Sybrand Buma en Pieter Omtzigt.
Sybrand Buma en Pieter Omtzigt. © ANP

De MH17-kwestie vraagt om een scherpe en prudente benadering, op dit laatste punt heeft Omtzigt gefaald

Wat schrijven andere media over Pieter Omtzigt? Volgens Elsevier is de waarheid omtrent MH17 'maar moeilijk traceerbaar'. AD spreekt van een 'faux pas'. NRC vindt Omtzigts positie 'onhoudbaar'.

NRC

Het gebeurt niet vaak dat er vragen zijn over het Tweede Kamerlid Pieter Omtzigt (CDA). Meestal gaat het om vragen ván Pieter Omtzigt. Zijn verbetenheid is Omtzigts handelsmerk. Het maakte hem tot een publiekslieveling.

Maar sinds dit weekeinde staat Omtzigt zelf ter discussie. En terecht. Door een Oekraïense zogenaamde getuige foute, door hem gedicteerde informatie te laten verspreiden op een bijeenkomst met nabestaanden van de aanslag op de MH17 heeft hij zichzelf in ernstig diskrediet gebracht. Met zijn handelwijze gedroeg het Tweede Kamerlid zich niet als controleur maar als intrigant.

 Het neerschieten van de MH17 boven Oekraïne in 2014 heeft zwaar ingegrepen in het leven van de nabestaanden. Daarnaast zijn er nog de grote geopolitieke gevolgen als gevolg van betrokkenheid van Rusland bij het conflict in Oekraïne en de aanwijzingen dat het een Russische Boekraket was die de Boeing van Malaysia Airlines trof.

Hij heeft zich niet alleen laten meeslepen door degenen die complottheorieën rond de werkelijke aanslagplegers koesteren, hij heeft er ook voeding aan gegeven

Dit alles vergt van volksvertegenwoordigers die zich met deze kwestie bezighouden een zowel scherpe als prudente benadering. Scherp waar het gaat om het bevragen van de regering. Prudent als het kwesties betreft die de nabestaanden rechtstreeks raken. Op dit laatste punt heeft Omtzigt gefaald. Hij heeft zich niet alleen laten meeslepen door degenen die complottheorieën rond de werkelijke aanslagplegers koesteren, hij heeft er ook voeding aan gegeven.

Hoe nu verder? Omtzigts positie kan niet los worden gezien van de minimale meerderheid waarover de pas net begonnen coalitie beschikt. Rutte 3 kan zich geen uit-de-boot-vallers veroorloven. Zo bezien is het Kamerlidmaatschap van Omtzigt haast onaantastbaar. Maar dit neemt niet weg dat een volksvertegenwoordiger die in een uiterst gevoelige kwestie als de MH17 aantoonbaar desinformatie verspreidt nauwelijks is te handhaven.

Elsevier

De kwestie rond CDA-Kamerlid Pieter Omtzigt en de MH17 bevat ook een partijpolitieke component. VVD'ers mengen zich met opvallend enthousiasme in het debat.

De VVD heeft duidelijk nog een appeltje met Omtzigt te schillen. Dat hij blijkbaar een misstap heeft begaan, komt als geroepen. Omtzigt behoort tot de terriërs die zich hebben vastgebeten in het MH17-dossier. Net zo vastgebeten als de premier Mark Rutte (VVD) die op de dag van de crash op 17 juli 2014 zei dat de 'onderste steen' over de oorzaak boven moest komen. Maar de kritische houding van Omtzigt bevalt Rutte niet.

De MH17-kwestie is omgeven door complottheorieën. De waarheid is maar moeilijk traceerbaar. Zo ook de rol van Omtzigt in het optreden van de nep-getuige. Moderator Hella Hueck van de nabestaandenbijeenkomst waarop de nep-getuige zijn woord deed, had dat optreden anders ervaren dan NRC reconstrueerde.

Omtzigt gaf in een tweet toe dat hij onzorgvuldig had gehandeld. Hoe dan ook is de kwestie koren op de molen van Rutte en zijn VVD-machine. Een Omtzigt die zich eindelijk koest houdt of nog liever aftreedt als Kamerlid, zou de grootste regeringspartij goed uitkomen.

Zelfs onder CDA'ers heeft de overactieve Omtzigt niet alleen fans. Sommigen vinden hem een bemoeial, een solist. Dat is niet verboden in de politiek. Sterker: het is een aanbeveling.

Carla Joosten

Wanneer overduidelijk is dat iemand een onzinverhaal vertelt, hoeft zo iemand geen podium te worden geboden

AD

Over de ramp met de MH17 doen veel complottheorieën de ronde. Voor de nabestaanden van de slachtoffers die recht hebben op de waarheid en berechting van de daders, is dat al pijnlijk genoeg. Dat zich op een informatieavond in mei van dit jaar een Oekraïense asielzoeker meldde die twijfel probeerde te zaaien over de toedracht, leidde dan ook tot ergernis bij aanwezige nabestaanden. Niet alleen omdat de man een nepgetuige bleek die de ramp helemaal niet heeft zien gebeuren. Ook omdat hij de suggestie wekte dat het toestel niet is neergehaald door een Russische BUK-raket (zoals uit onderzoek is gebleken) maar door andere vliegtuigen. Dat is nepnieuws dat eerder door de Russen de wereld werd in geholpen en waar ze later weer van terugkwamen.

 Pieter Omtzigt geldt als een van de betere Tweede-Kamerleden die al meerdere misstanden boven water heeft gekregen door zijn vasthoudendheid. Dat uitgerekend hij de man op de bijeenkomst geholpen heeft bij het formuleren van diens bijdrage, is pijnlijk.

Het is goed dat Kamerleden die de macht moeten controleren zich zo breed mogelijk laten informeren. Ook Kamerleden die zich bezighouden met MH17 moeten zich kunnen laten bijpraten door mensen die er andere theorieën op nahouden. Dat mag Omtzigt niet worden verweten. Maar wanneer overduidelijk is dat iemand een onzinverhaal vertelt, hoeft zo iemand geen podium te worden geboden.

Terecht dat Omtzigt zijn excuses heeft aangeboden en (in elk geval voorlopig) het woord niet meer voert over dit gevoelige dossier.

Dit was een faux pas.

Hans van Soest