Zonde dat de dieren doodgaan

Het zijn mannen die in hun jeugd bladeren, beukennootjes, eikels, steentjes en schelpen verzamelden. Ze plozen braakballen van uilen uit en reinigden de muizenschedels die ze daarin aantroffen....

Ruim vierhonderd preparateurs heeft Nederland, van wie 85 erkende met een vergunning voor beschermde dieren. Twintig van hen zijn beroeps. De Nederlandse Vereniging van Preparateurs (170 leden) houdt elk jaar het nationaal kampioenschap opzetten. Alle 71 inzendingen van dit jaar zijn tot 7 januari te zien in het natuurmuseum Ecodrome in Zwolle.

'Wij hebben het hier zitten', zegt Jan van Hout van de vereniging, terwijl hij met een vlakke hand op zijn borst slaat op de plaats waar zijn hart zit. 'Wij vinden het zonde dat er zoveel dieren doodgaan en willen ze op een andere manier weer tot leven wekken. In Nederland alleen al sterven per jaar negen miljoen dieren op een niet natuurlijke manier. Ze komen om in het verkeer, door olie in het water of doordat ze tegen een hoogspanningsleiding vliegen.'

Geven preparateurs dieren het eeuwige leven?

'Ik streef daar wel naar', zegt de 54-jarige Van Hout, die al 40 jaar vogels opzet, vooral waterwild, thuis 150 dieren heeft staan en in het dagelijks leven leraar scheikunde/biologie is. 'Ik werk volgens de nattelooimethode, dan kunnen ze een paar eeuwen mee. Maar een huidpreparaat blijft vraatgevoelig voor museumkevers en motten. Voor het eeuwig leven moet je bij Jan Willem zijn. Aan zijn preparaten valt niets meer te bederven of te rotten.'

Jan Willem is Jan Willem Tuinman, specialist in skeletten, en dan het allerkleinste spul: die van de dwergspitsmuis. Zestien kootjes in een minuscuul pootje, 32 wervels op een enkele centimeter, dat werk, griezelig precies, eigenlijk niet te doen. Met zijn skeletten won hij de Ecodromeprijs voor het object met de hoogste educatieve waarde.

'Ik wil de schoonheid van de schepping laten zien, ik leg er mijn ziel in, mijn hele hebben en houwen', zegt Tuinman, 37 jaar oud en 25 jaar preparateur. Hij heeft thuis 250 schedels en vijftien skeletten en is straatagent.

Tuinman vindt de stierenkop de mooiste inzending. Prijswinnaar in de categorie trofeekoppen en opgezet door Maurice Bouten. 'Net of ie nog leeft met die natte neus, hij zou zo zijn tong kunnen uitsteken.'

Directeur Theo Kemperman van Ecodrome is opgetogen over de invasie van opgezette dieren. 'Het zijn niet zomaar volgepropte beesten, het is fantastisch lesmateriaal. Er gaat een wereld schuil achter een preparaat. Het dier is vliegend, zittend, loerend, klaar voor de aanval, kinderen barend of weet ik hoe opgezet. Die keuzemomenten van de preparateur beleeft de oplettende kijker ook.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden