vier vragen

Zwarte donderdag in Frankrijk: leraren staken massaal tegen coronabeleid

Vandaag belooft een ‘zwarte donderdag’ te worden voor het Franse onderwijs. Verwacht wordt dat ruim de helft van de basisscholen vandaag gesloten blijft, uit protest tegen het Franse coronabeleid. Wat zijn precies de grieven? Vier vragen.

Eline Huisman
Een schoolklas in Boulogne-Billancourt bij Parijs. Beeld Yiming Woo / Reuters
Een schoolklas in Boulogne-Billancourt bij Parijs.Beeld Yiming Woo / Reuters

Het wordt met trots een voorbeeld van ‘de Franse uitzondering’ genoemd, althans door de regering zelf: Frankrijk is een van de landen waar de scholen gedurende de pandemie het meest zijn opengebleven. Voor onderwijsminister Jean-Michel Blanquer zijn scholen ‘het kostbaarste instituut in het hart van de samenleving’, sluiting behoort daarom tot de allerlaatste opties. Toch zullen bij naar schatting ruim de helft van de scholen de deuren vandaag gesloten zijn. De onderwijsbonden verwachten dat 75 procent van de leerkrachten in het basisonderwijs gehoor zal geven aan hun oproep tot staking tegen het chaotische coronabeleid voor scholen.

Waarom gaan de Franse docenten vandaag precies staken?

Omdat ze het spuugzat zijn, zoals de belangrijkste onderwijsvakbond SNUipp-FSU het samenvat. De keuze om de scholen ten koste van alles open te houden, zet volgens de sector de gezondheid van leraren, kinderen en hun families op het spel. De steeds last-minute veranderende regels zijn onwerkbaar, er is een tekort aan beschermende middelen, en tot overmaat van ramp verspreidt het ministerie van Onderwijs ‘permanente leugens’. Zo zei minister Blanquer dat kinderen vooral buiten schooltijd het risico lopen besmet te raken, een bewering die door epidemiologen als idioot wordt bestempeld. Docenten verwijten de regering de scholen vooral open te houden uit economische overwegingen, zodat ouders naar het werk kunnen blijven gaan. De school wordt gereduceerd tot kinderopvang, hekelt de onderwijsvakbond. De klachten zijn overigens niet nieuw; een jaar geleden liet vakbond SNUipp-FSU vrijwel dezelfde boodschap horen.

Hoe gaan Franse scholen nu om met corona?

Als één kind in de klas besmet raakt, moeten de andere kinderen op die dag zelf, twee dagen later, en vier dagen later een test doen. Wie een negatieve uitslag krijgt, mag naar school blijven gaan. Voor kinderen van 12 jaar en ouder die niet volledig zijn gevaccineerd geldt overigens een uitzondering: zij moeten wel meteen een week in isolatie als iemand in de klas besmet is. De afgelopen weken leidde dat beleid tot chaotische taferelen, met kinderen die urenlang in de winterkou in de rij stonden om een PCR- of antigeentest te krijgen. Premier Jean Castex kondigde daarom maandagavond aan dat voortaan ook een zelftest voldoet. Scholen zijn daar niet blij mee. De versoepeling betekent voor hen vooral een extra risico.

Wat willen de bonden met de staking bereiken?

Leerkrachten willen de klassen meteen mogen sluiten bij een eerste coronageval. Vooral uit gezondheidsoverwegingen, maar ook omdat het hybride onderwijs zeer moeizaam gaat. Daarnaast willen ze dat leerlingen met besmette familieleden voortaan ook in isolatie gaan, en vragen ze om de invoer van een preventieve wekelijkse speekseltest. Voor personeel moeten chirurgische mondmaskers beschikbaar komen, of FFP2-maskers voor wie dat wil, evenals zelftesten. Daarnaast vragen de bonden om CO2-meters in het klaslokaal om te zorgen dat er genoeg luchtverversing is. Nu zou 80 procent van de lokalen niet zo’n meter hebben. Tot slot dringen de bonden bij het ministerie aan op het werven van extra leerkrachten die bij uitval reserve kunnen staan. Eind vorig jaar waarschuwde de wetenschappelijke raad die de regering adviseert over coronabeleid al dat tegen het eind van deze maand mogelijk eenderde van de docenten zal zijn uitgevallen als gevolg van corona, direct of indirect.

Hoe is er tot dusver op het protest gereageerd?

‘We staken niet tegen een virus’, vindt onderwijsminister Blanquer, die heeft opgeroepen tot eenheid rond de scholen. President Emmanuel Macron begrijpt de vermoeidheid onder leraren, maar vindt dat iedereen ‘zich moet wapenen met een beetje geduld en welwillendheid’, zo zei hij dinsdag op een persconferentie waar hij om pragmatisme vroeg. Maar er klinkt ook bijval; de FCPE, een organisatie die ouders vertegenwoordigt, heeft haar steun uitgesproken en riep ouders op zich donderdag te mobiliseren uit protest tegen het coronabeleid op scholen. Bij de organisatie, actief in heel Frankrijk, zijn 280 duizend leden aangesloten.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden