Zuid-Korea krijgt voor het eerst in 9 jaar een progressieve president (die toenadering zoekt tot Noord-Korea)

Na negen jaar krijgt Zuid-Korea weer een progressieve president. Volgens een exitpoll haalt de centrum-linkse Moon Jae-in 41 procent van de stemmen.

President Moon Jae-In met zijn vrouw Kim Jeong-Sook.Beeld afp

De conservatieve kandidaat Hong Joon-pyo volgt op grote afstand met 23 procent. De 64-jarige Moon, zoon van Noord-Koreaanse vluchtelingen, heeft beloofd de corruptie aan te pakken en toenadering te zoeken tot Noord-Korea.

De afgelopen jaren ontpopte Moon zich tot oppositieleider tegen de impopulaire Park Geun-hye - onder wier leiding de economie kwakkelde en de jeugdwerkloosheid groeide tot ruim 8 procent. Toen Park vorig jaar betrokken raakte bij een corruptieschandaal en miljoenen mensen de straat opgingen, presenteerde Moon zich als dé protestkandidaat. 'Ik zal de democratische revolutie afmaken', beloofde Moon. Nu krijgt hij die kans.

Al tijdens zijn studententijd maakte Moon naam als activist. Hij belandde tot twee keer toe in de cel voor demonstraties tegen de Zuid-Koreaanse dictatuur. Toen Moon na zijn studie rechten wilde solliciteren naar een betrekking als rechter, werd hem dat vanwege zijn activistenverleden verboden. Daarop koos hij voor de advocatuur en specialiseerde zich in mensenrechten.

In Busan deelde hij een kantoor met Roh Moo-hyun, de latere president, die zijn vriend en mentor zou worden. Toen Roh in 2002 werd gekozen, volgde Moon hem naar Seoul, eerst als adviseur en later als stafchef. In die functie speelde hij een belangrijke rol in de uitvoering van de 'zonneschijnpolitiek', het beleid om vriendelijk te zijn tegen Noord-Korea. Zo bereidde hij de historische ontmoeting voor tussen Roh en de Noord-Koreaanse leider Kim Jong-il in 2007.

Aanvankelijk had Moon zelf geen politieke ambities, maar de zelfmoord van Roh in mei 2009 bleek een keerpunt. De oud-president wierp zichzelf van een klif nadat hij verdachte was geworden in een corruptieonderzoek. Het was Moon die, in tranen, het nieuws naar buiten bracht. Moon trok zichzelf terug op het platteland en maakte in 2011 een comeback met een autobiografie getiteld 'Lot', waarin hij schreef de erfenis van Roh te willen voortzetten. Hij veroverde een zetel in het parlement en deed meteen mee aan de presidentsverkiezingen, die hij nipt verloor van Park.

Nu Moon zijn missie heeft volbracht, zal hij een linksere economische politiek nastreven. 'Niet de grote bedrijven en de rijken moeten het meest profiteren van de economische groei, maar kleinere bedrijven en gewone mensen', aldus Moon, die onder meer beloofde 800 duizend nieuwe overheidsbanen te zullen scheppen.

Daarnaast moet Moon, net als vele presidenten voor hem, proberen de macht van de grote familiebedrijven, de chaebols, te breken. Moon heeft aangekondigd een nieuwe, onafhankelijke tak van het Openbaar Ministerie op te richten die zich alleen op de top van de politiek en het bedrijfsleven gaat richten. Ook wil hij breken met de gewoonte om veroordeelde topmannen gratie te verlenen. Dat is slecht nieuws voor Samsung-topman Lee Jae-young, die is meegesleurd in het schandaal rond Park en momenteel in de cel zijn proces afwacht.

Internationaal zal de meeste aandacht uitgaan naar Moons Noord-Korea politiek, die - in de geest van zijn mentor - in het teken zal staan van meer toenadering. Het is een onderwerp dat hem persoonlijk aan het hart gaat. Moons ouders wisten in 1950 tijdens de Koreaanse oorlog op een van de laatste beschikbare Amerikaanse schepen naar het zuiden te vluchten. Een groot deel van zijn familie bleef achter. 'Mijn moeders laatste wens is om haar jongere zus terug te zien', vertelde Moon onlangs aan Time.

Meer over de presidentsverkiezingen in Zuid-Korea

Presidentsverkiezing Zuid-Korea zou gaan over corruptie, maar toen kwam Trump
Met massale betogingen brachten de Zuid-Koreanen hun corrupte president ten val. Vandaag mogen ze een nieuwe kiezen. De campagne gaat plotseling over wie het Amerikaanse raketschild moet betalen.

Zuid-Korea op drempel van een nieuwe tijd met afzetting president Park

Aanpak familiebedrijven en constitutionele hervormingen lijken in zicht

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden