak voor mijn eigen onvermogen.

Discriminatie hoort net zo bij het leven als slecht weer, de loterij en voetbal

Wat Izz en heel veel achtergestelde mensen van een breed scala van huidskleuren ontkennen, is dat discriminatie net zo bij het leven hoort als slecht weer, de loterij en voetbal. Mensen discrimineren. Niet omdat ze dat ze dat nou zo graag willen, maar gewoon omdat ze dat doen. Witten discrimineren zwarten, mannen discrimineren vrouwen (en omgekeerd), katholieken discrimineren joden. Dat is verschrikkelijk en iedereen behoort z'n rottige best te doen dat zo veel mogelijk te voorkomen of als je wat dapperder bent aangelegd, te bestrijden.

Misschien ben ik wel een boze witte man, maar dat etiketje zal ik net zo behandelen als elk ander stigma dat me is opgeplakt. Ik overleef het wel. Wat je zelf volgens mij moet doen, is je er langs vechten. Tanden op elkaar en niet liggen mauwen. Je hebt een 'bad deal' gekregen van God, je ouders, Allah, de media of het lot. Het zij zo. Get used to it, suck it up en maak wat van je zelf. Of niet. Maar hou op met dat gejammer. Dat maakt je zwakker.

Willem van Oostvoorn is personal coach

Volg en lees meer over:

Reacties (45)

U hebt javascript nodig om een reactie achter te laten.
Plaats een reactie Nog 600 tekens
  • Piet1 -
    Waarom is Nederland toch zo'n aantrekkelijk land voor niet Nederlanders?? Als discriminatie nu zo overheersend aanwezig is, kiezen niet Nederlanders toch niet/nauwelijks voor Nederland??
  • jihmdaems -
    Dat engels vind ik niet zo geslaagd.
  • Beefheart -
    Toch knap dat Willem van Oostvoorn in een klaagverhaal over zijn eigen leven meerdere malen beweert dat hij niet klaagt. De reactie: "maar ik heb het ook zwaar" is een bekend mechanisme als weerwoord op discriminatie.
  • momoski -
    Ik (Marokkaanse Nederlander) verdien een vette boterham en heb het heel goed voor elkaar. Maar dat betekent niet dat ik het dan maar moet accepteren. Jij kunt jou 'gediscrimineerd worden' relateren aan je zelfbenoemde "arbeidersklasse" en het omgaan met je criminele vriendjes. Maar hoe zit het dan met mijn zoon, die gymnasium doet, in een blanke burgerlijke wijk opgegroeid is en een blanke NL moeder heeft. Dan is het toch heel zuur als hij op zijn naam of kleur gediscrimineerd wordt. Daar hoeft hij of ik geen medelijden voor hoor, maar mogen we dan ajb wel stampij maken dat dit niet hoort
  • richard zon -
    Stap 1: ik ben ook gediscrimineerd Stap 2: echt hoor. geloof mij nou. conclusie: mensen moeten niet jammeren. Als dit is hoe Willem al z'n argumenten opbouwt, kan ik me goed voorstellen dat er andere redenen waren dan discriminatie waarom mensen hem niet aannamen.
  • ymb -
    Alhoewel ik me altijd aan de regels heb gehouden, altijd keihard heb gewerkt o a in de bejaardenzorg en alles op tijd heb betaald, is mijn inkomen op 75 jarige net boven de € 1000.00. Op Vakantie ben ik nooit geweest. Moest van mezelf sparen voor later. Met mijn i q kon ik niet voor dokter of tandarts of advocaat leren. Dus altijd een honger loontje gehad.
  • Axon -
    Het zou niet zo moeilijk moeten zijn het verschil te zien tussen "maakt er een potje van" en "wordt tegengewerkt wegens huidskleur" (hint: aan het ene kun je meer doen). Doen alsof racisme niet bestaat laat het probleem niet weggaan.
  • A.C.M. Bokhoven -
    discriminatie is nu dermate breed geformuleerd dat er alles onder kan vallen en het inhoudsloos is geworden
  • bemt -
    Het is natuurlijk zo dat jijzelf altijd de enige bent, die weerstand zal kunnen en moeten bieden aan de omstandigheden waarin jijzelf verkeert. Dat kun je mopperend doen of zonder mopperen. Maar over een bredere en onterechte vorm van ongelijkheid, mag best wel wat gezegd worden. Om dit duidelijk te maken en de het de kans te geven dat die ongelijkheid wordt weggenomen. Want ook hier: En "natuurlijk ben ik vast minder vaak aangehouden, uitgescholden of slecht behandeld dan Izzy". Wat is er zo 'natuurlijk' aan dat van Oostvoorn in vergelijkbare situaties tóch beter behandeld wordt???
  • Blutch1 -
    De een denkt dat het aan zijn te grote neus ligt, de volgende aan zijn rode haar, of te klein of te dik of een bril of zijn kale kop. De medische wetenschap heeft het er maar druk mee. Kleur kan ook de schuld krijgen.