'Zonder het Oekraïense leger zou het rustig zijn'

Vanuit Donetsk komt correspondent Jan Hunin in het verlaten rampgebied waar af en toe een granaat neerploft en een machinegeweer ratelt. Maar het geweld hier en elders laat de beurzen koud.

Oekraïense troepen nabij de rampplek. Beeld reuters

Het is nog zo'n 20 kilometer tot de rampplek wanneer Alexander, de taxichauffeur, plotseling roept: 'Een vliegtuig!'

Een vliegtuig? Het is een zwoele zomerdag en niets lijkt de stilte te kunnen verstoren. De velden liggen er verlaten bij en in de lucht valt geen onraad te bespeuren. Waar is dat vliegtuig?

Maar Alexander bedoelt niet 'een' vliegtuig, maar 'het' vliegtuig, de Boeing 777-200 die precies twee weken geleden neerstortte, waarschijnlijk uit de lucht geschoten door pro-Russische rebellen. En inderdaad, op een veld ten oosten van het dorpje Orlovo-Ivanivka zijn hier en daar brokstukken te zien.

Beeld de Volkskrant

Menselijke resten nergens te bespeuren

Het eerste bestaat uit een klein stukje plastic waaruit weinig valt op te maken, maar daarna worden de stukken groter: van zwartgeblakerde panelen tot wat een deel van een nooddeur moet zijn geweest.

Maar het grootste stuk ligt nog een eind verder, in de richting van de bomen die het veld afgrenzen. Daar ligt een verwrongen stalen plaat van wel 3 bij 4 meter. Dat moet een deel van de romp zijn geweest. Er ligt een brochure op met op de kaft een foto van een lachende man: Only one damaged or missing tooth?'

Menselijke resten zijn nergens te bespeuren, maar dat kan ook moeilijk, want na de ramp zijn de velden gemaaid, zodat er sowieso weinig van zou overblijven. En was dat toch het geval geweest, dan zouden ze nu wel verbrand zijn. Het stuk veld waarop de brokstukken liggen is net afgebrand: de aarde is nog heet. Door de sterke wind zal ook de rest van het veld snel ten prooi vallen aan de vlammen. Een bosje vlakbij heeft al vuur gevat.

Maar waar zijn de boeren? Je brandt toch geen veld af, zonder dat je in de buurt bent?

Het antwoord laat niet lang op zich wachten. Van achter de bomen die het veld afgrenzen, klinkt kort na elkaar twee keer het geratel van een machinegeweer. Daarna wordt het weer stil, tot even later twee keer een granaat inslaat. Vanachter een heuvel steekt een zwarte rookpluim op. Het is maar beter dat we rechtsomkeert maken, vindt de taxichauffeur. Hij zou graag heelhuids naar Donetsk terugkeren.

De beschietingen blijken deel uit te maken van een offensief van het Oekraïense leger. Dat probeert al enkele dagen Donetsk van de rest van het rebellengebied af te snijden. Voorlopig lijkt dat aardig te lukken.

Beeld reuters
Beeld afp

Opmars Oekraïense leger

Om 7 uur 's morgens hebben de inwoners van Orlovo-Ivanivka ten noorden van het dorp een kolonne van wel 150 pantservoertuigen en vrachtwagens van de Oekraïense Nationale Garde zien passeren. Volgens Joeri, een lange slungel die met scooter naar het dorpscafé is gereden voor een biertje, hadden ze zelfs een partij BUK's bij zich, de raketten die waarschijnlijk gebruikt werden bij het neerschieten van vlucht MH17.

Joeri is niet de enige inwoner die niet gelukkig is met de opmars van het Oekraïense leger. Door de beschietingen zitten veel dorpelingen vast in de mijn; ze kunnen of durven niet naar huis. 'Zonder het Oekraïense leger zou het hier rustig zijn', klagen de zussen Ira en Oksana. Zoals de meeste dorpelingen steunen ze de pro-Russische rebellen.

Wat Ira en Oksana betreft kunnen die Oekraïense troepen het best zo snel mogelijk worden verjaagd, maar hulp is nergens te bespeuren. Om pro-Russische rebellen te vinden, moet je al tot in Chartsisk rijden, een stadje in de buurt van Donetsk. Ten oosten daarvan liggen de controleposten er verlaten bij.

'Dan moeten we het maar zelf doen', zucht Joeri. Maar eerst gaat hij zichzelf nog wat moed indrinken.

Beeld afp
Beeld afp
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.