Joeri Boom aan het werk in Nepal, na de aardbeving.
Joeri Boom aan het werk in Nepal, na de aardbeving. © Joeri Boom

Joeri Boom: 'Zo'n beving in Delhi, en die komt: acht miljoen doden'

Nederland moet niet in Irak, maar in Afghanistan tegen Islamitische Staat vechten, en als er in Delhi een aardbeving komt (en die komt ooit!) kunnen er volgens een Indiase professor acht miljoen doden vallen. Joeri Boom, correspondent in India voor onder andere de NOS, over het nieuws van vandaag.

Niet alleen Europa heeft te maken met bootvluchtelingen: in Azië dobberen er duizenden vluchtelingen op zee. Hoe reageren Indiërs op dit tragische nieuws?
'Helemaal niet. Het is een klein nieuwsbericht, maar verder hoor je er niemand over. Het is hun probleem niet. Deze vluchtelingen zijn bijna allemaal Rohingya, moslims die in Birma worden vervolgd, maar ook in het islamitische Pakistan is hun lot geen onderwerp.'

Die boten met Rohingya zijn in Thailand, Indonesië en Maleisië niet welkom. Waarom proberen ze niet naar India te vluchten? Dat land heeft bijvoorbeeld ook vele, vele vluchtelingen uit Tibet opgevangen.
'Ja, maar dat is politiek. China is de grote broer waar India geen geweldige relatie mee heeft, en als India de Tibetanen helpt, voelt Peking weer dat het met Delhi rekening moet houden. Voor de Rohingya geldt, helaas, dat het geen enkel politiek doel dient om hen te helpen. Het is een groot menselijk drama, maar in dit deel van de wereld bestaat er niet zoiets als giro 555.'

Op dat nummer wordt nu geld ingezameld voor Nepal, waar jij zelf ook bent geweest. Tijdens die tweede beving vorige week was je weer terug in Delhi. Heb je hem daar ook gevoeld?
'Ja, dat was heel raar. Ik zat op de fiets en wilde gewoon rechtdoor, maar ik stuurde ineens heftig naar links en daarna naar rechts. De weg onder mij bewoog zich! Tegen de tijd dat ik door had wat er gebeurde, een kleine 20 seconden later, was het weer voorbij. Toen ben ik heel snel naar huis gegaan om te kijken of mijn kinderen in orde waren.'

Onze grote tafel is geschikt om onder te schuilen. Er staat altijd een vluchtkoffer klaar

Je weet dat Delhi zelf ook op een aantal breuklijnen ligt. Ben je daar mee bezig nu je je hebt gezien wat een aardbeving aan kan richten?
'Natuurlijk. Ik woon hier, dus je kijkt naar de risico's en maakt toch een soort actieplan. Zo zijn er geen verdiepingen boven ons huis die in kunnen storten, dus dat is goed. Onze grote tafel is geschikt om onder te schuilen. Er staat altijd een vluchtkoffer klaar om mee te nemen als we snel weg moeten, waar ook gevriesdroogde maaltijden in zitten. Dat soort dingen... Het geeft een beetje houvast: het idee dat je na die eerste klap nog even verder kunt.'

Want het risico op een beving in Delhi is reëel.
'Absoluut! Er waren de laatste jaren grote aardbevingen in Nepal, Afghanistan, Pakistan en in Gujarat, in India zelf en die werden allemaal veroorzaakt door een van de drie breuklijnen die onder Delhi lopen. Die beving gaat hier ook een keer komen, het is alleen niet te voorspellen wanneer. Het kan morgen zijn, het kan ook nog 300 jaar duren.'

Delhi telt 17 miljoen inwoners. De gevolgen zouden dramatisch zijn.
'Ongekend. Een wetenschapper heeft onlangs uitgerekend: als die beving nu zou plaatsvinden en het zou 's nachts gebeuren, als iedereen in bed ligt, kunnen er acht miljoen slachtoffers vallen. Acht! Miljoen!'

Anticiperen de autoriteiten daar op?
'Een beetje. De bouwreguleringen zijn een paar jaar geleden aangepast en een aantal gebouwen zijn verstevigd. En India is heel goed in snelle hulpverlening. Maar je moet er niet aan denken.'

Als je IS goed wilt bestrijden, ga dan weg uit Irak, en stuur die vliegtuigen naar Afghanistan. Daar zijn ze veel harder nodig!

Ander nieuws: jij hebt veel over het Nederlandse leger in Afghanistan geschreven. Nu overweegt Nederland om langer in Irak te blijven. Vind je dat een goed idee?
'Daar heb ik een heel erg heldere boodschap over waar helaas niemand naar luistert: als je IS goed wilt bestrijden, ga dan weg uit Irak, en stuur die vliegtuigen naar Afghanistan. Daar zijn ze veel harder nodig! Het Afghaanse leger heeft geen luchtmacht: ze beschikken over wat vrachttoestellen en een aantal gevechtshelikopters, weinig ervaren piloten... Ze zouden het zo goed kunnen gebruiken om de opmars van de Taliban en IS in Afghanistan een halt toe te roepen.'

Zie je een groot verschil sinds de NAVO-troepen zich uit het land hebben teruggetrokken?
'Dat heeft hele grote, ernstige gevolgen. Terwijl we bommen op Irak gooien, vormt IS nieuwe eenheden in Afghanistan. Ik weet ook wel dat niemand hier grondtroepen naartoe wil sturen, maar stuur alsjeblieft wat toestellen om het Afghaanse leger te helpen!'

Misschien ook goed nieuws uit jouw regio: de Indiase president, Narendra Modi, is op dit moment op bezoek bij die grote, onbetrouwbare broer China. Wordt hier een oude familieruzie begraven?
'Zo ver is het nog lang niet, maar beide leiders zien wel in dat ze elkaar nodig hebben. China heeft last van de economische crisis in het westen en India, met zijn 1,2 miljard inwoners, is een enorme afzetmarkt. India is minder afhankelijk van de export, maar kan een grote markt dichtbij huis ook goed gebruiken. Dat is positief, want de militaire spanning wordt pas echt opgeheven als deze landen afhankelijk van elkaar worden.'

Huizen storten in. Maar goede muziek blijft voortbestaan

Dat klinkt toch prachtig?
'Helaas vindt er tegelijkertijd een andere ontwikkeling plaats: We hebben het over de twee grootste legers ter wereld en ze zijn echt niet meer, zoals vroeger nog het geval was, slecht bewapend. Zeker India gebruikt op dit moment een groot deel van haar economische rijkdom om wapens te kopen. Hier wordt iets opgebouwd waar in het westen veel meer aandacht voor zou moeten zijn.'

Dan is BB King ook nog eens overleden. Was je een fan?
'Dat niet direct, maar hij heeft wel grote invloed op me gehad. Toen ik een jaar of zestien was, speelde ik alt-saxofoon en mijn leraar zag dat ik niet zoveel had met die klassieke deuntjes. Daarom kwam hij met een paar blues-schema's aan en dat vond ik geweldig! Ik heb direct allemaal lp's bij de bibliotheek geleend, ook van BB King, en die op een cassettebandje opgenomen om daarna zelf met de muziek mee te spelen. Hij ligt dus wel aan de basis van mijn liefde voor muziek. De laatste vijftien jaar ben ik bassist en laatst hoorde ik een bas-solo van iemand uit de BB King-band en wauw, die heb ik wel een paar keer achter elkaar gedraaid! Wat dat betreft: huizen storten in, maar goede muziek blijft voortbestaan.'

Dit is aflevering 515 van de dagelijkse 4 Uur Nieuwsbreak. In deze rubriek nemen we iedere dag met een interessant, bekend persoon het nieuws van de dag door.