Zwaar vervuild Mexico-stad pleegt langzaam zelfmoord

Mexico-stad verzakt, verdroogt en snakt naar schone lucht. De ruim twintig miljoen inwoners in de Vallei van Mexico staan permanent bloot aan te hoge ozonniveaus en andere milieuvervuiling, maar de regering doet niets....

ART VAN IPEREN

Van onze verslaggever

Art van Iperen

MEXICO-STAD

Verwachting voor morgen in de Vallei van Mexico: onbevredigend tussen één en vier uur 's middags. In het centrum loopt het ozonniveau op tot 140 Imeca's, in het zuidwesten tot 151.

Dagelijks publiceren de kranten in Mexico op hun weerpagina de officiële cijfers van de commissie voor de preventie van en controle op de luchtvervuiling in de Vallei van Mexico. De Imeca (Indice Metropolitano de Calidad de Aire) werd in 1986 ingevoerd als vervuilingseenheid. Van 0-100 Imeca is bevredigend, 101-200 is onbevredigend, 201-300 is gevaarlijk en 301-500 is zeer gevaarlijk.

Volgens de Wereld Gezondheidsorganisatie (WHO) is een vervuiling van meer dan 100 Imeca's gedurende één uur per week 'schadelijk voor de gezondheid'. De inwoners van de hoofdstad staan er gemiddeld vier uur per dág aan bloot. 'Ruim 1500 uur per jaar, dertig keer de hoeveelheid die de WHO al te veel vindt', heeft Homero Aridjis uitgerekend. Aridjis, romanschrijver, is een van Mexico's belangrijkste milieuactivisten.

Gelukkig regent het in juli aan het einde van de middag bijna altijd. Dat spoelt de vervuiling weg. 'Als het ministerie van Regen werkt, hebben we schone lucht. Als het op vakantie is, kampen we met ernstige vervuiling', lacht Aridjis.

Van november tot maart is het het ergst. Door de thermische inversie bereikt de vervuiling dan een paar keer per maand de gevarenzone. Gevolg: auto's aan de kant, fabrieken en scholen dicht, niet sporten, zo veel mogelijk binnenblijven met de ramen dicht en je huid vochtig houden met natte doeken of de plantenspuit.

Als er geen alarmfase van kracht is, staan meer dan drie miljoen auto's en stinkende bussen dagelijks in de file op de verstopte achtbaans slagaders van Makesick-o-City, zoals de schrijver Carlos Fuentes de metropool in zijn roman Cristóbal Nonato noemt.

Ruim dertigduizend fabrieken spuwen ongestoord jaarlijks 4,3 miljoen ton afvalstoffen de lucht en het afvoerwater in. Als het niet regent of waait, blijft de vervuiling als een grijsbruine deken over de stad hangen. Het gif kan dan geen kant op: de Vallei van Mexico ligt op 2250 meter en wordt aan drie kanten omgeven door bergen en vulkanen die meer dan vier kilometer hoog zijn. 'Het wordt steeds erger. De regering doet niets. Het is de kroniek van een aangekondigde ecologische ramp. Door de laksheid en arrogantie van de machthebbers pleegt Mexico-stad langzaam zelfmoord', meent Homero Aridjis, die voorzitter is van de Groep van Honderd, een los samenwerkingsverband van vooraanstaande intellectuelen, schrijvers en technici.

'We moeten hier eerst het politieke milieu zuiveren, want anders wordt de milieuvervuiling nooit aangepakt. De PRI is in dit land al bijna zeventig jaar aan de macht en het interesseert deze partij geen bal dat miljoenen inwoners chronisch ziek zijn en dagelijks te veel kankerverwekkende stoffen inademen. Dat zwangere vrouwen te veel lood in het bloed hebben.'

Volgens Aridjis is de PRI-leiding te nauw verweven met de top van het Mexicaanse bedrijfsleven. 'In een door en door corrupt systeem hoeven de directies zich in hun jacht op nog meer omzet en winst niets van het milieu aan te trekken.' Cynisch stelt Aridjis vast dat de PRI, 'een politiek bedrijf à la de communistische partij in de Sovjet-Unie', de milieuvriendelijkste partij ter wereld is: 'Ze recyclen al zes decennia hun eigen vuil. Alle corrupte PRI-leden en -zakenlieden zijn onaantastbaar en keren steeds weer terug in een andere functie binnen het systeem, alsof ze niets hebben misdaan.'

Monique Mitastein, directrice van Greenpeace Mexico, is ook van mening dat de regering veel te weinig doet om de milieuvervuiling te verminderen. 'De politieke wil ontbreekt. De autoriteiten ontwikkelen geen integrale plannen, ze zien de ernst van de situatie nog steeds niet in.

'Omdat de Mexicanen nooit echt invloed op de politiek hebben gehad, denken ze dat ze ook niets aan het milieu kunnen doen. Voor de meeste Mexicanen is overleven belangrijker dan schone lucht. Voor de autoriteiten is economische groei en globalisering belangrijker dan maatregelen tegen de vervuiling.'

Volgens Mitastein is het milieubeleid van de regering volkomen tegenstrijdig. 'Ze proberen de uitstoot door voertuigen te verminderen met andere brandstof, katalysatoren en APK-keuringen, maar aan de andere kant wordt het gebruik van auto's gestimuleerd om het staatsoliebedrijf Pemex nog meer afnemers te bezorgen. De PRI interesseert het milieuprobleem niet, omdat de vervuiling geen politieke consequenties heeft.'

De klachten over ademhalingsmoeilijkheden, astma, oogirritaties, keelpijn, slijmvliesontstekingen, hoofdpijn, misselijkheid en vermoeidheid nemen regelmatig zulke proporties aan dat zelfs de rooms-katholieke kerk, die meestal geen kritiek op de PRI durft te leveren, zich met het milieu bemoeit. 'Bepaalde machtige groepen', maken volgens aartsbisschop Norberto Rivera 'effectieve oplossingen voor de milieucrisis onmogelijk'.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden