Zwart zijn in Wroclaw valt niet mee

DJ Kenneth, King Lover en Moreno gingen als Nederlands-Surinaamse dj in Polen aan de slag. Met de Poolse meisjes hadden ze geen problemen; met de jongens des te meer....

In de Niepolda-passage, de uitgaansbuurt van het Poolse Wroclaw, durft DJ Kenneth zich ’s avonds niet meer te wagen. Veel te gevaarlijk, vindt de Nederlandse Surinamer. En dus amuseert hij zich samen met zijn Nederlandse vrienden in een club die weliswaar iets minder hip is dan de discotheken in de passage, maar wel veiliger.

Een vechtpartij is ook daar nooit ver weg. ‘Een aanleiding is snel gevonden’, zegt DJ Kenneth, die zijn familienaam niet in de krant wil. ‘Als ik hier per ongeluk iemand aanstoot, kan het al mis gaan.’

Het valt niet mee om zwart te zijn in Wroclaw. ‘Met de meisjes hebben we geen problemen, maar de jongens geven het ons dubbel en dik terug.’

Kenneth is vriend en huisgenoot van de Nederlander Humphrey G. M., bekend onder zijn artiestennaam King Lover, die half november bij het verlaten van een discotheek vanwege zijn donkere huidskleur werd belaagd door een paar dronken Poolse jongens. De 35-jarige rapper trok een mes. Drie van zijn aanvallers liepen steekwonden op, een van hen raakte zelfs in coma. Ook vriend Moreno L. (31) was bij de vechtpartij betrokken.

Humphrey en Moreno werden bijna onmiddellijk na de steekpartij opgepakt. Volgens de politie hadden ze net als hun slachtoffers te diep in het glaasje gekeken.

Humphrey, Nederlander van Surinaams-Jamaicaanse afkomst, had in 1997 met de dance-formatie T-Spoon nog een grote zomerhit met Sex on the Beach. Nu wordt hij verdacht van drievoudige poging tot moord, en zit in Wroclaw nog steeds in voorarrest. Moreno, die in Wroclaw zijn vrienden kwam opzoeken, wordt van (tweevoudige) poging tot moord verdacht, maar hij werd niet vastgezet. Beiden riskeren 25 jaar cel.

Toen DJ Kenneth, geboren in Suriname, maar getogen in Nederland, drie jaar geleden in Wroclaw belandde, had niemand er van urban – een mengeling van R & B en pop – gehoord. Sindsdien verdient hij er zijn brood als dj.

Met zijn sportvestje (met logo van de Los Angeles Lakers), zijn zware halsketting (‘puur zilver’) en zijn scheef op zijn hoofd gezette baseballpet, loopt DJ Kenneth er bij als een Amerikaanse rapper. Maar zijn opvallende verschijning heeft hij ook aan zijn huidskleur te danken. Zoals in de rest van Polen zijn ook in Wroclaw zwarten een ongewone verschijning in het straatbeeld.

Dat merkt hij vooral wanneer hij ’s nachts over straat loopt: ‘Dan moeten de brede jongens laten zien wie de sterkste is. Als ik vraag wat hun probleem is, antwoorden ze: you’re my problem.’

Toch vindt DJ Kenneth het op de een of andere manier veiliger in Polen dan in Nederland. ‘Je komt hier geen Marokkaantjes met een pistool of een mes tegen. Er wordt hier puur met de vuist gevochten. Alleen is het niet eerlijk dat ze niet alleen komen.’

Dat heeft Kenneth al meer dan eens aan den lijve ondervonden. Toen hij na een avondje stappen in de Niepolda-passage in het gezelschap van twee meisjes en een vriend naar huis terugkeerde, werd hij door vier mannen aangevallen. ‘Ik schopte er meteen twee neer, maar een derde pakte mijn been van achteren vast. Hij beet mijn enkel er bijna af. Ik dacht: wat is dat voor een beest! Pas toen een van de meisjes haar naaldhakken in zijn rug zette, liet hij los.’

Een andere keer liep het verkeerd af, toen hij in de club waar hij werkte door zes uitsmijters werd aangevallen. DJ Kenneth hield er een gescheurde slokdarm aan over; volgens de dokter scheelde het niet veel of hij was dood geweest.

‘En dan sta je er raar van te kijken dat wij soms met een wapen over straat lopen’, zegt hij.

Volgens DJ Kenneth en zijn vrienden staat het als een paal boven water dat reggae-rapper King Lover uit zelfverdediging handelde. ‘Want zo kennen wij Humphrey niet’, schreeuwt Patrick, terwijl DJ Kenneth achter de draaitafel heeft plaatsgenomen. De Noord-Brabander Patrick is een jeugdvriend van Kenneth en Humphrey; hij is in Wroclaw op vakantie. ‘Humphrey zou nog geen vlieg kwaad doen. Waar denk jij trouwens aan wanneer je het woord reggae hoort? Peace, toch?’

DJ Kenneth heeft zijn bedenkingen bij de aanklacht. Sinds op een dag hun flat werd leeggeroofd, heeft hij zijn vertrouwen in het Poolse recht geheel verloren. ‘Op een dag zagen we aan de bar een jongen in het jack van King Lover zitten. We stuurden een Poolse vriend op hem af, en toen bleek die jongen de sleutel van onze flat te hebben.’ Kenneth en Humphrey stelden de politie er van op de hoogte, maar die zag af van vervolging.

Volgens Kenneth is de politie van Wroclaw gewoon racistisch. Die keer dat hij in zijn been werd gebeten, belandden niet zijn belagers, maar hijzelf achter de tralies. ‘Hebben we weer een neger, dachten ze zeker.’ In de cel voelde hij zich als in een dierentuin. ‘En iedereen ondertussen maar oerwoudgeluiden maken!’

Hoog tijd om naar Nederland terug te keren, kun je DJ Kenneth bijna horen denken. Maar daar komt niets van zolang zijn vriend Humphrey in de gevangenis zit: ‘Zijn straf is mijn straf. Ik blijf zolang hij hier is.’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.