Zorgonderhandelingen: wat ligt er op tafel?

Ook met het vorige week gesloten sociaal akkoord is het kabinet nog niet uit de problemen. Ook over de zorg moet nog een akkoord worden gesloten. Dat is nu in de maak. Het kabinet wil bezuinigen en hervormen, maar de sociale partners hebben grote moeite met de beleidsplannen.

Minister Schippers van Volksgezondheid in de Tweede Kamer Beeld ANP

Polder en kabinet zetten vorige week hun handtekening onder die punten waarover ze het eens konden worden. Alles wat nog knelde, werd naar een volgende onderhandelingstafel doorgeschoven.

Grofweg leunt het regeerakkoord op vier pijlers, schreef de Volkskrant deze week: de woningmarkt, de arbeidsmarkt, de zorg en de pensioenen. De eerste twee drempels zijn nu genomen. De volgende stap is de zorg.

Het kabinet, vertegenwoordigd door minister Schippers en staatssecretaris Van Rijn van Volksgezondheid, onderhandelt momenteel met de vakbonden en de werkgevers. Op tafel liggen de vrijwillige nullijn voor zorgmedewerkers en de hervorming van de langdurige zorg (de AWBZ).

De nullijn is een bezuinigingsmaatregel die 1 miljard euro moet opleveren. Andere ambtenaren krijgen al langere tijd geen loonontwikkeling. Coalitiepartijen VVD en PvdA schreven in het regeerakkoord dat het daarom 'verdedigbaar' is dat zorgmedewerkers hun steentje bijdragen. De maatregel stuit echter op groot verzet bij de bonden. Het kabinet presenteerde de nullijn begin maart als onderdeel van een pakket aan bezuinigingen voor 2014. Dat pakket is door de sociale partners op de lange baan geschoven, maar ligt nu weer op tafel.

In de zorg bestaan een tiental cao's, van ambulancezorg tot jeugdzorg en de ziekenhuizen. Al die arbeidsovereenkomsten openbreken is geen gemakkelijke klus. Loononderhandelingen bij de academische ziekenhuizen liggen momenteel stil totdat er nieuws komt uit de polder. De cao's bij andere ziekenhuizen gelden tot 2015.

Onverzekerbare risico's
Het kabinet wil de AWBZ, de rijksverzekering voor langdurige zorg, beperken tot 'echt onverzekerbare risico's, de zwaardere zorg voor ouderen en gehandicapten'. Andere langdurige zorg wordt ondergebracht bij gemeenten. Ook de huishoudelijke hulp moet daarom op de schop. Het kabinet wil dat gemeenten de thuiszorg als voorziening gaan aanbieden, en alleen aan diegenen 'die het echt nodig hebben en niet uit eigen middelen kunnen betalen'.

Mogelijk zet het kabinet de hervorming van de langdurige zorg in als wisselgeld. Om de sociale partners tegemoet te komen, zou Schippers de bezuinigingen op de langdurige zorg kunnen afzwakken of afschaffen. Bij de onderhandelingen over de nullijn staat mogelijk het motto 'werk boven loon' centraal. Zorgmedewerkers zouden loonontwikkeling kunnen inleveren en daar werkzekerheid voor terug krijgen. In plaats van tegemoetkomen, kunnen Schippers en Van Rijn ook de duimschroeven aandraaien en dreigen met krappere budgetten voor de zorgsector.

Met bijdrage van Gijs Herderschêe, parlementair verslaggever van de Volkskrant.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden