'Zware straf helpt tegen criminaliteit'

Zware en hardere straffen helpen niet, zo hoort de Antilliaanse minister van Justitie dr. R. Martha zijn tegenstanders roepen. Maar de bewindsman, die tot voor kort voor doodslag meteen levenslang wilde geven, gelooft in een voortvarende aanpak om de stijgende criminaliteit op de eilanden te lijf te gaan....

Van onze verslaggever Stieven Ramdharie

'Van een voorwaardelijke straf van drie maanden ligt geen enkele jongere meer wakker', betoogt de minister, die deze week Nederland bezoekt. 'Maar van vier jaar wel. Ik ben er echt van overtuigd dat iemand de juiste keuze zal maken, als hij weet dat hij zó lang kan worden opgesloten.'

Antilliaanse advocaten, rechters en de top van het Openbaar Ministerie hekelden de afgelopen weken zijn wetsvoorstel voor een verhoging van de minimum- en maximumstraffen op de Antillen. Martha zou zich laten leiden door de 'onlustgevoelens' van de burger. Afgelopen donderdag besloot het Antilliaanse parlement het debat over zijn plannen voor de tweede keer uit te stellen na flinke kritiek van het OM en het Hof van Justitie. Het debat wordt nu volgende week gehouden. Martha hoopt dat het wetsvoorstel, waarover al drie kabinetten hebben gepraat, wordt aangenomen.

Want de Antillen hebben geen andere keuze, vindt de minister. De hoge jeugdwerkloosheid, nu zo'n 38 procent, is een voedingsbodem voor criminaliteit. Ruim zesduizend jongeren tussen de 14 en 24 jaar gaan niet naar school of hebben geen werk. Martha: 'Ze zullen zich tegen de maatschappij gaan keren. Nu al zien zien we dat de criminelen steeds jonger worden. Doen we niets, dan zijn deze kansloze jongeren potentiële overvallers en drugskoeriers. Ze hebben geen enkel perspectief.'

Martha wil hun schrik aanjagen met zijn hoge straffen, hoewel hij inmiddels heeft afgezien van levenslang voor doodslag. Recidivisten die binnen een jaar weer in de fout gaan, moeten volgens hem echter automatisch een kwart van de maximumstraf krijgen.

Hij wil de crimineel tegelijkertijd ook helpen. De rechter kan de hoge minimumstraf straks ook voorwaardelijk opleggen. Wie weer naar school gaat of een opleiding afmaakt, hoeft niet naar de gevangenis.

Martha: 'Ons strafrecht heeft nu niet genoeg sturingsmechanismen. We kunnen niet meer volstaan met opsluiten en hopen op resocialisatie. Criminelen moeten straks kiezen tussen rehabilitatie of een gevangenisstraf. Ik zag ooit een Amerikaanse film waarin iemand deze keuze ook moest maken. Het is echt gebeurd. Die persoon is nu jeugdwerker.'

De minister is niet bang voor misstanden, zoals moeders die een flinke straf zouden krijgen, omdat ze melk moesten stelen voor hun kinderen. Rechters mogen bij het opleggen van een minimumstraf straks geen rekening houden met de sociale omstandigheden van een verdachte. Bij een voorwaardelijke straf mag dat wel. Martha: 'Als een zaak niet veel voorstelt, zal het echt niet tot vervolging komen. We hebben geen vreselijke officieren van justitie. Het systeem heeft genoeg waarborgen om dit soort toestanden te voorkomen.'

De minister ontkent dat hij alleen de nadruk legt op een repressieve aanpak. Onderwijs en werkgelegenheid voor jongeren krijgen ook prioriteit, zegt hij. Verder moet er een 'ontwikkelingsbrigade' komen, die jeugdige Antillianen discipline moet bijbrengen en scholing geven.

Martha wil ook dat meer Antillianen gaan dienen bij de eenheden van de marine die belast zijn met de veiligheid op de eilanden. Deze week praat hij hierover met minister De Grave van Defensie. De jongeren zouden bij de marine van de straat zijn en ze krijgen tenminste een opleiding. Martha: 'Dit is ook in het belang van Nederland. Veel minder kansloze jongeren zullen dan immers naar Nederland komen. En als ze komen, zullen ze een betere opleiding hebben.'

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2023 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden